Danıştay 13. Daire E.2016/2291 K.2021/4148

Dava konusu istem: "Sakarya İli, Geyve İlçesi, … Köyü, … Sokağı, No:… " adresinde faaliyet gösteren akaryakıt istasyonunda yapılan denetimde, işyeri açma ve çalışma ruhsatında mevcut olmayan 2 adet yer altı tankı bulunduğunun ve 4 no.lu tanktan alınan numunenin marker seviyesinin geçersiz olduğunun tespit edildiğinden bahisle, istasyonun mühürlenmesine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; ulusal marker seviyesinin geçersiz olması durumunda, akredite laboratuvar sonucu bildirilinceye kadar Kurum tarafından alınacak idari tedbirin sadece "kaçak akaryakıt" satışını engellemeye yönelik olabileceği, bu kapsamda, ilgili mevzuat uyarınca sadece kaçak akaryakıt olduğu seyyar kontrol cihazı ile tespit edilen pompa ve tankın mühürlenmesi gerekirken, ulusal marker seviyesinin geçerli olduğu tespit edilen diğer tank ve pompalar dâhil istasyonun bütünüyle mühürlenmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, istasyonda yapılan denetimde marker seviyesi geçersiz akaryakıt ve gizli tank tespit edilmesi nedeniyle mühürleme işlemi tesis edildiği, alınan numune üzerinde TÜBİTAK MAM laboratuvarı tarafından yapılan inceleme sonucunda da marker seviyesinin geçersiz olduğunun belirlendiği, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

ESAS YÖNÜNDEN

MADDİ OLAY

"Sakarya İli, Geyve İlçesi, … Köyü, … Sokağı, No:… " adresinde faaliyet gösteren akaryakıt istasyonunda 22/04/2013 tarihinde denetim yapılmış, istasyonda toplam 5 adet yer altı tankı olduğu görülmüş, 4 numaralı tanktan alınan numunenin marker seviyesinin geçersiz olduğu tespit edilmiş, ayrıca otomasyon sisteminin çalışmadığının görülmesi üzerine istasyonun tamamının mühürlenmesine karar verilmiştir.

Otomasyon sistemindeki arızanın giderilmesi üzerine 24/04/2013 tarihinde mühürler kaldırılarak istasyon faal hâle getirilmiş ve aktarılan süreç Sakarya İl Jandarma Komutanlığı'nın 30/04/2013 tarihli yazısı ile davalı idareye bildirilmiş, 4 no.lu tanktan alınan numune ise analiz için TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi'ne gönderilmiştir.

Davalı idarenin … tarih ve … sayılı işlemi ile "istasyonda yapılan denetimde kaçakçılık suçu kapsamında yapılan tespitlere istinaden adli işlemlerin başlatılmış olmasına rağmen 5015 sayılı Kanun gereği mühürleme işlemi tesis edilmediğinin anlaşıldığından bahisle istasyonun kaçakçılık fiili kapsamındaki faaliyetler nedeniyle mühürlenmesi gerektiği" Sakarya İl Jandarma Komutanlığı'na bildirilmiş, söz konusu yazıya istinaden 17/05/2013 tarihinde istasyonun mühürlenmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun "İdari yaptırımlar" başlıklı 20. maddesinin 8. ve 9. fıkralarının dava konusu mühürleme işleminin tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükte bulunan hâlinde, "5607 sayılı Kanunda belirtilen kaçakçılık fiillerinin işlendiği tespit edilen rafineri hariç her türlü tesiste lisansa tabi tüm faaliyetler kovuşturmaya yer olmadığına dair karar veya mahkeme kararı kesinleşinceye kadar Kurum tarafından geçici olarak durdurulur ve bu süre içinde söz konusu tesis için başka bir gerçek veya tüzel kişiye de lisans verilmez. Kesinleşmiş mahkeme kararına göre lisans sahiplerinin lisansı iptal edilir. Lisans sahibine verilen idari para cezası ödenmeden lisansa konu tesis için lisans verilmez.

Kaçakçılık fiilinin sadece ulusal marker seviyesi ile ilgili olması durumunda, geçici durdurma kararı akredite laboratuvar analiz sonucuna göre verilir. Akredite laboratuvar analiz sonucunun bildirilmesine kadar kaçak akaryakıt satışını engelleyecek idari tedbirler Kurum tarafından alınır." kuralı yer almıştır.

5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'nun "Kaçakçılık suçları" başlıklı 3. maddesinin 14. fıkrasında ise, "Kaçak akaryakıt veya sahte ulusal marker elde etmeye, satmaya ya da herhangi bir piyasa faaliyetine konu etmeye yarayacak şekilde lisansa esas teşkil eden belgelerde belirlenenlere aykırı olarak sabit ya da seyyar tank, düzenek veya ekipman bulunduranlar iki yıldan beş yıla kadar hapis ve yirmi bin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır." kuralına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Aktarılan kurallar uyarınca, kaçak akaryakıtı herhangi bir piyasa faaliyetine konu etmeye yarayacak şekilde lisansa esas teşkil eden belgelerde belirlenenlere aykırı olarak sabit ya da seyyar tank, düzenek veya ekipman bulundurma fiillerinin kaçakçılık suçu teşkil ettiği anlaşılmaktadır.

Kaçakçılık fiilinin sadece ulusal marker seviyesi ile ilgili olması durumunda önce ulusal marker seviyesinin geçersiz çıktığı tank ve ekipmanın mühürleneceği, alınan numunelerin analiz için akredite laboratuvarlara gönderileceği, bu numunelerin analizi sonucunda ulusal marker seviyesinin geçersiz çıkması durumunda, akaryakıt istasyonunun tamamının geçici olarak mühürleneceği; ancak kaçakçılık suçu bakımından 5607 sayılı Kanun'un 3. maddesinin 14. fıkrasındaki fiillerin varlığına ilişkin tespitlerin bulunması hâlinde akaryakıt istasyonunun tamamının geçici olarak mühürleneceği açıktır.

Dosyanın incelenmesinden, davacıya ait … tarih ve … sayılı bayilik lisansına esas … tarih ve … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatında istasyonda 3 adet depo (tank) bulunduğunun belirtildiği, 22/04/2013 tarihinde istasyonda yapılan denetim ise 5 adet yer altı tankı bulunduğunun tespit edildiği görülmektedir.

Bu durumda, istasyonda yapılan denetimde işyeri açma ve çalışma ruhsatında mevcut olmayan 2 adet yer altı tankı bulunduğunun tespit edildiği dikkate alındığında, söz konusu tespitin 5607 sayılı Kanun'un 3. maddesinin 14. fıkrası uyarınca kaçakçılık suçu kabul edilen kaçak akaryakıt satmaya ya da herhangi bir piyasa faaliyetine konu etmeye yarayacak şekilde sabit tank, düzenek veya ekipman bulundurma fiili kapsamında kaldığı anlaşıldığından, 5015 sayılı Kanun'un 20. maddesi uyarınca tesis edilen istasyonun mühürlenmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık, işlemin iptali yolundaki Mahkeme kararında ise hukukî isabet bulunmamaktadır.