Danıştay 13. Daire E.2020/2700 K.2021/2301

Dava konusu istem: Davacı şirketin, arıza ve kaçak nedeniyle yapılan sayaç değişimlerine yönelik harcamaların düzenlemeye esas işletme gideri olarak gelir tavanı hesaplamalarında dikkate alınması istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Tarifeler Dairesi Başkanlığı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; … tarih ve … sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararıyla, dağıtım şirketlerinin yatırım harcaması olarak raporladıkları işlerin değerlendirildiği, yapılan değerlendirme sonucunda arıza ve kaçak nedeniyle gerçekleştirilen sayaç değişimlerinin yatırım harcaması olarak raporlanmasının tarife metodolojisine ve ikincil mevzuata uygun olmadığının tespit edildiği, söz konusu harcamanın işletme gideri olarak dikkate alınması gerektiğine karar verildiği,

30/03/2013 tarihinden itibaren sayaçların mülkiyetinin dağıtım şirketlerine geçtiği, bu kapsamda değişen sayaç bedellerinin yatırım harcaması olarak kabul edildiği, 2011-2015 dönemine ilişkin olarak şirket kontrolündeki ilave işletme giderleri için %12,09 oranında marj öngörüldüğü, davalı idarenin savunmasında da davacının başvurusuna konu ettiği giderlerin %12,09 ilave orana dâhil olduğunun belirtildiği, uygulama dönemi içinde oluşabilecek giderler sayılmadığından oluşması muhtemel giderler için bu marjın esas alındığı, dolayısıyla ilave giderlerin tarifelere yansıtıldığı;

bu itibarla, arıza ve kaçak nedeniyle yapılan sayaç değişimlerinin öngörülemez olduğu anlaşıldığından, davacı şirketin, arıza ve kaçak nedeniyle yapılan sayaç değişimlerine yönelik harcamaların düzenlemeye esas işletme gideri olarak gelir tavanı hesaplamalarında dikkate alınması istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuk ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, 30/03/2013-31/12/2015 tarihleri arasında arıza ve kaçak nedeniyle değişen sayaçların bedeli ile işletme giderlerinin tarifeden karşılanmadığı, elektrik sayaçlarının dağıtım tesisi dolayısıyla dağıtım sisteminin bir unsuru olduğu,

dağıtım tesisi içinde yer alan her türlü unsurun dağıtım sistemi kabul edilerek bedelinin tarife yoluyla ödenmesi gerektiği, ilave işletme giderleri için öngörülen %12,09 oranındaki marjın çağrı merkezleri, abone net giderleri, müşteri hizmetleri giderleri ve bağımsız denetim giderleri kalemlerinden oluştuğu, söz konusu giderler arasında arıza ve kaçak nedeniyle yapılan sayaç değişimlerine yönelik harcamaların bulunmadığı, kaldı ki bu marjın özelleştirme sonrasında ortaya çıkması muhtemel giderler için verildiği, dağıtım şirketlerinin tarifesinin belirlendiği 2010 yılında sayaç bedellerinin tüketiciler tarafından karşılandığı,

ancak 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun yürürlüğe girmesiyle birlikte sayaç bedellerinin dağıtım şirketleri tarafından karşılanmaya başlandığı, tarifeleri açık olarak etkileyebilecek bu değişikliğin Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliği'nin 34. maddesi uyarınca değerlendirilmesi gerektiği, dağıtım şirketlerinin faaliyette bulunduğu bölgeler ve yıllar itibarıyla arıza ve kaçak nedeniyle değişen sayaç sayısının farklılık gösterebileceği, işletme hakkı devir sözleşmesi süresinin sonunda sayaçların mülkiyetinin kamuya geçeceği,

Kasım 2010 fiyatlarıyla toplam 20.682.097,00-TL tutarındaki giderin tarifeye yansıtılmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, 2011-2015 2. Uygulama Dönemi içerisinde öngörülemeyen durumlar nedeniyle dağıtım şirketlerinin bazı masraflara katlanabileceğinin değerlendirildiği, bu kapsamda şirketin güncellenmiş işletme gideri hesabına ilave işletme giderinin eklendiği, %12,09 oranındaki marjın uygulama dönemi içerisinde öngörülemeyen durumlar için getirildiği, 30/03/2013 tarihinden sonra arıza ve kaçak nedeniyle yapılan sayaç değişimlerine yönelik harcamaların bu marjın içerisinde değerlendirilmesi gerektiği, söz konusu harcamaların ilave işletme giderleri olarak şirketin tarifesine yansıtıldığı, aksi bir durumun kabulü hâlinde anılan harcamaların tüketicilerden mükerrer tahsil edileceği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

ESAS YÖNÜNDEN

MADDİ OLAY

01/10/2015 tarih ve 5807 sayılı Kurul kararının 4. maddesinin (b) bendinde, elektrik dağıtım şirketlerinin yapmış olduğu, (…) üçüncü şahıslarca tesis edilmiş olan bedelli veya bedelsiz olarak dağıtım şirketlerince devralınan dağıtım tesislerinde elektrik dağıtım şirketlerince yapılan işletme faaliyetleri (arıza nedeni veya kaçak kullanım sebebi ile değişen sayaçlar, vb.) ile ilgili harcamaların, işletme gideri olarak dikkate alınmasına karar verilmiştir.

Anılan Kurul kararı çerçevesinde bahsi geçen harcamaların gelir gereksinimi hesaplamalarında değerlendirilmediği ileri sürülerek arıza ve kaçak nedeniyle yapılan sayaç değişimlerine yönelik harcamaların düzenlemeye esas işletme gideri olarak gelir tavanı hesaplamalarında dikkate alınması istemiyle başvuruda bulunulmuştur.

Söz konusu başvurunun, 2011-2015 dönemi tarifelerinde öngörülemeyen işletme giderleri için Baz OPEX'in %12,09'unun ilave olarak hesaplamalarda dikkate alındığı, bu dönemde işletme giderlerinde artışa sebebiyet verebilecek bazı mevzuat, piyasa yapısı, dağıtım şirketlerinin görev kapsamı gibi değişikliklerin olacağı öngörülerek işletme giderlerinin tarifeler yoluyla karşılandığı, sayaçlar için oluşan maliyetin öngörülen ilave tutara göre düşük olduğundan bahisle reddine ilişkin dava konusu işlemin tesis edildiği ve bu işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

4628 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 4. maddesinde, kamu tüzel kişiliğini haiz, idarî ve mali özerkliğe sahip ve bu Kanun ile kendisine verilen görevleri yerine getirmek üzere Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun kurulduğu, Kurum'un bu Kanundan kaynaklanan görevlerini yerine getirirken yetkilerini Kurul vasıtasıyla kullanacağı, Kurum'un temsil ve karar organının Kurul olduğu; 5. maddesinde, Başkanlık tarafından Kurum personeline verilen yetkiler hariç olmak üzere, Kurum'un tüm kararlarının Kurul tarafından alınacağı kurala bağlanmıştır.

Bu itibarla, davacı şirketin arıza ve kaçak nedeniyle yapılan sayaç değişimlerine yönelik harcamaların düzenlemeye esas işletme gideri olarak gelir tavanı hesaplamalarında dikkate alınması istemiyle yaptığı başvurunun Kurul tarafından karara bağlanması gerekirken, Tarifeler Dairesi Başkanlığı tarafından tesis edilen başvurunun reddine ilişkin işlemde yetki unsuru yönünden hukuka uygunluk, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukukî isabet bulunmamaktadır.