Danıştay 12. Daire E.2022/1072 K.2025/1172

Dava konusu istem: Davalı idarede sözleşmeli ekonomist olarak 30/07/2012 tarihinden itibaren hizmet sözleşmesi ile görev yapan davacı tarafından, sözleşmenin yenilenmemesine ilişkin ...tarih ve ... sayılı işlemin iptali ve yoksun kaldığı tüm parasal, özlük ve sosyal haklarının işlem tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ...sayılı kararıyla; davacının sözleşmesinin feshi işleminden sonra ekonomist alımı için ilan yapıldığı, davalı idarede çalışacak ekonomistlerle yapılan sözleşmelerde uzmanlık alanları dikkate alınarak sözleşme imzalanmadığı, kaldı ki davacı ile davalı idare arasında imzalanan sözleşmenin "Görev yeri ve Unvanı" başlıklı 1. maddesinde Bankaca hizmet gerekleri dikkate alınarak ilgilinin görevi ve görev yerinin değiştirilebileceğinin düzenlendiği,

davacının hizmetinden yeterince yararlanılamadığı hususuna ilişkin somut bir tespitin de bulunmadığı dikkate alındığında salt takdir yetkisine dayanılarak T.C.

Merkez Bankası Çalışanları Atama İlkelerinin 34. maddesi ve Hizmet Sözleşmesinin 14. maddesi uyarınca davacının hizmet sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin dava konusu işlemde sebep ve maksat unsurları yönünden hukuka uygunluk bulunmadığı; öte yandan, hukuka aykırılığı saptanan dava konusu işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal haklarının, Anayasa’nın 125. maddesi uyarınca idarece tazmini gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının, dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine, özlük haklarının iadesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Araştırma ve Para Politikası Genel Müdürlüğü'nün temel görevinin fiyat istikrarını sağlamaya yönelik Banka'nın uygulayacağı para politkasının oluşturulma sürecine doğrudan destek vererek buna yönelik ekonomik analizleri yapmak olduğu, kadro yapısının bu amaçla yürütülen ve planlanan çalışmalar dahilinde belirlendiği, hizmet gerekleri gözetilerek 11 araştırmacı, 7 yardımcı ekonomist, 30 ekonomistin çalıştığı, kadroların unvan grupları arasında dengeli dağılımın gerçekleştirilmesinin amaçlandığı, çalışanların performanslarının her yıl yeniden değerlendirildiği, bir kısım çalışanların sözleşmelerinin yenilenmeyerek işten çıkarılmalarının doğal bir süreç olduğu belirtilerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Görev yaptığı süre boyunca yetersiz ve başarısız olduğuna ilişkin idare tarafından hiçbir somut saptamada bulunulmadığı, 2018 yılı performansının 100 üzerinden 80 olarak değerlendirildiği, görevinin gerektirdiği işlerin sona ermiş olduğu iddia edilmekte ise de 2019 yılında toplamda 20 yeni sözleşmeli ekonomist alımı için ilana çıkılmasının işlemin keyfi olarak, kamu yararı ve hizmet gerekleri gözetilmeden tesis edildiğini gösterdiği, 7 yıl 5 ay sözleşmeli olarak çalıştıktan sonra sözleşmesinin somut ve objektif herhangi bir gerekçe gösterilmeksizin yenilenmemesinin hukuka aykırı olduğu, kararın usul ve hukuka uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının faiz yönünden düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Temyize konu karar, hükmedilen parasal haklara işletilen yasal faizin başlangıç tarihi yönünden incelendiğinde;

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin birinci fıkrasında, "Temyiz incelemesi sonunda Danıştay; ... b) Kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onar." hükümleri yer almaktadır.

Faiz en basit biçimiyle; idarenin tazmin borcu bağlamında, kişilerin, idarenin eylem ve/veya işlemlerinden dolayı uğradıkları zararların giderilmesi istemiyle başvurmalarına karşın, idarenin zararı kendiliğinden ödemeyip yargı kararıyla tazminata mahkûm edilmesi sonucunda, idarenin temerrüde düştüğü tarihten tazminatın ödendiği tarihe kadar geçen süre için 3095 sayılı Kanun'a göre hesaplanacak tutarı ifade etmektedir.

Öte yandan, davacı tarafından dava dilekçesinde yasal faizin hangi tarihten itibaren işletilmesi gerektiğine ilişkin açık bir talebe yer verilmemesi halinde faizin idareye başvuru tarihinden başvuru yoksu dava açma tarihinden itibaren işletilmesi gerektiğinde duraksama bulunmamaktadır.

Dosyanın incelenmesinden, dava konusu yenilememeye ilişkin sözleşmenin 01/01/2019 - 31/12/2019 tarihlerini kapsadığı, 29/11/2019 tarihli işlemle sözleşme süresi sonunda yenilenmeyeceğinin davacıya bildirildiği, 11/12/2019 tarihinde bakılan davanın açıldığı, davacı 31/12/2019 tarihine kadar görevde olduğundan parasal haklarının kendisine ödendiği, mükerrer ödemeye yol açmamak için İdare Mahkemesince faizin, hizmet sözleşmesinin 7. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca hak ediş tarihi olan 01/01/2020 tarihinden itibaren işletilmesi gerekirken, dava tarihinden itibaren işletildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda; İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında yer alan "işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı idare tarafından davacıya ödenmesine" ibaresinin, "işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal hakların, hak ediş tarihi olan 01/01/2020 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine," şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.

(X) KARŞI OY

1211 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası Kanunu'nun 32. maddesinin birinci fıkrasında, Banka personelinin, Bankanın memurları ile Banknot Matbaası işçilerinden oluşacağı hükme bağlanmış, anılan maddenin son fıkrasında, Banka Meclisi kararı ile sözleşmeli olarak yerli ve yabancı uzman çalıştırılabileceği kuralına yer verilmiştir.

Bu kapsamda çalıştırılan sözleşmeli personelin sözleşmesinin takip eden yıllarda yenilenmesi, hizmetine duyulan ihtiyacın devam etmesine bağlı olduğundan; Bankanın ihtiyacı ve hizmet gerekleri doğrultusunda, sözleşmeli personelin sözleşmesini yenileyip yenilememe konusunda takdir yetkisi bulunmaktadır.

Dosyanın incelenmesinden; davacının Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasında 1211 sayılı Kanun'un 32. maddesi kapsamında sözleşmeli ekonomist olarak 30/07/2012 tarihinde göreve başladığı; T.C. Merkez Bankası Çalışanları Atama İlkelerinin 34. maddesi ve Hizmet Sözleşmesinin 14. maddesi çerçevesinde 2020 yılı için sözleşmesinin yenilenmeyeceğinin ... tarih ve ... sayılı işlemle bildirilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Uyuşmazlıkta, davacının davalı idarede 30/07/2012 tarihinden itibaren sözleşmeli ekonomist olarak görev yaptığı, sözleşmesinin 31/12/2019 tarihinde sona erdiği, idarenin ekonomistlerle uzmanlık alanlarını dikkate alarak sözleşme yapmak zorunda olduğu ve davacının davalı idarede çalıştığı süre ve görev tanımı dikkate alındığında sözleşmesinin yenilenmemesi hususunda (kamu personeli istihdamı konusunda) takdir yetkisine sahip bulunan davalı idarenin bu yetkiyi kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı bir şekilde kullandığının da ortaya konulamadığı görülmektedir.

Bu durumda, sözleşmenin yenilenmemesi yolundaki dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından, davalının temyiz talebinin kabulü ile dava konusu işlemin iptali ile yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi ve özlük haklarının iadesine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği görüşü ile Daire kararına katılmıyoruz.