Danıştay 12. Daire E.2023/4748 K.2024/5051

Dava konusu istem: Türkiye İstatistik Kurumu Manisa Bölge Müdürlüğünde 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4. maddesinin (C) fıkrasına istinaden sözleşmeli statüde görev yapmakta iken askerlik hizmetini ifa etmek amacıyla kurumdan ayrılan davacının, askerlik yükümlülüğünü yerine getirdikten sonra görevine başlamak amacıyla yaptığı başvurunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince, Danıştay Onikinci Dairesinin 14/11/2022 tarih ve E:2019/5012, K:2022/5443 sayılı bozma kararına uyularak; her ne kadar davalı idare tarafından askerlik hizmetini bedelli olarak yerine getiren davacının askerlikle işinden ayrılmasını gerektiren fiili ilişkisi olmadığı, davacının kurumdan ayrıldığı 03/03/2014 tarihinden yaklaşık 10 ay sonra 18/12/2014 tarihinde askerlik hizmetini bedelli olarak yerine getirdiği değerlendirildiğinde, bedelli askerlik yapmak için kanun değişikliği yapılmasını beklemesinin fiilen askerlik yaptığı anlamına gelmediği ileri sürülmekteyse de;

askerlik tecil süresi dolan davacının, davalı idarenin askerlik tecil veya askerlik ilişiksiz belgelerini 28/02/2014 tarihi mesai bitimine kadar teslim etmesi gerektiğine, aksi takdirde gereğinin yapılacağının bildirilmesine ilişkin 21/02/2014 tarihli yazısı üzerine askerlik hizmetini tecil ettiremeyecek durumda olduğundan 03/03/2014 tarihinde askerlik görevini yerine getirmek üzere kurumdan ayrıldığı, davacının kurumdan ayrıldığı tarihlerde medyada bedelli askerliğe ilişkin kanun değişikliği yapılabileceğine dair bakanlık açıklamalarına yer verildiği,

davacının kanun değişikliği yapılana dek kurumdan ayrılış yapmayabileceği düşünülebilirse de, davalı idarenin 21/02/2014 tarihli yazısı nazara alındığında davacıya bu konuda seçim hakkı tanınmadığının anlaşıldığı ve davacının normal şartlar altında en erken 03/03/2014 tarihinde silah altına alınmış olması durumunda dahi 12 aylık askerlik hizmetinin 03/03/2015 tarihinde sona ereceği düşünüldüğünde, 18/12/2014 tarihinde bedelli askerlik hizmetinden faydalanan davacının görevden ayrıldığı 03/03/2014 tarihinden itibaren 9 ay 15 gün sonra askerlik hizmetini tamamladığı,

olması gerekenden daha önceki bir tarihte göreve dönmek amacıyla talepte bulunduğu, kurum açısından 2 ay 13 günlük bir kazancın söz konusu olduğu, ayrıca askerlik görevini yerine getirdiği günden bir gün sonra başvuruda bulunduğu, yani askerlik hizmetini tamamlamasının ardından 30 gün içinde başvuru şartını da yerine getirdiği,

bununla birlikte davacının 28/02/2014 tarihli dilekçesinde askerlik görevini ifa edeceğini belirterek istifa ettiği, askerlik görevini ifa etmek üzere kurumdan ayrıldığı dönemde medyada çıkan bedelli askerlik konusundaki haberler nazara alındığında, bedelli askerlikten faydalanmak isteyen ve şartlarını taşıyan davacının yasa değişikliğini beklemesinin tabii olduğu, beyanı doğrultusunda da bedelli askerlik yaptığı, söz konusu ifadelerinin amirlerine karşı yalan ve yanlış beyan olarak değerlendirilemeyeceği sonucuna ulaşıldığı;

bu durumda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4. maddesinin (C) fıkrası kapsamında görev yapan davacının askerlik sonrası göreve başlama talebinin reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacının zorunlu askerlik görevini yerine getirmek üzere Kurumdan ayrılmak istediğini beyan ederek müracaatta bulunduğu, iş sonu tazminatının kendisine ödenmesini talep ettiği, bunun üzerine sözleşmesi feshedilerek iş sonu tazminatının ödendiği, davacının yaklaşık on ay sonra geçici personel olarak göreve yeniden başlatılması talebiyle başvuru yaptığı, dilekçesi ekindeki askerlik hizmet belgesi incelendiğinde askerliğini bedelli olarak yaptığının anlaşıldığı,

fiilen askerlik hizmeti yapmamasına rağmen görevinin sonlandırılması ve iş sonu tazminatının kendisine ödenmesini talep eden davacı hakkındaki dava konusu işlemin, kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda idareye tanınan takdir hak ve yetkisi gözetilerek tesis edildiği belirtilerek, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idareye yanlış veya yalan beyanda bulunmadığı, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu ve temyize konu kararın usul ve yasaya uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun ile değişik 50. maddesinin dördüncü fıkrasında, Danıştayın bozma kararına uyulduğu takdirde, bu kararın temyiz incelemesinin bozma kararına uygunlukla sınırlı olarak yapılacağı hükmüne yer verilmiştir. Temyizen incelenen kararda, İdare Mahkemesince bozma kararında belirtilen esaslara uyulduğu anlaşılmış olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.