Danıştay 12. Daire E.2021/6072 K.2024/2901

Dava konusu istem: ... Adliyesinde mübaşir olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ...tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dosya içeriğinde yer alan UYAP sistemine kayıtlı soruşturma raporu ile adli soruşturmada yer alan tanık ve müşteki ifadeleri, davacının savunması ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının iş sahiplerinden dosya masrafı, bilirkişi ücreti adı altında para olarak şahsi menfaat elde ettiği hususunun açık olduğu, ....

Asliye Ceza Mahkemesince de davacının hatadan yararlanmak suretiyle irtikap suçunu işlediği tespit edilerek hapis cezası ile cezalandırılmasına hükmedildiği ve söz konusu kararın kesinleştiği, nüfuz ticareti yapmak suçundan yargılandığı davada verilen hükmün ise davacının eylemlerinin dolandırıcılık suçuna temas ettiği gerekçesiyle bozulduğu dikkate alındığında, davacının Ceza Mahkemesi kararlarıyla da sabit görülen eylemlerinin,

memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak kapsamında olduğu ve Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ....

İdari Dava Dairesince; davacının, hatadan yararlanmak suretiyle irtikap suçundan 6 ay 7 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, her ne kadar davacı hakkında görülen kamu davasında irtikap suçu yönünden hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş ise de, kamu davasında hükmün açıklanmasının geri bırakılmış olmasının disiplin cezasına konu fiilin işlenmediği ve/veya sübut bulmadığı anlamına gelmediği,

yetkili ve görevli mahkemece tüm deliller toplandıktan sonra yapılacak değerlendirme ile ilgiliye isnat edilen fiilin (disiplin suçu yönünden) sübuta erip ermediğine karar verilmesi gerektiği, bu noktada mahkemece karar verilirken dikkat edilmesi gereken hususun, ilgilinin ceza hukuku yönünden de suçlu olduğu kanısını uyandıracak açıklamalardan kaçınılması, bu şekilde hakkında hükmün açıklanması geri bırakılan ilgilinin ceza hukuku yönünden masumiyet hakkının gözetilmesi olduğu, bu durumda, ....

Asliye Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile dava dosyasında bulunan bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden; davacının, A.Y. adlı şahıstan görevin ifası ile ilgili olduğu zannını vermek suretiyle kandırarak dosya parası adı altında bir kaç kere para aldığı hususunun sübuta erdiği, sübuta eren söz konusu fiilin memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerden olduğu kanaatine varıldığından,

davacının Devlet memurluğundan çıkarılma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde bu gerekçe ile hukuka aykırılık, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararında ise sonucu itibarıyla isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

.... Asliye Ceza Mahkemesinin E:... sayılı kamu davasında hakkında "irtikap" suçundan verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının yasal geçerliliği olan herhangi bir delil bulunmadığı gerekçesiyle kaldırılmasına karar verildiği, "nüfuz ticareti" suçundan verilen mahkumiyet kararının ise yine hukuki geçerliliği olan delil bulunmadığı gerekçesiyle bozulmasına karar verildiği ve bu suretle dava konusu Devlet memurluğundan çıkarma cezasının maddi ve hukuki dayanaktan tümüyle yoksun hale düştüğü belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçesi değiştirilmek suretiyle onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

... Adliyesinde mübaşir olarak görev yapan davacının, iş sahiplerinden dosya masrafı adı altında para aldığı, dosyaya bilirkişi olarak atanan kişilere ilgili şahıs lehine rapor düzenlemeleri karşılığında menfaat temin etmeye çalıştığı yönünde hakkında yapılan suçlamalar üzerine adli ve idari soruşturma başlatıldığı,

yapılan disiplin soruşturması sonucunda davacının soruşturmaya konu fiillerinin sabit olduğu tespitlerine yer verilerek 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde düzenlenen "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" hükmü uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılmasının teklif edildiği,

yapılan teklif doğrultusunda Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun... tarih ve ... sayılı kararı uyarınca davacının, Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılması üzerine temyizen incelenen davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin (E) bendinde; "Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır: (...) g) Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

UYAP kayıtlarının incelenmesinden; davacının disiplin cezasına konu eylemi nedeniyle "hatadan yararlanmak suretiyle irtikap" ve "nüfuz ticareti" suçlarından yargılandığı davada, ...

Asliye Ceza Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; "hatadan yararlanmak suretiyle irtikap" suçundan 6 ay 7 gün hapis cezası verildiği ve hükmün açıklanmasının geri bırakıldığı; "nüfuz ticareti" suçundan ise 2 yıl, 11 ay, hapis cezası, 6 gün adli para cezasına hükmedildiği; davacı tarafından hakkında verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına karşı yapılan itiraz üzerine ... Ağır Ceza Mahkemesinin ...

D.İş. sayılı kararıyla hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının kaldırılmasına, sanık hakkında verilecek yeni kararın sanık aleyhine olamayacağına karar verildiği; "nüfuz ticareti" suçundan hakkında verilen mahkumiyet kararı hakkında yapılan istinaf başvurusu üzerine ...

Bölge Adliye Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davacının eyleminin basit dolandırıcılık suçuna temas ettiği ve uzlaşma kapsamında olduğu gerekçesiyle anılan mahkeme kararının bozulmasına karar verildiği, davacının dolandırıcılık suçundan tekrar yargılandığı davada, .... Asliye Ceza Mahkemesininn ... tarih ve E:..., sayılı kararıyla dosyanın uzlaştırma işlemleri yapılması için ...

Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildiği ve değişen suç vasfına göre basit dolandırıcılık suçundan dolayı uzlaşma sağlandığından düşme kararı verildiği ve anılan kararın istinaf incelemesinden geçerek kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Dosya içeriğindeki bilgi ve belgeler, adli soruşturma kapsamında yukarıda anılan mahkeme kararları birlikte değerlendirildiğinde; düşme kararının niteliği açısından yargılamada bir sonuca ulaşıldığını ifade etmediği, yargılanan kişinin söz konusu fiilleri işleyip işlemediğinin ortaya konulmadığı, düşme kararının ceza ilişkisini sona erdirdiği, ancak kişinin cezalandırmaya konu olan fiilleri işlediği gerçeğini değiştirmediği, dolayısıyla disiplin cezasına bir etkisinin olmayacağı hususu da gözetildiğinde; davacının, özetle "iş sahiplerinden dosya masrafı adı altında para aldığı, dosyaya bilirkişi olarak atanan kişilere ilgili şahıs lehine rapor düzenlemeleri karşılığında menfaat temin etmeye çalıştığı" şeklinde sübut bulan eyleminin, memuriyet sıfatı ile bağdaşmadığı sonucuna varılmaktadır.

Bu durumda, davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçesi yerinde bulunmamakta ise de, sözü edilen husus sonucu itibarıyla hukuka uygun bulunan kararın bozulmasını gerektirir nitelikte bulunmamıştır.