Danıştay 13. Daire E.2018/2519 K.2023/2259

Dava konusu istem: Davacı şirkete ait "... TV" logosu ile yayın yapan televizyon kanalında 02/05/2017 tarihinde saat 22.09'da yayınlanan "..."adlı programda, 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'un 8. maddesinin 4. fıkrasının ihlâl edildiği tespit edildiğinden bahisle, aynı Kanun'un 31. maddesinin 1. fıkrası uyarınca 14.908,00-TL idari para cezası verilmesine ve 5 kez yayın durdurma tedbiri uygulanmasına ilişkin … tarih ve … sayılı Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (Üst Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; bahse konu programda "...özellikle KOAH gibi hastalıklarda ..hastalığın iyileşmesini sağlayan çok etkin bitkisel tedaviler var. ...bir bitkisel desteği...doğru kullanma ilkelerine uymak koşulu ile uyguladıkları zaman...hastalığın birden ortadan kalkabildiğini görüyoruz... Ben ilk size geldiğimde bu mesafeyi 25 dakikada yürümüştüm.

Şimdi 6 dakikada yürüdüm. ...bitkisel tedavi de işte ... Bey'deki sağladığı avantajı sağlayacak tıpkı ... Bey gibi yürüyemeyen bir insanken bugün haydi beraber koşalım bakalım diyebilecek... hem kalp damar problemi vardı hem KOAH problemi vardı. Bugün bunlardan eser yok... yani damarlar yeni de olsa tıkanıklık oluşabilir.. üstelik de ilaçlarını kullanmış.

İşte şeker ilacını kullanmış, tansiyon ilacını kullanmış, kan sulandırıcı ilaçlarını kullanmış... ama buna rağmen damar tıkanıklığı olabiliyor... ama bir damar tıkanıklığını.. şeker ilacıyla açamazsınız, bunu tansiyon ilacıyla açamazsınız.

İlerlemesini durdurmaya yardım için kullanıyoruz amenna buna kimsenin itirazı yok ama bir kolestrol ilacıyla siz damar tıkanıklığını yüzde 60 iken onu yüzde 40'a indiremezsiniz ama bitkisel tedavinin bu konudaki olumlu etkilerini biz daha önceki hasta örneklerinde verdik... damar tıkanıklığına yönelik bir bitkisel desteği öneriyorum ben ...

Bey'e..KOAH'ı ortadan kaldırmaya, o belirtilerin hepsine elveda dedirtmeye yardımcı olacak bitkisel destekler öneriyorum.., ... ve Whatsupp Hattı ..., KOAH Hastaları Şifalı Bitkilerden Çok Fayda Görüyor, Hiç Merak Etmeyin KOAH İyileşiyor,Damarlar Açılıyor, Ben ve Ekibim Tıbbi Bitkileri Çok İyi Biliyoruz" şeklinde sözlü ve yazılı ifadelere yer verildiği, bu ifadelerle tedavide etkinliği ve emniyeti kanıtlanmamış bitkisel ürünlerin sağlık sorunlarına çözüm olarak sunulduğu, ilaçların ise hastalıkların ilerlemesini durdurmaya etkili olduğu,

yayındaki sözlerinin toplumun, doktorlara ve hastanelere olan güveninin zedelenmesine neden olabileceği, etkinliği bilimsel olarak kanıtlanmamış bitkisel ürünlerin ciddi hastalıkları tedavi ettiği belirtilerek izliyecilerin yanıltıldığı, her ne kadar, programda ürün isminin zikredilmediği, ürünlere yönelik açık bir reklama yer verilmediği görülmekte ise de, söz konusu yayında bitkisel ürünlerin çeşitli hastalıkların tedavilerinde uygulanmasının olumlu sonuçlar verdiğinin belirtildiği, izleyicilerin yönlendirilerek ekrana yansıtılan telefon ve WhatsApp numaraları ile ürünlerin sağlık beyanıyla tanıtımının yapıldığı anlaşıldığından,

dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, programda yalnızca bitki ifadesi geçtiği için takviye edici gıdalardan bahsedildiğinin varsayıldığı, halbuki programa konuk olan doktor tarafından yalnızca tıbbi bitkilerin hastalıklar üzerine etkisinin örnekleriyle anlatıldığı, bitkilerle tedavinin ülkemizde resmi olarak kabul gördüğü, programın esas mesajının da yalnızca gelişmiş ülkelerde hızla yaygınlaşan tıbbi bitkiler konusunda ülkemizde de kullanılmasının gerekliliğinin vurgulanması olduğu, idarenin hiçbir somut delile dayanmaksızın ekranda geçen numaranın sipariş hattı olduğu varsayımından hareket ettiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, dava konusu yayında ilaç ve diğer tıbbi tedavilerin hastalıkların ilerlemesini durdurma konusunda etkili olabileceği, tamamen iyileşmenin ise ancak bitkisel tedavilerle mümkün olabileceğinin vurgulandığı, yayında her ne kadar herhangi bir ürün ismi verilmemiş olsa da ekranda yer alan iletişim numarası üzerinden belirtilen hastalığa uygun bitkisel tedavi ürünlerinin siparişinin alındığının anlaşıldığı, yine yayın boyunca hastaların konuk doktora yönlendirilmesi suretiyle gizli/dolaylı reklam yapıldığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.