Danıştay 12. Daire E.2021/8293 K.2024/2346

Dava konusu istem: Torbalı Belediye Başkanlığında, 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesine istinaden sözleşmeli pozisyonda mimar olarak görev yapan davacının, 31/12/2019 tarihinde sona erecek hizmet sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin ...tarih ve E... sayılı işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı mali haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E:... K:... sayılı kararıyla; sözleşmeli çalışma ilişkisi kurulması amacının idareye personel seçiminde esneklik sağlanması olduğu, idareye kendi personelini seçmesi ve sözleşme süresinin bitiminde yenilenmesi hususlarında takdir yetkisi tanındığı,

idarenin bu yetkiyi kadro ve ihtiyaç durumu ile personele ilişkin özel durumları değerlendirerek kullanılabileceği, dava konusu olayda idare bünyesinde mimar kadrosunda kadrolu memur bulunduğunun, işlemlerin memur personel eliyle yürütüldüğünün, davacının hizmetinin gerektirdiği pozisyona ihtiyaç kalmadığının, davacının sözleşme süresinin sona ermesinden önce ve sonra yerine mimar alınmadığının ve idare bünyesinde sözlemeli mimar personel çalışmadığının belirtildiği,

bunun yanında idarenin yeni dönem için yeniden sözleşme imzalamaya yargı kararıyla zorlanamayacağı, bu nedenle sözleşmeli personel çalıştırma ve bu kapsamda akdedilen sözleşmenin yenilenip yenilenmemesi konusunda takdir yetkisi bulunan davalı idare tarafından, söz konusu takdir yetkisinin davacı ile akdedilen hizmet sözleşmesinin yenilenmemesi yönünde kullanılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi.... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

İdarelerce kişilerin görevinde başarısız olması veya hizmetine ihtiyaç duyulmadığına yönelik hukuken kabul edilebilir somut tespit bulunmadan, kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı olarak idareye tanınan takdir yetkisinin keyfi kullanılması şeklinde ortaya çıkan idari işlemlerin iptalinin gerektiği, aksi düşüncenin hukuk devletine olan inancı zedeleyeceği, sözleşmesinin yenilenmediği tarihten sonra aynı pozisyona duyulan ihtiyaçtan dolayı idareye 2 mimar alındığı, bu durumun hizmetine ihtiyaç bulunmadığı yolundaki sebep unsurunu hukuka aykırı hale getirdiği belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Torbalı Belediye Başkanlığında 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesine istinaden sözleşmeli pozisyonda mimar olarak görev yapan davacının, 31/12/2019 tarihinde sona erecek hizmet sözleşmesinin, görev yapmış olduğu kadroda kadrolu memurların bulunduğu, davacıya ait görevlerin kadrolu memurlar eliyle yürütüleceği, belediyenin mevcut borçları sebebiyle personel sayısında azalmaya gidilme zarureti bulunduğu ve tüm bu sebeplerle hizmetinin gerektirdiği pozisyona ihtiyaç kalmadığından bahisle yenilenmemesine ilişkin ... tarih ve E... sayılı işlemin tesisi üzerine, bu işlemin iptali iptali ve işlem nedeniyle yoksun kalınan mali hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesinde; "Belediye ve bağlı kuruluşlarında, norm kadroya uygun olarak çevre, sağlık, veterinerlik, teknik, hukuk, ekonomi, bilişim ve iletişim, plânlama, araştırma ve geliştirme, eğitim ve danışmanlık alanlarında avukat, mimar, mühendis, şehir ve bölge plâncısı, çözümleyici ve programcı, tabip, uzman tabip, ebe, hemşire, veteriner, kimyager, teknisyen ve tekniker gibi uzman ve teknik personel yıllık sözleşme ile çalıştırılabilir...", "...Bu personel hakkında bu Kanunla düzenlenmeyen hususlarda vize şartı aranmaksızın 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4. maddesinin (B) fıkrasına göre istihdam edilenler hakkındaki hükümler uygulanır." hükmüne yer verilmiştir.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4. maddesinin (B) bendinde; "Sözleşmeli personel: Kalkınma planı, yıllık program ve iş programlarında yer alan önemli projelerin hazırlanması, gerçekleştirilmesi, işletilmesi ve işlerliği için şart olan, zaruri ve istisnai hallere münhasır olmak üzere özel bir meslek bilgisine ve ihtisasına ihtiyaç gösteren geçici işlerde, Bakanlar Kurulunca belirlenen esas ve usuller çerçevesinde kurumun teklifi ve Devlet Personel Başkanlığının görüşü üzerine Maliye Bakanlığınca vizelenen pozisyonlarda, mali yılla sınırlı olarak sözleşme ile çalıştırılmasına karar verilen ve işçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileridir" şeklinde tanımlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca, sözleşmeli personel çalıştırma, personelin sözleşmesini yenilememe konusunda belediyelerin takdir yetkisinin bulunduğu, idarenin bu konuda yargı kararı ile zorlanamayacağı, diğer bir ifadeyle idari işlem niteliğinde yargı kararı verilemeyeceği açık olmakla birlikte, idarelerin bu takdir yetkisinin de mutlak ve sınırsız olmayıp kamu yararı ve hizmet gerekleriyle sınırlı olduğu ve takdire dayanan işlemlerin sebep ve maksat yönünden yargı denetimine tabi bulunduğu hususları idare hukukunun bilinen ilkelerindedir.

Uyuşmazlıkta; davacının, Torbalı Belediye Bakanlığında 2019 yılı sonuna kadar sözleşmeli görev yaptığı, 2019 yılı sonunda hizmetine ihtiyaç kalmadığından bahisle sözleşmesinin yenilenmediği anlaşılmakta olup; istinaf ve temyiz dilekçelerinde, sözleşmesinin yenilenmediği tarihten sonra davalı idarede sözleşmeli pozisyonda mimar istihdam edildiğinin ileri sürüldüğü;

ancak, Bölge İdare Mahkemesince mevcut kadro durumu sorularak davacının hizmet sözleşmesinin yenilenmediği tarihten sonra mimar kadrosunda yeni sözleşmeli personel istihdam edilip edilmediği hususunun araştırılarak bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırma sonucu verilen davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.