Danıştay 13. Daire E.2018/2195 K.2022/69

Dava konusu istem: Bayilik lisansı sahibi davacı şirketin akaryakıt istasyonunda 02/05/2013 tarihinde yapılan denetimde, teknik düzenlemelere uygun olmayan, yeterli şart ve seviyede ulusal marker içermeyen akaryakıt ikmal edildiği ve tağşiş edilmiş ürün bulundurulduğundan bahisle davacı şirkete 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendinin 3 numaralı alt bendi uyarınca 1.000.000-TL idari para cezası verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; dava konusu işleme dayanak alınan ve … tarafından tanzim edilen analiz raporunda, davacıdan alınan numunenin marker seviyesinin geçersiz olduğu tespitine yer verilmekle birlikte, olay yerinde yapılan denetim esnasında saha içerisinde 2 adet yer üstü tankı ve 1 adet yer altı tankının boş olduğu, 1 adet yer üstü tankında 25.000 kg kal-yak bulunduğunun görüldüğü, ayrıca iş yerinde park hâlinde bulunan … plakalı tankerde motorin ürünü olduğunun tespit edildiği, denetimde davacının yetkili temsilcilerinin bulunmadığı,

yetkili temsilci …'ın oğlunun denetime refakat ettiği, bu arada … isimli bir şahsın gelerek tankerin kendi şirketlerine ait olduğu, davacıya ait olmadığının beyan edildiği, tankerde bulunan motorinden numune alınarak cihazla ölçüm yapıldığı ve geçersiz çıktığı ve tankerden alınan numunenin …'e gönderildiği, ancak ihtilâfta, idari para cezasına dayanak marker seviyesi geçersiz numunenin alındığı tankerin davacıya ait istasyona akaryakıt sevkiyatı yaptığı, diğer bir anlatımla tankerde bulunan akaryakıtın davacıya ait olduğunun her türlü şüpheden uzak, somut ve kesin delillerle ortaya konulamadığının anlaşıldığı,

bu itibarla, 02/05/2013 tarihinde yapılan denetimde numunelerin alındığı akaryakıtın davacıya ait olduğundan hareketle ve ulusal marker sonuçlarının geçersiz olduğundan bahisle tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka aykırı bulunarak işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu, temyiz isteminin kabulü gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

ESAS YÖNÜNDEN

MADDİ OLAY

Davacı şirkete ait akaryakıt istasyonunda 02/05/2013 tarihinde yapılan denetimde alınan motorin numunelerinin … tarafından yapılan analizi sonucunda hazırlanan … tarih ve … sayılı raporda, istasyonda, teknik düzenlemelere uygun olmayan, yeterli şart ve seviyede ulusal marker içermeyen akaryakıt ikmal edildiği ve tahşiş edilmiş ürün bulundurulduğu tespit edildiğinden bahisle 5015 sayılı Kanun'un 19. maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinin (3) numaralı alt bendi uyarınca davacı şirkete 1.000,000,-TL idari para cezası verilmesine ilişkin … ve … sayılı Kurul kararının tesis edilmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun "Tanımlar ve kısaltmalar" başlıklı 2. maddesinin (42) numaralı bendinde, "Teknik düzenleme"nin, petrolün ve madenî yağın, ilgili idarî hükümler de dâhil olmak üzere, standartları, ölçüleri, özellikleri, işleme ve üretim yöntemleri, bunlarla ilgili terminoloji, sembol, ambalajlama, işaretleme, etiketleme ve uygunluk değerlendirmesi işlemleri hususlarından biri veya birkaçını belirten ve uyulması zorunlu olan her türlü düzenlemeyi.

(44) numaralı bendinde, "Ulusal marker"in, akaryakıta rafineri çıkışında veya gümrük girişinde eklenecek katkıyı ifade ettiği belirtilmiş. "Lisans sahiplerinin temel hâk ve yükümlülükleri" başlıklı 4. maddesinin dördüncü fıkrasının (ı) bendinde, bu Kanuna göre faaliyette bulunanların, piyasa faaliyetlerinde, Kurul'un belirleyeceği teknik düzenlemelere uygun akaryakıt sağlamakla yükümlü olduğu.

"Ulusal marker" başlıklı 18. maddesinin dördüncü fıkrasında, numunelerde yapılacak testlerde ulusal markerin gerektiği şart ve seviyede bulunmadığı laboratuvar analizi ile tespit edildiğinde, 19'uncu madde hükümlerinin uygulanacağı kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, davacıya ulusal marker seviyesi geçersiz ve teknik düzenlemelere aykırı akaryakıt ikmal ettiğinden bahisle idarî para cezası verildiği, işleme esas alınan analiz raporunun 02/05/2013 tarihli numune alma tutanağına göre tanzim edildiği, davacı şirket yetkilisinin bu tutanağı itirazsız imzaladığı görülmüştür.

Öte yandan, davacı şirkete isnat edilen ve idarî para cezası verilmesine sebep olarak gösterilen fiil nedeniyle 5607 sayılı Kanun'a muhalefet suçlamasıyla.

Asliye Ceza Mahkemesi'nce yapılan yargılama sonucunda verilen … tarih ve E:.., K:… sayılı kararla, "Yapılan arama neticesinde … plakalı tanker içerisinde 2261 litre motorin tespit edildiği, motorine ilişkin ulusal marker ölçüm cihazı ile ölçüm yapıldığında "ölçüm" sonucunun geçersiz çıktığı, alınan numunenin İnönü Üniversitesi Laboratuvarı tarafından yapılan analizi sonucu, numunelerin, ulusal marker seviyesi geçersiz ve teknik düzenlemelere aykırı olduğunun tespit edildiği, sanık …'ın savunmasında, "söz konusu tankerin üstüne kayıtlı olduğu,

ancak bilgisi dışında motorin konulduğu", sanık …'ın ise, "üzerine atılı suçlamayı kabul etmediği" yönünde beyanda bulundukları, sanıkların isnad edilen suçu tevil yollu ikrar ettikleri anlaşıldığından cezalandırılmalarına, ancak sabıkasız olmaları, verilen cezanın süresi ve bir daha suç işlemeyecekleri yönünde kanaat hasıl olduğu gerekçesiyle, haklarında belirlenen hükmün açıklanmasının geri bırakılması" yönünde hüküm kurulduğu anlaşılmıştır.

Bu durumda, davacı şirkete ait … plakalı tankerin orta kısmında bulunan bölmede motorin bulunduğu, söz konusu ürünün ulusal marker seviyesinin geçersiz sonuç verdiği ve teknik düzenlemelere aykırı olduğunun yetkili laboratuvar tarafından teyit edildiği, isnat edilen fiil nedeniyle açılan ceza davasında sanıkların, üzerlerine atılı suçu işledikleri gerekçesiyle cezalandırılmalarına karar verildiği dikkate alındığında, idarî yaptırım uygulanmasına sebep olan fiilin davacı şirket tarafından işlendiğinin somut verilere dayalı olarak ortaya konulamadığı gerekçesiyle verilen işlemin iptali yönündeki kararda hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukukî isabet bulunmamaktadır.