Danıştay 13. Daire E.2016/3793 K.2022/231

Dava konusu istem: Aksaray ili Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği'nce 24/11/2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen ... ihale kayıt numaralı "36 Aylık 153 İşçili Veri Giriş Personeli ve Diş Klinik Destek Personeli Hizmet Alımı" ihalesine ilişkin olarak davacı şirket tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusunun reddine dair 28/01/2016 tarih ve 2016/UH.III-268 sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; davacı şirket tarafından itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülen birinci iddia yönünden yapılan değerlendirmede, ihaleye katılabilmek için gereken yeterlik belgelerinin idari şartnamede ve ihale ilanında düzenlenmesi gerektiği, teknik şartnamede yeterlik kriterlerine yer verilmesinin mevzuata aykırı olduğu,

Aksaray Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi Teknik Şartnamesi'nde, 18 personele ait işe başladıkları gün itibarıyla sigorta işlemlerinin yapılacağına dair taahhütnamenin teklifle birlikte sunulmasının istenildiği görülmekle birlikte, ihaleyi yapan idare tarafından bu belge üzerinden yeterlik değerlendirmesinin yapılmadığı, dolayısıyla söz konusu belgenin yeterlik belgesi niteliğini haiz olmadığı ve isteklilerce bu belgelerin sunulmamış olmasının değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi oluşturmayacağı, bu iddia yönünden itirazen şikâyet başvurusunun reddine dair Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı,

İkinci iddia yönünden yapılan değerlendirmede, ihalenin birinci ve üçüncü kısımları üzerinde bırakılan ... Temizlik Yemek Otomasyon Sağlık Personel Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Ltd.

Şti. (...) tarafından ihalenin üç kısmına da teklif verildiği, birim fiyat teklif mektubunun 4. maddesinde, "İhale konusu işin; [ekteki cetvelde yer alan kısımlarını] bu teklif mektubunun ekinde yer alan birim fiyat teklif cetvelindeki her bir iş kalemi için teklif ettiğimiz birim fiyatlar üzerinden Katma Değer Vergisi hariç 9.945.308,04-TL (Dokuzmilyondokuzyüzkırkbeşbinüçyüzsekiztürklirasıdörtkuruş) bedel karşılığında yerine getireceğimizi kabul ve taahhüt ediyoruz." ifadesine yer verildiği, sunulan birim fiyat teklif mektubunun ve eki cetvelin, standart forma ve mevzuata uygun olduğu; ihalenin ikinci kısmı üzerinde bırakılan ...

Enerji Madencilik Mühendislik Kurumsal Hizmetler İnşaat Taahhüt Danışmanlık Sanayi ve Ticaret A.Ş. (...

Enerji) tarafından ihalenin sadece ikinci kısmına teklif verildiği, birim fiyat teklif mektubunun 4. maddesinde, "İhale konusu işin; [ekteki cetvelde yer alan kısmını] bu teklif mektubunun ekinde yer alan birim fiyat teklif cetvelindeki her bir iş kalemi için teklif ettiğimiz birim fiyatlar üzerinden Katma Değer Vergisi hariç 681.567,72-TL (altıyüzseksenbirbinbeşyüzaltmışyeditürklirasıyetmişikikuruş] bedel karşılığında yerine getireceğimizi kabul ve taahhüt ediyoruz." ifadesine yer verildiği,

sunulan birim fiyat teklif mektubunun ve eki cetvelin standart forma ve mevzuata uygun olduğu anlaşıldığından bu iddia yönünden itirazen şikâyet başvurusunun reddine dair Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı,

Üçüncü iddia yönünden yapılan değerlendirmede, ihaleyi yapan idarece, eşit tekliflere ilişkin değerlendirme yapılırken ..., ...

Enerji ve davacı şirketin, ihaleyi yapan idareye karşı yüklenimde bulunmadıklarından 0 (sıfır) puan verilmesinin mevzuata aykırı olduğu, ihaleyi yapan idareye karşı ilan veya davet tarihinden geriye doğru son iki yıl içinde 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu kapsamında iş yapmamış isteklilere 1 (bir) puan verilmesi gerektiği, ancak söz konusu ihalede anılan isteklilere birer puan verilmiş olması durumunda da isteklilerin sıralamasında bir değişiklik olmayacağından, söz konusu aykırılığın esasa etki etmediği,

dolayısıyla davacı şirketin bu iddiasının da sonucu itibarıyla yerinde olmadığından bahisle bu iddia yönünden itirazen şikâyet başvurusunun reddine dair Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, Aksaray Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi Teknik Şartnamesi'nin 7.5. maddesinde yer alan düzenlemeye istinaden şirketlerince söz konusu taahhütnamenin sunulmasına rağmen, ihaleye katılan diğer istekliler tarafından bu taahhütnamenin sunulmadığı, bu kapsamda ihale dokümanında sunulması istenen belgeyi teklifleriyle birlikte sunmayan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, uyuşmazlık konusu ihale kapsamında, ... ve ...

Enerji tarafından eksik belge sunulduğu, anılan isteklilerin teklifleri ihale dokümanına uygun olmadığından bu isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, ihaleyi yapan idarece mevzuatta yer alan düzenlemelerin hatalı uygulanması nedeniyle ihaledeki sıralamanın yanlış belirlendiği, bu nedenle şirketlerinin uyuşmazlık konusu ihalenin üç kısmında da ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenmediği, bu kapsamda dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı ileri sürülmüştür.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, teknik şartnamede yer alan düzenlemelerin, sözleşmenin uygulanması aşamasına yönelik olduğu, ihale ilanı ve idari şartnamede yer almayan bir koşul nedeniyle, ihalede değerlendirme dışı bırakılmasının mümkün olmadığı, ihalede teklifle birlikte sunulması istenen yeterlik belgelerinin idari şartnamenin "İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri" bölümünde belirtilmesi gerektiği, Aksaray Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi Teknik Şartnamesi'nin 7.5. maddesinde istenen belgeye İhale İlanı ve İdari Şartname'de yer verilmediği, söz konusu belgenin yeterlik belgesi niteliğini haiz olmadığı,

bu belgenin isteklilerce sunulmamasının tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması sonucunu doğurmayacağı, ihalenin ilgili kısımları üzerinde bırakılan isteklilerce sunulan birim fiyat teklif mektupları ve eki cetvellerin, standart forma uygun olduğu, her ne kadar mevzuat uyarınca uyuşmazlık konusu ihalede, ihaleyi yapan idareye karşı ilan veya davet tarihinden geriye doğru son iki yıl içinde 4735 sayılı Kanun kapsamında iş yapmamış isteklilere 1 (bir) puan verilmesi gerekmekteyse de, ihalede eşit teklif sunan isteklilere puan verilmediği,

1 (bir) puan verilmesi durumunda da isteklilerin sıralamasında herhangi bir değişiklik olmayacağından söz konusu hukuka aykırılığın esasa etkili olmadığı, dava konusu işlemin hukuka uygun olarak tesis edildiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kısmen kabulü ile itirazen şikâyet başvurusundaki birinci iddia yönünden davanın reddi yolundaki Mahkeme kararının bozulmasına ve dava konusu Kurul kararının bu kısmının iptaline; temyiz isteminin kısmen reddi ile davacı şirketin diğer iddiaları yönünden davanın reddi yolundaki Mahkeme kararının onanmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Aksaray ili Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği'nce 24/11/2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen "36 Aylık 153 İşçili Veri Giriş Personeli ve Diş Klinik Destek Personeli Hizmet Alımı" ihalesine ilişkin olarak davacı şirket tarafından yapılan 21/12/2015 tarihli şikâyet başvurusunun, ihaleyi yapan idarenin 30/12/2015 tarihli işlemi ile reddi üzerine, davacı şirket tarafından 08/01/2016 tarihli dilekçe ile Kamu İhale Kurumu'na itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Kurul tarafından yapılan inceleme neticesinde, itirazen şikâyet dilekçesinde ileri sürülen iddialar yönünden esastan inceleme yapılmak suretiyle başvurunun reddine karar verilmiştir.

Davacı şirket tarafından, itirazen şikâyet başvurusunun reddine ilişkin dava konusu Kurul kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinde, "İhale dokümanı", ihale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinde; isteklilere talimatları da içeren idari şartnameler ile yaptırılacak işin projesini de kapsayan teknik şartnameler, sözleşme tasarısı ve gerekli diğer belge ve bilgiler; "Teklif", bu Kanun'a göre yapılacak ihalelerde isteklinin idareye sunduğu fiyat teklifi ile değerlendirmeye esas belge ve/veya bilgiler; "İstekli", mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesine teklif veren tedarikçi, hizmet sunucusu veya yapım müteahhidi; "Yüklenici" ise üzerine ihale yapılan ve sözleşme imzalanan istekli olarak tanımlanmıştır.

Kanun'un 5. maddesinde, idarelerin, bu Kanun'a göre yapılacak ihalelerde, saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğu vurgulanmış.

10. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, ihaleye katılacak isteklilerden, meslekî ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak istenebilecek belgeler sayılmış, ikinci fıkrasında, ihale konusu işin niteliğine göre yukarıda belirtilen bilgi veya belgelerden hangilerinin yeterlik değerlendirmesinde kullanılacağının, ihale dokümanında ve ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilan veya davet belgelerinde belirtileceği kuralı yer almış.

12. maddesinin ikinci fıkrasında, teknik şartnamenin ihale dokümanının bir parçası olduğu belirtilmiş. 36. maddesinin ikinci fıkrasında, ihale komisyonunca, isteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığının kontrol edileceği, belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan isteklilerin tutanakla tespit edileceği kuralına yer verilmiş.

37. maddesinin ikinci fıkrasında, tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu 36. maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verileceği kurala bağlanmıştır.

İhaleye ait 2016-17-18 Yılı Otomasyon Sistemine Yönelik Bilgisayar Kullanıcısı (Veri Giriş Personeli) ve Diş Destek Personeli Hizmet Alım İhalesi (Aksaray Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi) Teknik Şartnamesi'nin 7.5. maddesinde, "... Projede sözleşme süresince çalıştırılacak 18 personele ait işe başladıkları gün itibarıyla sigorta işlemlerinin yapılacağına dair taahhüt, teklif ekinde yer almalıdır." düzenlemesi yer almıştır.

HUKUKÎ DEĞERLENDİRME

Temyize konu Mahkeme kararının, itirazen şikâyet başvurusunda yer alan ikinci ve üçüncü iddialar yönünden davanın reddine ilişkin kısmında hukukî isabetsizlik bulunmamaktadır. Temyize konu Mahkeme kararının, itirazen şikâyet başvurusunda yer alan birinci iddia yönünden davanın reddine ilişkin kısmı incelendiğinde;

Dosyanın incelenmesinden, davalı Kurum tarafından yapılan inceleme neticesinde, ihaleye katılabilmek için gereken yeterlik belgelerinin idari şartname ve ihale ilanında düzenlenmesi gerektiği, teknik şartnamede yeterlik kriterlerine yer verilmesinin mevzuata aykırı olduğu, Aksaray Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi Teknik Şartnamesi'nin 7.5. maddesinde, 18 personele ait işe başladıkları gün itibarıyla sigorta işlemlerinin yapılacağına dair taahhütnamenin teklifle birlikte sunulmasının istenildiği, ihaleyi yapan idare tarafından bu belge üzerinden yeterlik değerlendirmesi yapılmadığı,

uyuşmazlık konusu ihaleye ait İdari Şartname ve İhale İlanı'nda söz konusu taahhütnameye yer verilmediği, dolayısıyla söz konusu belgenin yeterlik belgesi niteliğini haiz olmadığı ve isteklilerce bu belgelerin sunulmamış olmasının değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi teşkil etmeyeceği gerekçesiyle itirazen şikâyet başvurusunda yer alan birinci iddia yönünden başvurunun reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri dikkate alındığında, teknik şartnamenin ihale dokümanının bir parçası olduğu ve isteklilerin kesinleşen ihale dokümanına uygun şekilde tekliflerini hazırlayıp sunmaları gerektiği açıktır.

Bu itibarla, uyuşmazlık konusu ihaleye ait Aksaray Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi Teknik Şartnamesi'nin 7.5. maddesinde teklif ekinde istenen belgenin, istekli/isteklilerce teklif ekinde sunulup sunulmadığının ihale komisyonunca araştırılarak anılan belgeyi (taahhütname) teklif ekinde sunmadığı anlaşılan istekli/isteklilerin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği anlaşıldığından, ihale komisyonu kararına yönelik olarak yapılan itirazen şikâyet başvurusunda yer alan birinci iddia yönünden başvurunun reddine dair dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk, davanın reddi yolundaki temyize konu İdare Mahkemesi kararının bu kısmında ise hukukî isabet bulunmamaktadır.