Danıştay 13. Daire E.2017/1355 K.2021/463

Dava konusu istem: Davacı şirkete ait olan ve "… " logosuyla yayın yapan yayıncı kuruluşun, 24/08/2015 tarihinde yayınlanan "…" adlı programda yer verilen ifade ve görüntülerin 6112 sayılı Kanun'un 9. maddesinin 3. fıkrasında yer alan, "Gizli ticari iletişime izin verilemez." hükmünü ihlâl ettiğinden bahisle, davacı şirkete 34.159,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; uyuşmazlık konusu yayın boyunca "…" anlaşmasının tanıtımının yapıldığı, gerek konuklar gerekse sunucunun defaatle buna vurgu yaptığı, "…" kullanımının teşvik edilmeye çalışıldığı, dolayısıyla yayında 6112 sayılı Kanun'un 9. maddesinin 3. fıkrasında yer alan, "Gizli ticari iletişime izin verilemez." hükmünün ihlâl edildiğinin görüldüğü, bu durumda, sübut bulan ihlâl nedeniyle tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, "…" markasının "arama motoru" ifadesi yerine kullanılan, ürün adı olmuş bir marka olduğu, ürün adı olmuş markaların (veya jenerik markalat), bir ticari markanın adının bir süre sonra ürünün adının yerine geçmesi durumu olduğu, çok bilindik bir ürün markasının zamanla o ürünün adının yerine geçmesi ve halk arasında ağız alışkanlığıyla o ürün adı yerine sürekli olarak bilindik markanın adının telâffuz edilmesinin sıklıkla rastlanan bir durum olduğu, internet kullanımının yoğunlaştığı günümüzde "…"in de aynı şekilde halk arasında "arama motoru" şeklindeki ürün adı yerine kullanılan jenerik marka olduğu,

idari işleme konu olan yayında "…" markasının ağız alışkanlığı ile bu şekilde kullanıldığı, ifade edilmek istenilenin "arama motoru" olduğu, reklam yapmak amacıyla kullanmanın söz konusu olmadığı, "gizli ticari iletişime yer verilemez." şeklindeki yayın ilkesinin ihlâlinden söz edebilmek için gerekli olan unsurların oluşmadığı, yarar sağlama maksadının olmadığı, bir ücret veya benzeri karşılıkla kullanılmadığı, sebep ve maksat yönünden hukuka aykırı olan işlemin iptali gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, yayında kullanılan "..." ibaresinin halk arasında "Arama Motoru" şeklinde ürün adı yerine kullanılan jenerik marka olduğu ve reklam yapmak amacıyla kullanımının söz konusu olmadığı iddiasında bulunulmuş ise de, halk arasında çok bilindik bir ürünün adı yerine geçmesine yönelik olarak davacı vekilince verilen örneklerin dava konusu yayında kullanılan ibarenin/markanın da bu şekilde ürün adı yerine geçer nitelikte olduğunu destekler nitelikte olmadığı, bir internet deyimi olan "Arama Motoru" denilince hemen/ilk akla gelenin "…" olmadığı,

programda, Fenerbahçe'nin …'le yaptığı anlaşmayla ilgili konunun tekraren işlendiği, Fenerbahçe Spor Kulübü Başkanı'nın söz konusu anlaşmadan bahsederken her defasında üzerine basarak ilgili şirketin ismini kullandığı, sunucunun bu duruma dair herhangi bir uyarıda bulunmadığı ve devamlı olarak konu ile ilgili destekleyici, yönlendirici tavırlar sergilediği, bu nedenle, mezkûr yayında anlaşmanın tanıtımının ve söz konusu şirketin/markanın reklamının yapıldığı,

bu suretle "gizli ticari iletişim" teriminin tanımlandığı mevzuatta belirtilen "hizmet üreticisinin faaliyeti, ticari markası ve adının, reklam kuşakları dışında tanıtımı yapılmak suretiyle gizli ticari iletişim" unsurlarının gerçekleştiği bir yayının icra edilmiş olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.