Danıştay 13. Daire E.2020/3854 K.2022/470

Dava konusu istem: Dağıtıcı lisansı ile faaliyet gösteren davacı şirketin bayisine ait akaryakıt istasyonunda yapılan denetimde, otomasyon sisteminin doğru ve tutarlı veriler içermediği ve bayide tespit edilen aykırılıkların Kurum'a bildirilmediğinden bahisle 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinin (3) numaralı alt bendi uyarınca davacı şirkete 1.220.624,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacı şirketin bayisine ait akaryakıt istasyonunda denetim yapılan tarihte tanka yapılan doluma ait bilginin otomasyon sisteminde görülmediği, belirtilen dönem aralığını da kapsayan otomasyon dökümü incelendiğinde muhtelif tarihlerde "dönem başı stok + tanka dolum - pompa satış = dönem sonu stok" hesaplamasının sağlanamadığı, gün içinde ve birbirini izleyen günlerde otomasyon verilerinin tutarsız ve sağlıksız olduğu hususlarının denetim neticesinde düzenlenen tutanakla tespit edildiği,

bilahare konuyla ilgili olarak yapılan soruşturma sonucu düzenlenen soruşturma raporunda da söz konusu fiilin subuta erdiğinin belirtildiği, tüm bu tespit, bilgi ve belgeler dikkate alındığında otomasyon sisteminin denetime konu inceleme döneminde sağlıklı çalışmadığı, davacı şirketin otomasyon sisteminin sağlıklı çalışması için mevzuattan kaynaklanan sorumluluğunu yerine getirmediği, idari para cezası uygulanmasına sebep olan fiilin niteliği itibarıyla düzeltme imkânı olan fiillerden sayılmadığı, dolayısıyla, davacının bayisine ait akaryakıt istasyonunda otomasyon sisteminin sağlıklı ve doğru veriler içermediği,

yapılan dolumun sistemde görülmediği ve arızanın davalı idareye bildirilmediği anlaşıldığından davacı şirkete idari para cezası verilmesine yönelik Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, bayisine ait akaryakıt istasyonunda otomasyon sisteminin kurulduğu ve çalışır vaziyette bayiye teslim edildiği, otomasyon sistemi ile ilgili yükümlülüklerin eksiksiz şekilde yerine getirildiği, fiili denetim yapma yetkileri bulunmadığından otomasyon sistemine yansımayan aykırılıkların fark edilmesinin mümkün olmadığı, otomasyon sisteminin uygulanması ile ilgili olarak davalı idare tarafından belirlenen bir standart bulunmadığı, bayideki dolum ve satışlar arasındaki farkın kabul edilebilir ölçülerde olduğu,

Kuruma bildirilmesi zorunlu olan bir aykırılık tespit edilemediğinden herhangi bir aykırılık bildiriminde bulunulmadığı, bayi tarafından kaçak akaryakıt satışı yapıldığına ilişkin bir tespit bulunmadığı, uzaktan erişim sistemine ilişkin tüm yükümlülüklerin yerine getirildiği, davaya konu eylemin niteliği itibarıyla düzeltme imkânı olan fiillerden olduğu ve idarî para cezası verilmemesi gerektiği, otomasyon sisteminin harici kuruluşlardan satın alındığı,

bayi nezdinde ihlâl söz konusu olsa dahi bu ihlâlden herhangi bir menfaat elde edilip edilmediğinin araştırılması gerektiği, başkasının eyleminden dolayı cezalandırılarak cezaların şahsiliği ilkesinin ihlâl edildiği, hangi nedenle üst sınırdan ceza uygulandığı belirtilmediği gibi uygulanan cezanın fahiş olduğu, yapılan suçlamaya konu eylemin gerçekleştiğinin somut olarak ortaya konulamadığı, aynı eylem nedeniyle bayiye verilen cezadan daha ağır ceza ile cezalandırıldığı, İdare Mahkemesi ve Bölge İdare Mahkemesi tarafından yeterli inceleme yapılmadan karar verildiği,

5015 sayılı Kanun'un 7. maddesinin 6. fıkrası ile 19. maddesinin 5. fıkrasının Anayasa'ya aykırı olduğu belirtilerek iptal edilmesi için Anayasa Mahkemesi'ne başvurulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Davacının Anayasaya aykırılık iddiası ciddi görülmemiştir. Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.