Danıştay 12. Daire E.2021/6729 K.2023/6066

Dava konusu istem: İstanbul Büyükşehir Belediyesinde 'teknisyen' kadrosunda görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 98. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca görevine son verilmesine ilişkin İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı İnsan Kaynakları ve Eğitim Daire Başkanlığı İnsan Kaynakları Müdürlüğü'nün 02/04/2018 tarih ve 4292 sayılı işleminin iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının iadesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacının meslek lisesi diploması aldığı dönemde okulda görevli, yönetici, öğretmen, öğrenci, vb. kişiler dinlenilmeden ve diplomanın sahte olduğu hakkında yeterli araştırma yapılmadan, bu konuda davalı idarece bir araştırma yapılamayacak ise, araştırma yapmaya yetkili (Cumhuriyet Başsavcılığı, İl Milli Eğitim Müdürlüğü gibi..) yerlere başvurulup, bu araştırmanın sonucuna göre işlem tesis edilmesi gerekirken, yeterli araştırma yapılmadan davacının görevine son verildiğinin anlaşıldığı;

davacının mevcut ve müstakbel hayatı ile aile yaşamı üzerinde bu denli etki yaratabilecek bir kararın şüpheden uzak, açık ve anlaşılır bir şekilde ortaya konulamadığından, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı; öte yandan dava konusu işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal haklarının davalı idarece tazmin edilmesi gerektiğinin de tabii olduğu gerekçesiyle, dava konusu işlemin iptaline, davacının görevine son verilmesi sebebiyle yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihi olan 01/06/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince Danıştay Onikinci Dairesinin 19/11/2020 tarihli ve E:2020/2227, K:2020/3823 sayılı bozma kararına uyularak; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Diplomanın geçerliliği konusunda tereddüt hasıl olması üzerine gerekli yazışma yapıldığı ve yazıda davacının diplomasının sahte diploma tespiti olduğu belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Dava konusu işlemin mevzuat hükümlerine aykırı olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen kararın iptale ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri; Bölge İdare Mahkemesi kararının bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. Temyize konu kararın, ''dava konusu işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal hakların dava tarihi olan 01/06/2018 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesine'' ilişkin kısmına gelince;

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'un 22. maddesiyle değişik "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde; temyiz incelemesi sonunda, kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa, Danıştayın kararı düzelterek onayacağı hükme bağlanmış, madde gerekçesinde ise; temyiz incelemesinde sadece maddi hatalarda değil, aynı zamanda yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen eksiklik ya da yanlışlıklarında düzelterek onama kararı verilmesinin sağlandığı,

uygulamada, vekâlet ücretine, yargılama giderlerine ya da faize hükmedilmesinin unutulması ya da bunların yanlış hesaplanması gibi, kararın asli olmayan unsurlarında görülen bir kısım eksiklik ya da yanlışlıklar nedeniyle bozma kararları verildiği, bunun mahkeme tarafından tekrar karara bağlandığı ve yine bu kararlara karşı yeniden kanun yollarına başvurulabilmesi nedeniyle hem zaman hem de emek kaybına neden olunduğunun görüldüğü, bu suretle esasa etkili olmayan konularda Danıştayın kesin karar vermesi sağlanarak uyuşmazlığın hızla sonuçlandırılmasının amaçlandığı hususlarına yer verilmiştir.

Öte yandan; yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri olan "taleple bağlılık" ilkesi uyarınca, yargı mercilerinin, açılan davalarda davacının istemi ile bağlı olduğu, istemi genişletecek biçimde karar veremeyeceği tartışmasızdır.

Dosyanın incelenmesinden; dava dilekçesinde faiz isteminde bulunulmadığı halde, İdare Mahkemesince davacının yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihi olan 01/06/2018 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesine karar verildiği anlaşılmakta olup, davacının talebi aşılarak yasal faize hükmedilmesinde usul kurallarına uyarlık bulunmamaktadır.

Ancak, bu husus, 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca, yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan eksiklik ve yanlışlık kapsamında olduğundan, İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında yer alan ''...dava konusu işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihi olan 01/06/2018 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesine..." ibaresinin, "....dava konusu işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal hakların davalı idarece davacıya ödenmesine..." şeklinde düzeltilerek onanması gerektiği sonucuna varılmıştır.