Danıştay 13. Daire E.2019/3626 K.2024/966

Dava konusu istem: Üretim lisansı sahibi davacı şirkete, lisanslı üretim tesisinde, proje onayı ve geçici kabulün henüz yapılmamasına rağmen üretim faaliyetinde bulunduğunun tespit edildiğinden bahisle, 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 16. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca 519.650,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesi'nce verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı şirkete ait üretim tesisinin proje onayının 08/07/2014 tarihinde, geçici kabulünün 22/08/2014 tarihinde yapıldığı, ilgili dağıtım şirketi görevlilerinin 21/11/2013 tarihinde yaptığı kontrole ilişkin düzenlediği tutanakta "... firmanın devrede çalışır durumda elektrik üretim santralinin olduğunun tespit edildiği ... santralin geçici kabul çalışmalarının henüz Bakanlıkça yapılmadığı, işlemlerin Bakanlıkta devam ettiği bilgisi firma yetkilisi tarafından verilmiştir." ifadelerine yer verildiği,

davacı şirketin ilgili döneme ilişkin tüketim grafiği ile söz konusu tutanağın birlikte değerlendirmesinden, davacı şirketin proje onay ve geçici kabulün henüz yapılmamasına rağmen üretim faaliyetinde bulunduğu anlaşıldığından, dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, isnat edilen eylemi gerçekleştirmediği, söz konusu eylemin 6446 sayılı Kanun'da yaptırım uygulanacak fiil olarak düzenlenmediği, ihlâl edildiği ileri sürülen Elektrik Tesisleri Proje Yönetmeliği'nin dayanağı 6446 sayılı Kanun olmadığından anılan Kanun uyarınca yaptırım uygulanmasının mümkün olmadığı, kaldı ki söz konusu yönetmelikte proje onayı olmadan tesisin işletilmesinin yaptırımının mühürleme olarak belirlendiği, ihlâl edildiği ileri sürülen 6446 sayılı Kanun'un 5. maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendinin ise suç ve cezaların kanuniliği ilkesine aykırı olacak şekilde geniş yorumlandığı,

eyleminin söz konusu kural kapsamına girmediği, dava konusu işlemin sebep ve şekil unsurları yönünden sakat olduğu, dava konusu işleme esas alınan tutanağın, denetim ve inceleme yetkisi olmayan kişilerce düzenlendiği, tutanağın nerede ve ne zaman düzenlendiğinin belli olmadığı, tutanakta şirket yetkililerinin imzasının bulunmadığı, tutanaktaki tespiti destekleyen hiçbir fotoğraf, kayıt bulunmadığı, söz konusu eksiklikler nedeniyle tutanağın geçersiz olduğu, tüketimi gösteren grafiğin de kim tarafından ne zaman düzenlendiğinin belli olmadığı,

kaldı ki söz konusu grafikte gösterilen tüketim düşüklüğünün, büyük oranda dağıtım şirketinin kusurlu hizmeti nedeniyle bölgede yaşanan elektrik kesintileri ile şirketlerinin o döneme denk gelen bakım, onarım ve yenileme çalışmaları nedeniyle fabrikanın tam kapasite faaliyet gösterememesinden kaynaklandığı, dava konusu işleme dayanak alınan bilgi ve belgeler hukuken geçersiz olduğundan ön araştırma prosedürü ve soruşturma raporu hazırlanmaksızın soruşturmaya doğrudan yazılı savunma alınmak suretiyle başlanmasının şartlarının oluşmadığı, savunma hakkının ihlâl edildiği,

her ne kadar savunması alınmış ise de Kurul kararında savunmasında belirttiği hususlar karşılanmadan karar verildiği, savunmasının şeklen alınmış olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

Davacı şirkete, 2,056 MWm/2,00 MWe kurulu gücündeki doğalgaz yakıtlı, termik-kojenerasyon tipindeki üretim tesisi için 49 yıl süreli ... tarih ve ... sayılı otoprodüktör lisansı verilmiş, 6446 sayılı Kanun'un Geçici 7. maddesinin birinci fıkrası ile Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin Geçici 7. maddesi uyarınca söz konusu otoprodüktör lisansı 01/05/2015 tarihi itibarıyla sona erdirilerek eş zamanlı yürürlüğe girmek üzere söz konusu üretim tesisi için ... sayılı üretim lisansı verilmiştir.

Dava, üretim lisansı sahibi davacı şirkete, lisanslı üretim tesisinde, proje onayı ve geçici kabulün henüz yapılmamasına rağmen üretim faaliyetinde bulunduğunun tespit edildiğinden bahisle, 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 16. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca 519.650,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istemiyle açılmıştır.

Davacı şirket tarafından elektrik arızası ve kesintiler için çağrılan dağıtım şirketi görevlilerince söz konusu tesiste 21/11/2013 tarihinde yapılan kontrol neticesinde, davacı şirketin devrede, çalışır durumda elektrik üretim santrali olduğunun tespit edildiği,

şirket yetkilisi tarafından söz konusu santralin geçici kabulünün henüz yapılmadığının, kabul işlemlerinin devam ettiğinin beyan edildiği yolunda tutanak tutulmuş, söz konusu durumun Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'na bildirilmesi üzerine Elektrik Piyasası Dairesi Başkanlığı'nca yapılan incelemede, davacı şirketin davalı idareye tesisin tamamlanarak geçici kabulünün yapıldığına dair herhangi bir belge sunmadığı tespit edilmiştir.

Bunun üzerine ... tarih ve ... sayılı Kurul kararı ile ön araştırma prosedürüne ve soruşturma raporu hazırlanmasına gerek olmaksızın soruşturmaya doğrudan yazılı savunma alınmak suretiyle başlanmasına karar verilmiştir.

Soruşturma kapsamında, davacı şirketin savunması alınmış, ilgili dağıtım şirketi tarafından söz konusu üretim tesisinin 2013 yılı Ekim, Kasım ve Aralık aylarındaki elektrik tüketiminin diğer aylardaki tüketiminden daha düşük olduğunu gösteren Ocak 2012-Şubat 2014 dönemi elektrik tüketim tablosu sunulmuştur. Dava konusu Kurul kararı ile, davacı şirkete ait üretim tesisinde, tesisin geçici kabulü yapılmadığı hâlde üretim faaliyetinde bulunulduğu yolunda tutulan tutanak ve söz konusu üretim tesisinin Ocak 2012-Şubat 2014 dönemi elektrik tüketim tablosu esas alınarak davacı şirketin idari para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.

Davacı şirkete ait üretim tesisinde, tesisin geçici kabulü yapılmadığı hâlde üretim faaliyetinde bulunulduğu yolunda düzenlenen tutanağın sadece dağıtım şirketi görevlilerince imzalandığı, tutanakta davacı şirket yetkililerinin imzasının bulunmadığı, üretim faaliyetinde bulunulduğunu gösteren başkaca bilgi ve belgenin de sunulmadığı,

söz konusu tesisin Ocak 2012-Şubat 2014 dönemi elektrik tüketim tablosunda tesisin 2013 yılı Ekim, Kasım ve Aralık aylarındaki elektrik tüketiminin diğer aylardaki tüketiminden daha düşük olduğu görülmekle birlikte söz konusu üç aylık dönemde tüketimin düşmesinin elektrik üretim santralinde yapılan üretimden kaynaklandığının açıkça ortaya koyulmadığı,

varsayım ile hareket edildiği anlaşılmış olup davacı şirketin söz konusu tüketim düşüklüğünün o dönemde bölgede yaşanan elektrik kesintileri ile şirketlerinin o döneme denk gelen bakım, onarım ve yenileme çalışmaları nedeniyle fabrikanın tam kapasite faaliyet gösterememesinden kaynaklandığı yönündeki iddiası ve santralin kurulumuna ilişkin yüklenici ile imzalanan sözleşmenin 01/11/2013 tarihini taşıdığı hususları da göz önünde bulundurulduğunda, davacı şirkete ait üretim tesisinde, geçici kabul yapılmadığı hâlde üretim faaliyetinde bulunulduğu hususunun hiçbir tereddüde yol açmayacak şekilde açıkça ortaya koyulmadığı,

dava konusu işlemin yeterli somut tespit olmaksızın tesis edildiği, dolayısıyla dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, davacının temyiz isteminin kabulüyle davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği oyuyla karara katılmıyorum.