Danıştay 12. Daire E.2022/5489 K.2023/2298

Dava konusu istem: Ağrı Belediye Başkanlığında 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesi kapsamında kadro karşılığı tam zamanlı sözleşmeli personel statüsünde elektrik ve elektronik mühendisi olarak görev yapan davacının, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz olduğundan bahisle sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin Ağrı Belediyesi İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı işleminin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:… , K: … sayılı kararıyla; 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nda Devlet memuru olabilme şartları arasında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılmış olma koşuluna yer verildiği ve aynı mevzuat hükümleri uyarınca tüm memuriyet dönemi için bu şartın devamının sağlanması gerektiği görülmekte olup, olayda, PKK/KCK terör örgütüne üye olma suçundan yargılanan davacının, terör örgütleri ile irtibatlı, iltisaklı olduğu ve güvenlik soruşturması ile arşiv araştırmasının olumsuz olduğu sonucuna varıldığından, davacının hizmet sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:. Bölge İdare Mahkemesi.

İdari Dava Dairesince, Danıştay Onikinci Dairesinin 13/12/2021 tarih ve E:2019/950, K:2021/6569 sayılı bozma kararına uyularak; uyuşmazlıkta, dava konusu işlemin dayanağını oluşturan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasına konu edilecek bilgi ve belgelerin neler olduğu, nasıl elde edileceği, kullanılacağı ve işleneceğine yönelik güvenceler ve temel ilkeler belirlenmeksizin, bunların alınması ve kullanılmasına izin verilmesine dair yapılan kanuni düzenlemenin Anayasa Mahkemesi kararıyla iptal edildiği ve bu kararın da Resmi Gazete'de yayımlanarak 29/11/2019 tarihinde yürürlüğe girdiği,

bu durumda, Anayasa'nın 153. maddesinde yer alan, Anayasa Mahkemesi kararlarının bağlayıcı olduğuna dair hüküm ile Danıştayın yerleşmiş içtihatlarıyla istikrarlı bir şekilde belirtildiği üzere, Anayasa'ya aykırı bulunarak iptal edilmiş olduğu bilindiği halde görülmekte olan davaların Anayasa'ya aykırılığı saptanmış hükümler dikkate alınarak çözümlenmesinin, Anayasa'nın üstünlüğü ve hukuk devleti ilkesine aykırı olacağı hususu göz önünde bulundurulduğunda,

Anayasa'ya aykırılığı nedeniyle iptal edilmiş olan Kanun hükmüne göre elde edilen kişisel verilere dayanılarak güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlandığından bahisle davacı hakkında tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı, bununla birlikte, Anayasa Mahkemesince verilen iptal kararı, ilgililer hakkında güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırması yapılamayacağı yönünde olmayıp, aksine, kararda;

kamu görevinde çalıştırılacak kişiler hakkında, Anayasa'nın 129. maddesi uyarınca kamu hizmetinin etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesini teminen güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılması yönünde düzenlemeler getirilmesinin kanun koyucunun takdir yetkisinde olduğu hususunun açıkça belirtildiği, nitekim, dava konusu uyuşmazlık temyiz aşamasında iken 17/04/2021 tarih ve 31457 sayılı Resmi Gazete'de, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanun'u yayımlanarak yürürlüğe konulmuş olup, davalı idarece;

davacı hakkında, anılan Kanun'un 3. maddesi hükümleri çerçevesinde yeniden bir değerlendirme yapılabileceği, öte yandan, Anayasa'nın 125. maddesi gereğince hukuka aykırılığı saptanan işlemler nedeniyle ilgililerin uğradığı zararların tazmini gerektiğinden, dava konusu işlem nedeniyle davacının mahrum kaldığı parasal ve özlük haklarının davalı idarece davacıya ödenmesi gerektiği gerekçesiyle istinaf isteminin kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının davacıya ödenmesi talebinin kabulüne karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Belediyelerin muhtelif kamu hizmetlerinin verildiği kurumlar olması yönüyle hassasiyet taşıyan kamu kurumları olduğu, davacının Ağrı İl Emniyet Müdürlüğü tarafından yapılan güvenlik soruşturmasında silahlı terör örgütüyle irtibatlı, iltisaklı olduğunun tespit edildiği belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuk ve usule uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Ağrı Belediye Başkanlığında kadro karşılığı tam zamanlı personel statüsünde elektrik ve elektronik mühendisi olarak görev yapan davacı tarafından, hizmet sözleşmesinin feshedilmesi yolunda Ağrı Belediyesi Belediye Başkan Yardımcısı Vekilinin imzasıyla tesis edilen 15/03/2017 tarih ve 661 sayılı işleminin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve parasal hakların ödenmesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesinde, idari dava türleri gösterilmiş ve iptal davaları, idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleri için menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan davalar olarak tanımlanmıştır. 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesinin ikinci fıkrasında, belediye personelinin, belediye başkanı tarafından atanacağı hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare hukuku alanında Danıştay içtihatları ile getirilen usulde paralellik ilkesi, idari işlemlerin, mevzuatta aksine bir hüküm bulunmadığı sürece tesis edildikleri usul uygulanarak geri alınabileceğini ifade etmekte olup, idare hukukunun önemli ilkelerinden olan bu ilke gereğince atamada uygulanan usulün göreve son verme sırasında da uygulanması gerektiği tartışmasızdır.

Buna göre; 01/01/2017 tarihinden 31/12/2017 tarihine kadar geçerli olan hizmet sözleşmesinin, davacı ile atamaya yetkili Ağrı Belediye Başkanı arasında imzalandığı dikkate alındığında, yukarıda değinilen usulde paralellik ilkesi gereğince anılan sözleşmenin feshi konusunda da yine Belediye Başkanı tarafından işlem tesis edilmesi gerekirken, bu konuda yetkisi bulunmayan Belediye Başkan Yardımcısı Vekilince tesis edilen dava konusu işlemde yetki unsuru yönünden hukuka uyarlık görülmemiştir.

Bu durumda, davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması, dava konusu işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının davacıya ödenmesi talebinin kabulü yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçesi yerinde bulunmamakta ise de, sözü edilen husus, sonucu itibarıyla hukuka uygun bulunan kararın bozulmasını gerektirir nitelikte bulunmamıştır.