Danıştay 13. Daire E.2012/569 K.2018/2639

Dava konusu istem: ... ili, ... ilçesinde faaliyet gösteren ... Meşrubat Gıda Limited Şirketi'nin müdürü olan davacı tarafından, ... sicil numaralı perakende satış belgesinin iptaline ilişkin Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Sektörel Rekabet ve Tüketici Hakları Daire Başkanlığı'nın 19.10.2010 tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacının 4733 sayılı Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'a muhalefet ettiğinden bahisle hakkında ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin E.... esas kaydında dava açılması sebebiyle ... sicil numaralı perakende satış belgesinin iptal edildiği, dosyadaki belgelerden, anılan Yasa hükmü uyarınca satış belgesinin iptal edilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, hakkında 4733 sayılı Kanun'a muhalefet ettiğinden bahisle ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin E.... esas kaydında açılan ceza davası sonucu beraat ettiği, dolayısıyla hakkında kesinleşmiş bir mahkûmiyet kararı olmadığından dayanağı kalmayan dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin tesis edildiği tarihteki mevzuata uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 24.12.2017 tarih ve 30280 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 81. maddesi ile 4733 sayılı Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'a eklenen Geçici 7. maddede, Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu (Kurum) kapatıldığından ve görev ve yetkileri 'nın Tütün ve Alkol Dairesi Başkanlığı tarafından yürütüldüğünden, davalı sıfatıyla taraf kabul edilerek gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

... ili, ... ilçesinde faaliyet gösteren ... Meşrubat Gıda Limited Şirketi'nin müdürü olan davacı hakkında 4733 sayılı Kanun'a muhalefet ettiğinden bahisle ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin E.... esas kaydında ceza davası açıldığı ve yargılamasına devam edildiği gerekçesiyle aynı Kanun'un 8/8. maddesi uyarınca ... sicil numaralı perakende satış belgesinin iptaline dair Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Sektörel Rekabet ve Tüketici Hakları Daire Başkanlığı'nın 19.10.2010 tarih ve ... sayılı işleminin tesis edilmesi üzerine bu işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

09.01.2002 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak aynı tarihte yürürlüğe giren 4733 sayılı Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Teşkilât ve Görevleri Hakkında Kanun'un 1. maddesinde, bu Kanun'un amacının, Tütün, Tütün Mamulleri, Tuz ve Alkol İşletmeleri Genel Müdürlüğü'nün yeniden yapılandırılması ile Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu'nun (Kurum) kurulmasına, bu Kurum'un görev ve yetkilerinin düzenlenmesine ve tütün ve tütün mamullerinin Türkiye'de üretimine, iç ve dış alım ve satımına ilişkin usul ve esasları düzenlemek olduğu; 2. maddesinde, Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurulu'nun (Kurul) Kurum'un karar organı olduğu belirtilmiştir.

Öte yandan, 4733 sayılı Kanun'a 5752 sayılı Kanun'un 2. maddesiyle 03.04.2008 tarihinde eklenen 4/A maddesinde, Sektörel Rekabet ve Tüketici Hakları Daire Başkanlığı'nın görev ve yetkilerinin, 5179 sayılı Kanun hükümleri hariç olmak üzere, Kurum'un yetki alanına giren ürünlerin satış ve sunum faaliyetlerine ilişkin izin ve yetki belgelerinin verilmesi çalışmalarının gerektiğinde diğer kamu kurum ve kuruluşlarıyla işbirliği içerisinde yürütülmesi olduğu kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

4733 sayılı Kanun uyarınca esasen Kurum'un karar organı olması nedeniyle Kurum adına tesis edilecek tüm icraî kararları alması ve Kanun'da belirtilen görevlerini yürütmesi gereken Kurul'un söz konusu yetkilerinin Kurum'un bir başka organı veya hizmet birimi tarafından kullanılması mümkün değildir. Sektörel Rekabet ve Tüketici Hakları Daire Başkanlığı'nca sözü edilen belgelerin verilmesi veya iptali hususunda gerekli hazırlık çalışmaların tamamlanıp nihaî kararın alınması için konunun Kurul'a sunulması gerekmektedir.

Bu itibarla, Kurul'un, Kurum'un karar organı olması; Sektörel Rekabet ve Tüketici Hakları Daire Başkanlığı'na verilen görev ve yetkilerin, Kurum'un yetki alanına giren ürünlerin satış ve sunum faaliyetlerine ilişkin izin ve yetki belgelerinin verilmesine ilişkin çalışmaları yürütmek ve yapılan çalışmaları Kurul'a sunmaktan ibaret bulunması nedeniyle, uyuşmazlığa konu satış belgesinin iptaline ilişkin işlemlerin Kurum'un karar organı sıfatıyla Kurul tarafından tesis edilmesi gerektiğinden Sektörel Rekabet ve Tüketici Hakları Daire Başkanlığı tarafından tesis edilen işlemde yetki unsuru yönünden hukuka uygunluk, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.