Danıştay 12. Daire E.2023/500 K.2025/940

Dava konusu istem: Amasya ... Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda infaz ve koruma memuru olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacı hakkında daha önce verilmiş olan bir yıl sekiz ay hapis ile cezalandırılmasına ilişkin hükmün açıklandığı ve cezaevlerinin uyuşturucuyla mücadelede ıslah rolünde bulunan kurumlar olduğu göz önünde bulundurulduğunda, "kullanmak amacıyla uyuşturucu veya uyarıcı madde satın almak, kabul etmek, bulundurmak ve kullanmak" suçundan mahkumiyetine karar verilen davacının, yüz kızartıcı ve utanç verici nitelikte suç işleyenlerin Devletin herhangi bir kademesinde çalışmasının son derece tehlikeli olacağı kanaatiyle,

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde yer alan "Memurluk Sıfatı ile Bağdaşmayacak Nitelik ve Derecede Yüz Kızartıcı ve Utanç Verici Hareketlerde Bulunmak" şeklinde tanımlanan disiplin suçu kapsamında değerlendirilerek "Devlet memurluğundan çıkarma" cezası ile cezalandırılması yolundaki dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesince; disiplin yaptırımları uygulanırken, doğuracakları sonuç bakımından kamu yararı ile bireysel haklar arasında adil bir dengenin kurulması ve bu denge kurulurken olayın oluş biçimi, suç kastının varlığı gibi hususların göz önünde bulundurulması gerekmekte olup, uyuşmazlık konusu olay bu yönden incelendiğinde; davalı idarece, davacının bu eyleminin görevini yapmasına engel olduğu ve kamu hizmetini olumsuz etkilediği yönünde bir tespitte bulunulmadığı,

söz konusu fiilin bu haliyle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde yer alan "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiili kapsamında değerlendirilmesi durumunda, ceza ile elde edilecek sonuç arasında adil bir dengenin gözetilmediği sonucuna varıldığından, dava konusu işlemde hukuka uygunluk, aksi yöndeki İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmediği;

öte yandan, davacının işlemiş olduğu fiil nedeniyle 657 sayılı Kanunda sayılmış olan diğer disiplin cezalarından uygun nitelik ve ağırlıkta olan başka bir ceza ile cezalandırılabileceği gerekçesiyle, istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacının gerçekleştirdiği eylem bakımından yapılan değerlendirme sonucunda bu eyleme karşılık olarak belirlenen disiplin yaptırımının uygulandığı, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu, Bölge İdare Mahkemesi kararının yapılacak temyiz incelemesi neticesinde bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDÎ OLAY

Amasya ... Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda infaz ve koruma memuru olarak görev yapan davacının, izinli olarak gittiği Sivas ilinden otobüs ile dönüş yolculuğu yaptığı sırada il çıkışında 28/01/2019 tarihinde yapılan polis denetiminde narkotik köpek ile yapılan arama sırasında üzerinde iki gram esrar maddesi tespit edilmesi üzerine hakkında adlî ve idarî soruşturma başlatıldığı;

daha önce yine "Kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın almak, kabul etmek, bulundurmak ve kullanmak" suçundan Bingöl Cumhuriyet Başsavcılığının ... tarih ve Sor:..., K:... sayılı kararı ile hakkında verilen kamu davasının açılmasının beş yıl süreyle ertelenmesi kararı, denetim süresinde suç işlediği gerekçesiyle kaldırılarak Bingöl Cumhuriyet Başsavcılığının E:... sayılı dosyası ile iddianame düzenlenerek yürütülen yargılama sonucunda ...

Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararı ile davacı hakkında "Kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın almak, kabul etmek, bulundurmak ve kullanmak" suçundan bir yıl sekiz ay hapis ile cezalandırılmasına yönelik hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği ve bu kararın da 23/06/2019 tarihinde kesinleştiği, öte yandan aynı eylem nedeniyle davacının 15/04/2019 tarihinde görevinden uzaklaştırıldığı,

disiplin soruşturması neticesinde, anılan eylemi nedeniyle, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde yer alan "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiili kapsamında "Devlet memurluğundan çıkarma" cezasıyla cezalandırılmasının teklif edilmesi ve Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile "Devlet memurluğundan çıkarma" cezası verilmesi üzerine bakılan davanın açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde, "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiili, Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmış; 131. maddesinde ise, "Aynı olaydan dolayı memur hakkında ceza mahkemesinde kovuşturmaya başlanmış olması disiplin kovuşturmasını geciktiremez. Memurun ceza kanununa göre mahkum olması veya olmaması halleri, ayrıca disiplin cezasının uygulanmasına engel olamaz." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKÎ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlıkta, davacının hakkında ...Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile "Kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın almak, kabul etmek, bulundurmak ve kullanmak" suçundan bir yıl sekiz ay hapis ile cezalandırılmasına yönelik hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, bu kararın kesinleştiği, bu adlî süreç neticesinde davacı hakkında hükmün açıklanmasının ertelenmesine karar verilmiş ise de, soruşturma raporu ve eklerinin incelenmesi sonucunda; davacının üzerine atılı suçun disiplin hukuku açısından da değerlendirildiği,

keza davacının savunma hakkının da gözetilerek yürütülen soruşturma sonucu, hem eylemin niteliği, hem de ifa ettiği kamu hizmetinin özellikleri dikkate alındığında; ceza infaz koruma memuru olarak görev yapan davacının fiilinin, kendisi eliyle yürütülen kamu hizmetinin gerçekleştirilmesine engel olacak ölçüde 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi kapsamında görülebileceği,

öte yandan bu suç nedeniyle davacı hakkında daha hafif bir yaptırıma başvurulması suretiyle kamu hizmetinin işleyiş ve itibarının aynı ölçüde korunup korunmayacağı hususunda yapılabilecek ölçülülük değerlendirmesinin Kanun'un 125. maddesini 3. fıkrası sınırları içinde idarenin takdir yetkisinde kaldığı dikkate alındığında, dava konusu işlemde hukuka aykırılık, işlemin iptali yolunda verilen Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukukî isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır.