Danıştay 12. Daire E.2023/4920 K.2023/5688

1- …, 2- …, 3- … 4- …, 5- … VEKİLLERİ : Av. …

DİĞER DAVACI : …

2- (DAVALI) : … Başkanlığı VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU

... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Yetim aylığı almakta iken hakkındaki muhtaçlık kararının kaldırılması nedeniyle aylığı kesilerek borç çıkarma işlemi tesis edilen müteveffanın mirasçıları tarafından, davalı idarenin … tarih ve … sayılı, … tarih ve … sayılı, … tarih ve … sayılı ile … tarih ve … sayılı işlemlerinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince, Mahkemelerinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, Danıştay Onikinci Dairesinin 23/03/2022 tarih ve E:2020/1600, K:2022/1397 sayılı kararıyla, davanın; … tarih ve … sayılı işlem, … tarih ve … sayılı işlem ve … tarih ve … sayılı işlem yönünden süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin kısmının, … tarih ve … sayılı işlemin yeniden aylık bağlanması talebinin reddine ilişkin kısmının iptaline yönelik kısımlarının onanması,

… tarih ve … sayılı işlemin, adına tahakkuk ettirilen borcun silinmesi ve maaş kesintisinin başladığı tarihten itibaren ödenmesi gereken maaş tutarlarının topluca ödenmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin kısmı yönünden davanın süre aşımı nedeniyle reddine yönelik kısmının bozulması üzerine bozma kararına uyularak; müteveffaya 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'na 5754 sayılı Kanun ile eklenen Geçici 4. maddenin yürürlüğe girmesinden önce 5434 sayılı T.C.

Emekli Sandığı Kanunu'na tabi olarak Sandıkça aylık bağlandığı açık olduğundan, dava konusu uyuşmazlık açısından, 5434 sayılı Kanun hükümlerine göre karar verilmesi gerekmekte olup, yersiz ödenen aylıkların 5434 sayılı Kanun'un 121. maddesi uyarınca geriye doğru en fazla beş yıllık süre için borç çıkarılması mümkün iken, 5510 sayılı Kanun'un 96. maddesi uygulanmak suretiyle geriye doğru 10 yıllık süre için borç çıkarıldığı anlaşıldığından,

dava konusu … tarih ve … sayılı işlemin, müteveffa adına tahakkuk ettirilen borcun silinmesi ve maaş kesintisinin başladığı tarihten itibaren ödenmesi gereken maaş tutarlarının topluca ödenmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu … tarih ve … sayılı işlemin, müteveffa adına tahakkuk ettirilen borcun silinmesi ve maaş kesintisinin başladığı tarihten itibaren ödenmesi gereken maaş tutarlarının topluca ödenmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin kısmının iptaline karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİALARININ ÖZETİ

1- Davacı … mirasçıları; …, …, …, …, … tarafından; davanın süre aşımı yönünden reddine ilişkin kısmının bozulması gerektiği, 2- Davalı idare tarafından; davacı tarafça ileri sürülmeyen itirazın resen dikkate alınamayacağı, dava konusu işlemin ilgili hakkında halihazırda bulunan muhtaç olmadığına ilişkin karar dayanak alınarak yapıldığı, ileri sürülmektedir.

TARAFLARIN

SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı idare tarafından, savunma verilmemiş olup; davacılar tarafından, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Davalının temyiz isteminin reddi ile anılan kararın onanması, davacıların temyiz isteminin ise incelenmeksizin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, davalı tarafça ileri sürülen temyiz nedenleri iptale ilişkin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Davacıların temyiz istemi yönünden ise; Usul hukukunda, dava açmakta olduğu gibi kanun yoluna başvurmada da, kanun yoluna başvuran tarafın hukuki yararı bulunmalıdır. Diğer bir ifadeyle, kanun yoluna başvuranın, aleyhine kanun yoluna başvurduğu kararın bozulmasında korunmaya değer hukuki bir menfaatinin bulunması gerekir.

Dosyanın incelenmesinden; yetim aylığı almakta iken hakkındaki muhtaçlık kararının kaldırılması nedeniyle aylığı kesilerek borç çıkarma işlemi tesis edilen müteveffanın mirasçıları tarafından, davalı idarenin … tarih ve … sayılı, … tarih ve … sayılı, … tarih ve … sayılı ile … tarih ve … sayılı işlemlerinin iptali istemiyle açılan davada; ... İdare Mahkemesince.

Mahkemelerinin … tarih ve E:.., K:… sayılı kararının, Danıştay Onikinci Dairesinin 23/03/2022 tarih ve E:2020/1600, K:2022/1397 sayılı kararıyla, davanın; … tarih ve … sayılı işlem, … tarih ve … sayılı işlem ve … tarih ve … sayılı işlem yönünden süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin kısmının, … tarih ve … sayılı işlemin yeniden aylık bağlanması talebinin reddine ilişkin kısmının iptaline ilişkin kısmının onanması,

… tarih ve … sayılı işlemin, adına tahakkuk ettirilen borcun silinmesi ve maaş kesintisinin başladığı tarihten itibaren ödenmesi gereken maaş tutarlarının topluca ödenmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin kısmı yönünden davanın süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin kısmının bozulması üzerine bozma kararına uyularak;

dava konusu … tarih ve … sayılı işlemin, müteveffa adına tahakkuk ettirilen borcun silinmesi ve maaş kesintisinin başladığı tarihten itibaren ödenmesi gereken maaş tutarlarının topluca ödenmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin kısmının iptaline karar verilmiş olmakla birlikte, bu kararın davacılar tarafından temyizen incelenerek bozulmasının talep edildiği, ancak; söz konusu kararda davacılar aleyhine hüküm olmadığı ve hukuka aykırılık iddialarının kesinleşen kısma yönelik olduğu anlaşılmaktadır.

Bu durumda, temyizen incelenerek bozulması istenilen kararda davacılar aleyhine herhangi bir hüküm kurulmadığı, temyiz isteminde bulunan davacıların korunması gereken hukuki bir yararının bulunmadığı anlaşıldığından, temyiz isteminin esasının incelenmesine olanak bulunmamaktadır.