Danıştay 13. Daire E.2020/29 K.2024/1988

Dava konusu istem: Bayilik lisansı sahibi davacıya ait akaryakıt istasyonunda 03/08/2015 tarihinde yapılan denetimde tağşiş ve/veya hile amacıyla akaryakıta katılabilecek ürün bulundurduğundan bahisle 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendinin (3) numaralı alt bendi uyarınca 194.543,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dava konusu Kurul kararı alınmadan önce ... tarih ve E... sayılı savunma istem yazısının usulüne uygun şekilde davacının işyeri adresine tebliğ edilmesi gerekirken, mernis adresine (Uyap üzerinden yapılan araştırmada) tebliğ edildiği, dolayısıyla savunma istem yazısının usule aykırı olarak tebliğ edilmesinin savunma hakkının kısıtlanması niteliğinde olduğu anlaşıldığından, idari para cezası uygulanmasına ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, 22/12/2017 tarihli araştırma tutanağıyla, davacıya ait olan ve dava konusu işlemle sonuçlanan 03/08/2015 tarihli denetimin yapıldığı istasyonun tutanak tarihinde kapalı olduğu ve bulunduğu binanın atıl bir durumda olduğu, davacının lisansının ise 15/08/2016 tarihinde sonlandırıldığı, bu nedenle yapılan adres araştırması sonucunda eski lisans sahibi gerçek kişi davacının mernis adresine 27/01/2018 tarihinde tebligat yapıldığı, ayrıca davacının Kurum'a bildirdiği başka herhangi bir adresinin bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

ESAS YÖNÜNDEN

MADDİ OLAY

Davacıya ait akaryakıt istasyonunda 03/08/2015 tarihinde denetim yapılmış, yapılan ulusal marker testinde geçersiz sonuç alınmış, alınan numuneler analiz edilmek üzere İnönü Üniversitesi PAL'e gönderilmiş, yapılan analizde numunelerin ulusal marker seviyesinin geçersiz olduğu, teknik düzenlemelere aykırı ve tağşiş edilmiş olduğu yönünde rapor düzenlenmiştir.

Davacının lisansı 15/08/2016 tarihinde sonlandırılmış, davalı idarenin ... tarih ve ... sayılı yazısıyla Iğdır İl Emniyet Müdürlüğü'nden söz konusu istasyonda ikinci bir denetim yapılması talep edilmiş, Iğdır İl Emniyet Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı yazısı ve eklerinde ise istasyonun kapalı olduğu, binanın atıl durumda olduğu ve benzin pompalarının olmadığı belirtilmiştir.

Daha sonra, ... tarih ve ... sayılı Başkanlık Olur'u kapsamında ... tarih ve ... sayılı Soruşturma Raporu hazırlanmış ve 22/01/2018 tarihli yazıyla davacıdan konuya ilişkin olarak yazılı savunmasını sunması istenmiş, yazılı savunma istem yazısı 27/01/2018 tarihinde muhatap ile aynı konutta ikamet eden kişiye imzası alınarak tebliğ edilmiş, davacı tarafından süresinde yazılı savunma yapılmamış,

soruşturma neticesinde tağşiş ve/veya hile amacıyla akaryakıta katılabilecek ürünleri istasyonda bulundurmak suretiyle 5015 sayılı Kanun'un 8. maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi ile Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliğin 38. maddesinin (e) bendine aykırı hareket edildiğinden bahisle aynı Kanun'un 19. maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendinin (3) numaralı alt bendi ve (d) bendi uyarınca davacıya 194.543,00-TL idari para cezası verilmiştir.

Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun "Bilinen adrese tebligat" başlıklı 10. maddesinde, "Tebligat, tebliğ yapılacak şahsa bilinen en son adresinde yapılır. Bilinen en son adresin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya tebligat yapılamaması hâlinde, muhatabın adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresi, bilinen en son adresi olarak kabul edilir ve tebligat buraya yapılır."; "Aynı konutta oturan kişilere veya hizmetçiye tebligat" başlıklı 16. maddesinde, "Kendisine tebliğ yapılacak şahıs adresinde bulunmazsa tebliğ kendisi ile aynı konutta oturan kişilere veya hizmetçilerinden birine yapılır." kuralına yer verilmiştir.

25/01/2012 tarih ve 28184 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 16. maddesinde; "1) Tebligat, öncelikle tebliğ yapılacak şahsın bilinen en son adresinde yapılır. Bilinen en son adresin tespitinde, tebliğ isteyenin beyanı, muhatabın veya diğer ilgililerin bildirimleri ya da mevcut belgeler esas alınır. (2) Bilinen en son adresin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya tebligat yapılamaması hâlinde, muhatabın adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresi bilinen en son adresi olarak kabul edilir ve tebligat buraya yapılır. Ayrıca başkaca adres araştırması yapılmaz. ..." kuralı yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

7201 sayılı Tebligat Kanunu ile Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik'in, yukarıda yer verilen kuralları incelendiğinde; gerçek kişilere yapılacak tebligatın, öncelikle muhatabın bilinen en son adresine yapılacağı, bu adresin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya tebligat yapılamaması halinde, muhatabın adres kayıt sisteminde (MERNİS) belirtilen adresinin, bilinen en son adres olarak kabul edileceği ve tebligat zarfında, adresin muhatabın adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresi olduğuna ilişkin meşruhata yer verilmek suretiyle tebligatın buraya yapılacağının düzenlendiği görülmektedir.

Dosyanın incelenmesinden; "..." adresinde faaliyet gösteren davacıya ait akaryakıt istasyonunda 03/08/2015 tarihinde yapılan denetimde numunelerin ulusal marker seviyesinin geçersiz olduğunun, teknik düzenlemelere aykırı ve tağşiş edilmiş olduğunun tespit edildiğinden bahisle dava konusu işlem tesis edilmiştir.

Her ne kadar, davacı tarafından kendisine savunma istenilmesine dair herhangi bir tebligat yapılmadığı ileri sürülmüş ve Mahkemece bu husus savunma hakkının kısıtlanması niteliğinde görülerek dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de; tebligat sürecinde ilgili kurumların bildirimi ve mevcut belgelere bakıldığında, 03/08/2015 tarihli denetimin yapıldığı davacıya ait istasyonun kapalı ve atıl bir durumda olduğu dikkate alınarak yazılı savunma istemine ilişkin tebligatın 7201 sayılı Kanun'un 10. maddesinde belirtilen usule uygun olarak davacının adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresine yapıldığı görüldüğünden, söz konusu tebligatın "usulsüz tebligat" olarak kabul edilemeyeceği sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, savunma istem yazısının usulüne uygun olarak tebliğ edilmediği gerekçesiyle verilen dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.