Danıştay 13. Daire E.2014/2824 K.2019/2215

Dava konusu istem: 3096 sayılı Kanun'un 4. maddesi kapsamında faaliyette bulunan davacı şirketin, iletim hizmet bedeli ödemelerinin diğer üretim santrallerinde olduğu gibi kendileri için de ... tarafından karşılanması istemiyle 08/07/2003 tarihli dilekçeyle yaptığı başvuruya cevap verilmemek suretiyle tesis edilen işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:. İdare Mahkemesi'nce verilen kararda. Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu'nun (Kurul) … tarih ve … sayılı kararıyla belirlenen esaslara göre. Anonim Şirketi (…) tarafından YİD ve İHD kapsamındaki şirketlere iletim hizmet bedeli tahakkuk ettirilerek, faturaları ödenmek üzere anılan şirketlere gönderildiği, ancak, faturaların ödenmemesi nedeniyle şirketlerle, ... ve ...

A.Ş. (...) arasında hukuki ihtilafların ortaya çıktığı, sorunun çözümü amacıyla Enerji İşleri Genel Müdürlüğü, ... ve ... yetkililerinin katılımıyla yapılan değerlendirmelerde, 2003 yılına mahsus olmak üzere ivedi bir çözüm getirilmesi konusunda mutabakata varıldığı,

buna göre şirketlerin tarifelerinin, ödeyecekleri iletim hizmet bedelini de kapsayacak şekilde düzenlenmesi yerine, 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun ve Kurul kararının gereğini yerine getirmek ve ayrıca ...'ın gelirlerini aksatmamak üzere iletim hizmet bedellerinin ödenmesinin sağlanmasının gerekmekte olduğu ve söz konusu şirketlerin tarife düzenlemelerinin vakit alacağı hususları gözetilerek,

Bakanlığın 27/06/2003 tarihli oluruyla, sözleşmelerdeki tarifeler konusunda yeni düzenleme yapılıncaya kadar 2003 yılı için geçici olarak ve ...'ın tarifelerden doğan diğer hakları saklı kalmak kaydıyla, ... tarafından şirketlere düzenlenen iletim hizmet bedeli faturalarının şirketler tarafından tarife unsuru dışında düzenlenecek ayrı faturalarla ...'a aktarılması ve ...'ça ...'a ödeme yapılması hususlarının uygun görüldüğü, ancak ...

HES'in sözleşmesinde, mevzuat değişikliğinden kaynaklanan artışların tarifeye yansıtılacağı yönünde hüküm bulunmaması nedeniyle, ...

HES'i işleten davacı şirketin iletim hizmet bedelini ödemesi gerektiğinin bildirildiği, şirketin ...'a ödenecek iletim hizmet bedelinin diğer santrallerde olduğu gibi ... tarafından karşılanması yolundaki itirazının reddedildiği, davacı şirket tarafından, mevcut sözleşmenin 4. ve 31. maddesinin iletim hizmet bedelinin tarifeye yansıtılmasına olanak sağladığı ileri sürülerek bakılan davanın açıldığı,

Kurul'un 103 sayılı kararı uyarınca davacı şirket gibi YİD kapsamındaki şirketlerin ... ile yapacakları bağlantı ve sistem kullanım anlaşmaları çerçevesinde ürettikleri enerjiyi iletim sistemini kullanarak nakletmelerinin sonucu oluşan iletim sistem kullanım bedelini ...'a ödemeleri gerektiği açık olmakla birlikte, Kurul'un 103 sayılı kararının gecikmeden uygulanması ve ...'ın gelirinin aksamamasına yönelik olarak davalı Bakanlığın 27/06/2003 tarihli oluruyla, 2003 yılı için geçici olarak,

... tarafından şirketlere düzenlenen iletim hizmeti bedeli faturalarının ...'ça ...'a ödenmesi uygun görüldüğünden, başka bir anlatımla, sözleşmelerinde mevzuat değişikliğinden kaynaklanan artışların sözleşme hükümlerince tarifeye yansıtılacağı yönünde hüküm bulunan santrallar için 2003 yılı iletim hizmeti bedelinin ... tarafından ödenmesi sonucu, bu şirketler bu yıla yönelik olarak iletim hizmet bedellerinden muaf tutulduğundan, davacı şirketin sözleşmesinde de, enerji projelerine sağlanan her türlü muafiyetten, tesislerin işletilmesiyle görevlendirilen davacı şirketin de yararlanacağı kuralı bulunduğundan, anılan kural gereğince,

sözü edilen muafiyetten yararlanması gerektiği, bu durumda davacının, iletim hizmet bedeli ödemelerinin diğer üretim santrallerinde olduğu gibi kendileri için de ... tarafından karşılanması istemiyle yaptığı başvurunun zımnen reddinde imtiyaz sözleşmesinin 4. maddesi hükmüne uyarlık bulunmadığı,

öte yandan, sözleşmenin 31. maddesinde yer alan ve sözleşmenin yürürlüğe girdiği tarihten sonra çıkartılan kanunlar ve yönetmeliklerin şirket lehine olan hükümlerinin bu sözleşmeye de teşmil edileceği yönündeki kuralın, Kurul'un 103 sayılı kararıyla getirilen iletim hizmet bedelinin, üretim şirketleri yönünden mali külfet içermesi nedeniyle bu davaya uygulaması olanağı bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka aykırı bulunarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, taraflar arasında yapılan sözleşmede, mevzuat değişikliklerinden kaynaklanan artışların tarifeye yansıtılacağına ilişkin herhangi bir hükmün bulunmamaması nedeniyle, Kurul'un 103 sayılı kararı doğrultusunda uygulanan iletim sistemi kullanım bedelinin davacının tarifesine yansıtılması olanağının bulunmadığı, bu bedelin davacı şirket tarfından ödenmesi gerektiği, Bakanlığın oluru ile yapılan uygulamanın hiçbir şekilde teşvik, muafiyet yahut hak olarak nitelendirilmesinin mümkün olmadığı, amacın Elektrik Piyasası Kanunu'nun uygulanmasında aksaklığa mahal vermemek olduğu,

uygulamanın tarife değişiklikleri zaman alacağı için geçici olarak yapıldığı, davacı ...HES’in 1987 tarihli imtiyaz sözleşmesinin 18. maddesinde tarifesi detaylı şekilde düzenlendiğinden davacı şirketin tarifesine iletim sistem kullanım bedelinin yansıtılmasının mümkün olmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, 4628 sayılı Kanun sonrasında ortaya çıkan ve sözleşmenin eki olan tarife dışı maliyetlerin sözleşme gereğince tarifelerine yansıtılması gerektiği, dava konusu işlemin sözleşme hükümlerine aykırı olduğu, ... HES için de diğer santrallerde olduğu gibi ... tarafından ...’a ödeme yapılması gerektiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'İN DÜŞÜNCESİ : Kurul'un 103 sayılı kararı uyarınca Yİ, YİD ve İHD kapsamındaki şirketlerin iletim sistem kullanım bedelini ...'a ödemeleri gerektiği, davacı şirketin işlettiği … ’in de bu kapsamda olduğu, oluru ile, tarife revizyonları zaman alacağından imtiyaz sözleşmesinde “mevzuat değişikliğinden kaynaklanan maliyetlerin tarifelerine yansıtılacağı” kuralı bulunan şirketlere ... tarafından düzenlenen iletim hizmet bedeli faturalarının ...'ça ödenmesi yoluna gidildiği,

uygulamanın hangi şirketleri kapsayacağının kendi içinde bir sistem oluşturan imtiyaz sözleşmeleri çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği, imtiyaz sözleşmesinde mevzuat değişikliklerinden kaynaklanan maliyetlerin tarifesine yansıtılmasına imkan veren bir kural bulunmayan Hasanlar HES’in sistem kullanım bedelinin kendisince ödenmesi gerektiğinden, dava konusu işlemde hukuka aykırılık olmadığı düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.