Danıştay 13. Daire E.2014/3280 K.2019/3794

Dava konusu istem : Davacı idare tarafından 12/06/2013 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen "Açısal Hareketli Merdivenli İtfaiye Aracı Alımı" ihalesinin iptaline ilişkin 18/09/2013 tarih ve ... sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; davacı idare tarafından gerçekleştirilen ihaleye iki firmanın teklif sunduğu, ancak teklif veren firmalardan bir tanesinin teklif mektubunun boş olduğu, bu şekilde söz konusu ihalede tek geçerli teklif bulunduğu, tek firmanın katıldığı ihalede rekabet ortamının oluşmadığı, rekabetin bulunmadığı ihalelerde de gerçekçi bir fiyatın ortaya çıkmasının mümkün olmadığı, bu nedenle dava konusu ihalenin iptal edilmesinin kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı idare tarafından, ihaleye iki istekli tarafından teklif mektubu sunulduğu, teklif zarflarından birinin boş olduğunun ihale komisyonu tarafından kayıt altına alındığı, diğer teklifin ise usulüne uygun olduğunun görüldüğü, itfaiye aracı alımı gibi son derece spesifik bir konuda üç isteklinin ihale dokümanı satın aldığı ve iki isteklinin teklif sunduğu dikkate alındığında, rekabetin oluşmadığı iddiasının yerinde olmadığı, idarenin ihtiyacına ve ihale dokümanı ile belirlenen niteliklere uygun olduğu takdirde ihalenin usulüne uygun olarak sunulan teklif sahibinin uhdesinde bırakılmasında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı,

mevcut yangın söndürme araçlarının yeni yapılaşma koşullarına uygun olarak inşa edilen yüksek katlara erişim imkânına sahip olmadığı, kamu yararı ve hizmet gereklerinin ihale konusu aracın temin edilmesini gerektirdiği, ihalenin iptaline yönelik dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, ihale uhdesinde bırakılan istekli dışında ihaleye gerçek bir teklif sunulmadığı, geçerli tek teklif kalmasının ihalede rekabet ilkesinin sağlanmadığının göstergesi olduğu, rekabet koşulu sağlanmadan ihalenin sonuçlandırılmasının kamu yararına aykırı olduğu dikkate alınarak ihalenin iptaline karar verildiği, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı idare tarafından 12/06/2013 tarihinde "Açısal Hareketli Merdivenli İtfaiye Aracı Alımı" ihalesi gerçekleştirilmiştir.

İhale kapsamında üç ihale dokümanı satın alınmış, ihaleye iki istekli tarafından teklif mektubu sunulmuş, sunulan tekliflerden birinin değerlendirme dışı bırakılması üzerine ihale tek geçerli teklifi sunan isteklinin uhdesinde bırakılmıştır.

Teklifi değerlendirme dışı bırakılan istekli tarafından Teknik Şartname'de özellikleri belirtilen aracın ... firmasının patentli ürününü işaret ettiği, bu nedenle işaret edilen araç dışında başka herhangi bir aracın teklif edilemeyeceğinden bahisle yapılan şikâyet başvurusunun davacı idarece reddi üzerine davalı idare nezdinde itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuş, davalı idare tarafından yapılan inceleme neticesinde başvuranın Teknik Şartname'de özellikleri belirtilen aracın belirli bir ürünü işaret ettiğine yönelik iddiaları yerinde görülmemiş, ancak ihaleye tek firmanın teklif vermesi nedeni ile rekabet ortamının oluşmadığından bahisle ihalenin iptaline karar verilmiştir.

Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun "Temel ilkeler" başlıklı 5. maddesinde, idarelerin, bu Kanun'a göre yapılacak ihalelerde, saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu oldukları. "Açık ihale usulü" başlıklı 19. maddesinde, açık ihale usulünün, bütün isteklilerin teklif verebildiği usul olduğu.

"Kuruma itirazen şikâyet başvurusu" başlıklı 56. maddesinde, idareye şikâyet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55. maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hâllerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabileceği, Kurumun itirazen şikâyet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceleyeceği, Kurumun,

gerekli gördüğü takdirde özel uzmanlık gerektiren teknik hususlarla ilgili olarak ihtisas sahibi kamu veya özel hukuk tüzel kişileri ile gerçek kişilerin görüşüne başvurabileceği kuralına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Aktarılan mevzuat hükümleri uyarınca, açık ihale usulü ile yapılan ihalelerde belirli sayıda geçerli teklifin verilmiş olması zorunluluğu bulunmamaktadır. Dolayısıyla, ihalenin tek geçerli teklif ile sonuçlandırılması mümkündür.

Dosyanın incelenmesinden, piyasa fiyatları esas alınarak yaklaşık maliyetin 1.808.333,33-TL olarak belirlendiği, dava konusu ihale kapsamında 3 adet ihale dokümanı satın alındığı, ihaleye iki istekli tarafından teklif zarfı sunulduğu, bahse konu iki tekliften birinin değerlendirme dışı bırakılmasıyla dava konusu ihalede tek geçerli teklif kaldığının tespit edildiği, teklifi geçerli bulunan istekli tarafından teklif edilen bedelin 1.680.000,00-TL olduğu, anılan bedelin yaklaşık maliyetin altında olduğu ve ihalenin bu istekli uhdesinde bırakıldığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, açık ihale usulü ile gerçekleştirilen bir ihalede belirli sayıda geçerli teklif verilmesine yönelik bir zorunluluğun bulunmadığı, ihalenin geçerli olan tek teklif ile sonuçlandırılmasının mümkün olduğu, uyuşmazlığa konu ihalede piyasa fiyatları esas alınarak yaklaşık maliyetin 1.808.333,33-TL olarak belirlendiği, ihale uhdesinde kalan firmanın 1.680.000,00-TL'lik teklifi yaklaşık maliyetin altında olduğundan kamu zararından söz edilemeyeceği dikkate alındığında, ihalede Kanun'un aradığı anlamda ve amaçladığı şekilde rekabetin gerçekleşmediğinden bahisle ihalenin iptaline yönelik Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

Bu itibarla, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.