Danıştay 12. Daire E.2021/657 K.2021/835

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince; Danıştay Başkanlık Kurulu'nun 18/12/2020 tarih ve 2020/62 sayılı "Danıştay Dava Daireleri Arasındaki İşbölümü" kararı üzerine Dairemize devredilen dosya incelenerek işin gereği görüşüldü:

Danıştay dava daireleri ile İdari veya Vergi Dava Daireleri Kurulları tarafından verilen kararların düzeltme yolu ile yeniden incelenebilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun; düzeltilmesi talep edilen kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan 54. maddesinde yazılı sebeplerden birinin varlığı ile mümkündür. Düzeltilmesi istenen karar kanun ve usule uygun olup, düzeltmeyi gerektiren bir sebep de bulunmadığından düzeltme isteminin reddine, karar düzeltme yargılama giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 22/02/2021 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Danıştay Dava Daireleri ile İdari veya Vergi Dava Daireleri Kurulları tarafından verilen kararların düzeltme yolu ile yeniden incelenebilmeleri, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 54. maddesinde yazılı sebeplerden birinin varlığı ile mümkündür.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 48. maddesinin birinci fıkrasının "Genel şartlar"ın belirlendiği (A) bendinin (5) numaralı alt bendinde; "Türk Ceza Kanunu'nun 53'üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına ya da affa uğramış olsa bile devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından mahkum olmamak" Devlet memurluğuna alınacaklarda aranan genel şartlar arasında sayılmıştır.

Aynı fıkranın "Özel şartlar"ı belirleyen (B) bendinin (2) numaralı alt bendinde, "Kurumların özel kanun veya diğer mevzuatında aranan şartları taşımak" kuralına yer verilmiş; 98. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, "Memurluğa alınma şartlarından herhangi birini taşımadığının sonradan anlaşılması veya memurlukları sırasında bu şartlardan her hangi birini kaybetmesi" hali, Devlet memurluğunu sonra erdiren haller arasında sayılmıştır.

633 sayılı Diyanet İşleri Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun'un "Personelin nitelikleri" başlıklı 9. maddesinin ikinci fıkrasında, "Başkanlık personelinin 657 sayılı Kanunda ve bu Kanunda yer almayan diğer nitelikleri ile atanmalarında dinî öğrenim şartı arananlara ilişkin ortak nitelikler yönetmelikle düzenlenir." hükmü yer almaktadır.

15.04.2015 tarih ve 29327 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin "Genel şartlar" başlıklı 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, "Atanmalarında dini öğrenim şartı esas alınan unvanlarda; itikat, ibadet, tavır ve hareketlerinin İslâm törelerine uygunluğunun çevresinde bilinir olduğu şeklinde ortak bir nitelik taşımak" hükmüne yer verilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden; Bursa İli, … İlçesi, … Camii'nde müezzin kayyımı olarak görev yapan davacının, Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan ortak nitelik şartını kaybettiğinden bahisle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 98/b maddesi uyarınca görevine son verilmesine ilişkin Diyanet İşleri Başkanlığının … tarih ve … sayılı işleminin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.

Davacının üzerine atılı Anadolu üniversitesi Açık Öğretim Fakültesi İlahiyat Önlisans diplomasını para karşılığı temin ettiği (sahte olan) bu diplomayı kurumuna ibraz ederek üst öğrenim intibakının yapıldığı ve bu üst öğrenimine göre parasal ve özlük haklarından yararlandırıldığının tespit edilmesi nedeniyle hakkında "Resmi belgede sahtecilik, Kamu kurum ve kuruluşlarının zararına Dolandırıcılık" sucundan dolayı kamu davası açıldığı ve yargılandığı.

Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla" Sahte resmi belge kullanmak" suçunu işlediği gerekçesiyle 1 yıl, 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına ve CMK nın 231/5. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği; aynı karar ile "Nitelikli dolandırıcılık" suçunu işlediği gerekçesiyle 10 ay hapis ve 2.994,00-TL Adli Para Cezası ile cezalandırılmasına ve CMK nın 231/5. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiştir.

Davacı hakkında aynı eylem nedeniyle açılan disiplin soruşturmasında üzerine atılı "Resmi belgede sahtecilik" suçunu işlediğinin kendi ikrarı ile de sabit olduğu, her ne kadar 657 sayılı Kanunun 125/E-(g). maddesi uyarınca "Devlet memurluğundan çıkarma" cezası ile cezalandırılması gerekmekte ise de, söz konusu eylemin 2007 yılında gerçekleşmiş olduğu ve aynı Kanunun 127. maddesinin ikinci fıkrası gereğince "ceza verme yetkisi" zaman aşımına uğramış olduğu da gözetildiğinde, disiplin yönünden yapacak bir işlemin olmadığı;

ançak, Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer verilen ortak nitelik şartını kaybettiğinden, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 98/b maddesi uyarınca görevine son verilmesinin teklif edildiği ve bu teklif uyarınca dava konu işlemin tesis edildiği, davacı tarafından bu işlemin iptali istemiyle dava açıldığı anlaşılmaktadır.

Bakılan olayda, davacının görevine son verilmesine ilişkin dava konusu işlem, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 48. maddesinin birinci fıkrasının "Genel şartlar"ın belirlendiği (A) bendinin (5) numaralı alt bendinde sayılan genel şartı kaybettiği için değil, aynı fıkranın "Özel şartlar"ı belirleyen (B) bendinin (2) numaralı alt bendinde öngörülen ve Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinin 5/1-(b) maddesindeki özel şartı kaybettiği gerekçesiyle 98/b maddesi uyarınca tesis edildiği açık olmakla birlikte,

idare mahkemesince dava konusu işlem disiplin cezası olarak nitelendirilmiş ve gerekçesinde "... disiplin cezası ile cezalandırılan fiilin sübuta ermesi halinde..." ibaresine yer verilmek suretiyle ret hükmü kurulmuş ise de, olayda disiplin soruşturması ile görevlendirilen soruşturmacı tarafından bir disiplin cezası teklif edilmediği gibi, davalı idarece davacıya disiplin cezası da verilmemiştir.

Bu duruma göre idare mahkemesince, davacının Diyanet İşleri Başkanlığı Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 5. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan ortak nitelik şartını ne şekilde kaybettiği hususları açık ve net olarak ortaya konulduktan sonra dava konusu uyuşmazlık münhasıran bu kapsamda değerlendirildikten sonra bir karar verilmesi gerekirken aksi yönde verilen karar ve dayandığı gerekçede hukuka ve usule uygunluk bulunmadığından,

davacının kararın düzeltilmesi isteminin kabulü ile davanın reddine ilişkin mahkeme kararının bozulması gerekeceği görüşüyle, kararın düzeltilmesi isteminin reddine ilişkin çoğunluk kararına katılmıyorum.