Danıştay 12. Daire E.2021/6797 K.2024/2577

Dava konusu istem: Antalya Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatrosu Şube Müdürlüğünde sözleşmeli sanatçı (oyuncu) olarak görev yapan davacının, sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin ... tarih ve E:... sayılı işlemin iptali ile 01/01/2020 tarihinden itibaren hak kazandığı ücretlerin yasal faiziyle birlikte ödenmesine ve işlemden kaynaklanan 10.000,00-TL manevi zararın verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; sözleşmenin yenilenmemesine gerekçe oluşturacak şekilde davacının kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda görevinde yetersiz, başarısız olduğu veya disiplinsiz davranışlarda bulunduğu yönünde herhangi bir tespitin davalı idarece ortaya konulamadığı, dolayısıyla davacı ile sözleşmenin yenilenmemesine ilişkin tesis olunan işlemin hukuken kabul edilebilir haklı bir nedene dayanmadığı,

bu durumda, sözleşmeli personelin sözleşmelerinin hangi hallerde feshedileceği 657 sayılı Kanun'un 4. maddesinin birinci fıkrasının (B) bendi uyarınca yürürlüğe konulan 06/06/1978 tarih ve 7/15754 sayılı Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Bakanlar Kurulu Kararı'nın Ek 6. maddesinde belirlenmiş olup, davacı yönünden söz konusu maddede yer alan sözleşme feshi sebeplerinden herhangi birinin de gerçekleşmediği anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı;

ayrıca, davalı idarece, davacının sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin işlem tarihinden sonra ... tarih ... sayılı Antalya Büyükşehir Belediyesinin meclis kararı ile kadroların iptaline ilişkin işlem tesis edilmiş ise de, bu işlemin davacının sözleşmesinin yenilenmemesi işleminden sonraki bir tarihte tesis edilmiş olması nedeniyle dava konusu işleme kanuni dayanak teşkil etmeyeceği;

öte yandan, dava konusu işlemin hukuka aykırı bulunarak iptal edildiği dikkate alındığında, davacının bu işlem sebebiyle yoksun kaldığı parasal hakların da hesaplanarak dava tarihi olan 11/02/2020 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi gerektiği; davacının duyduğu acı, elem, ızdırap nedeniyle de 10.000-TL manevi tazminatın ödenmesi istemine gelince; davacının sözleşmesinin yenilenmemesinin davacının hizmetine ihtiyaç kalmadığından takdir yetkisine dayanılarak tesis edildiği, dava konusu işlemin özel bir kasıta dayanmadığı,

kişilik haklarına doğrudan, kasıtlı bir saldırı sonucu gerçekleşmediği anlaşıldığından, davalı idarenin manevi tazminatla sorumlu tutulması olanağı bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, parasal hak isteminin kabulüne, işlem sebebiyle yoksun kalınan parasal haklarının hesaplanarak dava tarihi olan 11/02/2020 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine, 10.000.00 TL manevi tazminat isteminin ise reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Sözleşmeli personelin, kamu idarelerinin daimi personeli gibi değerlendirilemeyeceği, hizmetine ihtiyaç duyulmayan personelin sözleşmesini yenilemek suretiyle çalıştırılmaya devam ettirilmesinin 5018 sayılı Kanun'un amacıyla bağdaşmadığı, dava konusu işlemin hukuka ve mevzuata uygun olduğu belirtilerek kararın idare aleyhine olan kısımlarının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı, 22/02/2017 tarihinde imzalanan "Antalya Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları Sanatçı ve Stajyer Sanatçı Hizmet Sözleşmesi" ile Şehir Tiyatrosu Şube Müdürlüğünde Sanatçı (Oyuncu) olarak göreve başlamış, 01/01/2019 - 31/12/2019 tarihleri arasında da çalışmak üzere sözleşmesi yenilenmiştir.

... tarih ve E:... sayılı dava konusu işlem ile seçici jüri tarafından oyuncu seçmeleri yapılarak Şehir Tiyatrosu Şube Müdürlüğüne 10 erkek, 10 kadın olmak üzere 20 oyuncu personelin ... Kaynakları A.Ş. vasıtasıyla işe başlatılması üzerine davacının da aralarında bulunduğu sözleşmeli sanatçıların hizmetine ihtiyaç kalmadığından bahisle 2020 yılı için sözleşmelerinin yenilenmemesine karar verilmiştir.

Bunun üzerine, dava konusu işlemin iptali ile 01/01/2020 tarihinden itibaren hak kazandığı ücretlerin yasal faiziyle birlikte ödenmesi ve işlemden kaynaklanan 10.000-TL manevi zararın tazmini istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesinde; "Belediye ve bağlı kuruluşlarında, norm kadroya uygun olarak çevre, sağlık, veterinerlik, teknik, hukuk, ekonomi, bilişim ve iletişim, plânlama, araştırma ve geliştirme, eğitim ve danışmanlık alanlarında avukat, mimar, mühendis, şehir ve bölge plâncısı, çözümleyici ve programcı, tabip, uzman tabip, ebe, hemşire, veteriner, kimyager, teknisyen ve tekniker gibi uzman ve teknik personel yıllık sözleşme ile çalıştırılabilir...", "...Bu personel hakkında bu Kanunla düzenlenmeyen hususlarda vize şartı aranmaksızın 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4. maddesinin (B) fıkrasına göre istihdam edilenler hakkındaki hükümler uygulanır." hükmüne yer verilmiştir.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4. maddesinin (B) fıkrasında, "Sözleşmeli personel: Kalkınma planı, yıllık program ve iş programlarında yer alan önemli projelerin hazırlanması, gerçekleştirilmesi, işletilmesi ve işlerliği için şart olan, zaruri ve istisnai hallere münhasır olmak üzere özel bir meslek bilgisine ve ihtisasına ihtiyaç gösteren geçici işlerde, Bakanlar Kurulunca belirlenen esas ve usuller çerçevesinde kurumun teklifi ve Devlet Personel Başkanlığının görüşü üzerine Maliye Bakanlığınca vizelenen pozisyonlarda, mali yılla sınırlı olarak sözleşme ile çalıştırılmasına karar verilen ve işçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileridir" hükmü yer almaktadır.

06/06/1978 tarih ve 7/15754 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile kabul edilen ve 28/06/1978 tarih ve 16330 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar'ın 1. maddesinde; bu Esasların, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4. maddesinin (B) fıkrası hükmü uyarınca kamu idare, kurum ve kuruluşlarında mali yılla sınırlı olarak sözleşme ile çalıştırılan ve işçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileri hakkında uygulanacağı, "Sözleşmenin feshi" başlıklı Ek 6. maddesinin (d) bendinde ise; "Hizmetinin gerektirdiği pozisyona ihtiyaç kalmaması" halinde, personelin sözleşmesinin tek taraflı feshedileceği düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca, sözleşmeli personel çalıştırma, personelin sözleşmesini yenilememe konusunda belediyelerin takdir yetkisinin bulunduğu, idarenin bu konuda yargı kararı ile zorlanamayacağı, diğer bir ifadeyle idari işlem niteliğinde yargı kararı verilemeyeceği açık olmakla birlikte, idarelerin bu takdir yetkisinin de mutlak ve sınırsız olmayıp kamu yararı ve hizmet gerekleriyle sınırlı olduğu ve takdire dayanan işlemlerin sebep ve maksat yönünden yargı denetimine tabi bulunduğu hususları idare hukukunun bilinen ilkelerindedir.

Uyuşmazlıkta; davacının, Antalya Büyükşehir Belediyesinde 2019 yılı sonuna kadar sözleşmeli görev yaptığı, 2019 yılı sonunda hizmetine ihtiyaç kalmadığından bahisle sözleşmesinin yenilenmediği anlaşılmakta olup, dosyadaki bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde. Şehir Tiyatrosu Şube Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı yazısı ile seçici jüri tarafından oyuncu seçmeleri yapılarak 10 erkek, 10 kadın olmak üzere 20 oyuncu personelin ...

Kaynakları A.Ş. vasıtasıyla işe başlatıldığı, davalı Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararıyla sözleşmesi yenilenmeyen kadroların iptal edildiği, diğer yandan, yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca, sözleşmeli personel istihdamının belirli bir süre ile sınırlandırıldığı ve bu süre sonunda idarenin kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda, sözleşmeli personel çalıştırma, personelin sözleşmesini yenilememe konusunda takdir yetkisinin bulunduğu ve bu konuda yargı kararı ile zorlanamayacağı da göz önüne alındığında,

hizmetine ihtiyaç kalmadığı anlaşılan davacı hakkında tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali, parasal hak isteminin kabulü, işlem sebebiyle yoksun kalınan parasal hakların hesaplanarak dava tarihi olan 11/02/2020 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.