Danıştay 13. Daire E.2021/1209 K.2021/2508

Davacıya ait akaryakıt istasyonunda 22/01/2010 tarihinde yapılan denetim sonucunda alınan numunenin akredite laboratuvar analizinde, ilgili teknik düzenlemelere aykırı olduğunun tespit edildiği ve bu fiilin 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 4. maddesinin 4. fıkrasının (ı) bendine aykırı olduğundan bahisle, anılan Kanun'un 19. maddesinin 2. fıkrasının (b) bendinin (3) numaralı alt bendi ile aynı maddenin 4. fıkrası uyarınca 57.232,00-TL idarî para cezası uygulanmasına ilişkin … tarih ve … sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmektedir.

DAVACININ İDDİALARI

Denetimin yapıldığı tarihte tesisin yol çalışması sebebiyle atıl durumda olduğu, alınan numunelerin uzun süre tanklarda beklediğinden özelliklerini kaybettiği, hakkında açılan ceza davasında beraat kararı verildiği, tesiste bulunan tankların 25-30 yıllık olduğu ve yakıt ikmali yapan tankerlerin de birçok madde taşımalarından dolayı yakıta ait teknik kriterlerin bozulduğu ileri sürülmüştür.

DAVALININ SAVUNMASI

Davacıya ait akaryakıt istasyonundan alınan numunenin akredite laboratuvar analizi sonucunda teknik düzenlemelere aykırı olduğunun tespit edilmesi üzerine, 5015 sayılı Kanun'un 4. maddesinin dördüncü fıkrasının (ı) bendi, Petrol Piyasasında Uygulanacak Teknik Kriterler Hakkında Yönetmeliğin 5. maddesinin 3. fıkrasının (a) ve (b) bentleri ile 7. maddesine aykırılık nedeniyle anılan Kanun'un 19. maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinin (3) numaralı alt bendi ile aynı maddenin dördüncü fıkrası uyarınca idarî para cezası verilmesine ilişkin işlemin usul ve yasaya uygun olduğu savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ

Dava konusu işlemin iptali gerektiği düşünülmektedir.

DANIŞTAY SAVCISI … DÜŞÜNCESİ

Dava, davacıya ait akaryakıt istasyonundan 22/01/2010 tarihinde yapılan denetim sonucunda alınan numunenin akredite laboratuvar analizinde, ilgili teknik düzenlemelere aykırı olduğunun tespit edildiği ve bu fiilin 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 4. maddesinin 4. fıkrasının (ı) bendine aykırı olduğundan bahisle, anılan Kanun'un 19. maddesinin 2. fıkrasının (b) bendinin (3) numaralı alt bendi ile aynı maddenin 4. fıkrası uyarınca 57.232,00-TL idarî para cezası verilmesine ilişkin Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu'nun … tarih ve … sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.

Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 14/12/2018 günlü, E:2012/1692, K:2018/3978 sayılı davanın reddi yolundaki kararı, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 14/10/2000 günlü, E:2019/2081, K:2020/1844 sayılı kararı ile bozulmuştur.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesi uyarınca, Danıştay'ın ilk derece mahkemesi olarak baktığı davaların temyizen incelenmesi sonucunda Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nca verilen bozma kararlarına Danıştay dava dairelerince ısrar etme olanağı tanınmamış olması nedeniyle, bozma kararında yer alan gerekçelerle, Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun … tarih ve … kararının iptali gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Dairemizin 14/12/2018 tarih ve E:2012/1692, K:2018/3978 sayılı davanın reddi yolundaki kararının, davacı tarafından yapılan temyiz başvurusu sonucunda Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 14/10/2020 tarih ve E:2019/2081, K:2020/1844 sayılı kararıyla bozulması üzerine gereği yeniden görüşüldü:

MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ

Davacıya ait akaryakıt istasyonunda 22/01/2010 tarihindeki denetimde istasyonda bulunan pompalarda yapılan ölçümde ulusal marker seviyesinin geçersiz çıkması üzerine alınan numunenin TÜBİTAK MAM'a teslim edildiği, akredite laboratuvar analizi sonucunda düzenlenen … tarih ve … sayılı Motorin Muayene Raporunda, numunenin marker seviyesinin geçerli bulunduğunun, ancak teknik düzenlemelere aykırı olduğunun tespit edildiği, söz konusu tespite dayanılarak konunun ilgili Daire Başkanlığının hazırladığı 27/12/2011 tarihli müzekkereyle Kurul gündemine intikal ettirilmek suretiyle idarî para cezası uygulanmasına ilişkin Kurul kararının tesis edildiği, bu işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dairemizin 14/12/2018 tarih ve E:2012/1692, K:2018/3978 sayılı davanın reddi yolundaki kararının davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 14/10/2020 tarih ve E:2019/2081, K:2020/1844 sayılı kararı ile;

"Temyiz istemine konu karara ilişkin dosyanın incelenmesinden.

Danıştay Onüçüncü Dairesinin E:2010/4463 sayılı dosyasında verilen ara kararları ile ulusal marker seviyesi geçerli olan ve yalnızca "kükürt" parametresi teknik düzenlemelere aykırı bulunan numunenin, diğer bütün parametreler sınır değerlere uygun tutulmak suretiyle sadece kükürt parametresinin sonradan müdahale ile standardının altında veya üzerinde olacak şekilde değiştirilmesinin teknik olarak mümkün olup olmadığı ve bu durumun farklı bir sebebe bağlı olarak ortaya çıkıp çıkmayacağının TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi,

TÜPRAŞ VE ODTÜ Petrol Araştırma Merkezinden sorulduğu ve ODTÜ Petrol Araştırma Merkezinin 05/08/2015 tarih ve yazısı ile, "...bahse konu numunenin alım tarihinde 29/11/2008 tarih ve 27069 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Motorin Türlerinin Üretimi, Yurtdışı ve Yurtiçi Kaynaklardan Temini ve Piyasaya Arzına İlişkin Teknik Düzenleme Tebliği (Akaryakıt Seri No:1)'nin yürürlükte olduğu,

bu tarihte piyasada kırsal motorinin de bulunabileceği, yüksek kükürtlü kırsal motorin ile düşük kükürtlü motorin karıştırılmış ise elde edilen ürünün kükürt parametresinin standardın üzerinde olacak şekilde değişmesinin teknik olarak mümkün olabileceği" yönünde cevap verildiği görülmektedir.

Temyize konu Daire kararında, kükürt parametresine ilişkin ara kararlarına verilen cevaplarda belirtilen hususlar değerlendirilerek davacının, teknik düzenlemelere uygun olmayan akaryakıt ikmal ettiği sonucuna varılmıştır.

Ancak, ODTÜ Petrol Araştırma Merkezi'nin 05/08/2015 tarihli yazısında değinildiği üzere, numune alınan yakıt tankında, yüksek kükürtlü kırsal motorin ile düşük kükürtlü motorin karıştırılmış ise elde edilen ürünün kükürt parametresinin standardın üzerinde olacak şekilde değişmesi mümkün olmakla birlikte, eğer böyle bir karıştırma işlemi yapıldı ise diğer parametrelerde de sınır değerlerine aykırılık olması beklenecektir.

Oysa, davacıya ait tesisteki akaryakıt tankından alınan numunenin analizi sonucunda düzenlenen motorin muayene raporunda, analiz yapılan yakıtın marker seviyesinin geçerli olduğu ve diğer parametrelerde bir aykırılık olmadığı tespit edilmiştir. Öte yandan, yapılan denetimde, davacının akaryakıta müdahale ettiğine ilişkin somut bir tespite de yer verilmemiştir.

Bu durumda, sadece kükürt parametresinin teknik düzenlemelere aykırı çıkması, diğer parametrelerin uygun bulunması, davacının numune alınan akaryakıta bir müdahalesinin olduğuna ve piyasaya teknik kriterlere aykırı akaryakıt arz ettiğine ilişkin somut bir tespitin de bulunmaması karşısında, davacının, yukarıda yer verilen, lisans sahiplerinin akaryakıtı teknik düzenlemelere uygun olarak arz etme yükümlülüğünü yerine getirmediğinden söz etmeye olanak bulunmadığından, uyuşmazlık konusu Kurul kararında hukuka uygunluk görülmemiştir. Bu itibarla, davanın reddi yönündeki Daire kararında hukuki isabet bulunmamaktadır." gerekçesiyle Dairemiz kararının bozulmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesinin birinci fıkrasında, Danıştay dava dairelerinin nihaî kararlarının Danıştay'da temyiz edilebileceği; 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 38. maddesinde, İdari Dava Daireleri Kurulu'nun, idari dava dairelerinden ilk derece mahkemesi olarak verilen kararları temyizen inceleyeceği; 2577 sayılı Kanun'un 49/4 ve 50. maddesinde, Danıştay dava dairelerine ısrar imkânı tanınmayıp, Danıştay İdari ve Vergi Dava Daireleri Kurulları kararlarına uyulmasının zorunlu olduğu kurala bağlanmıştır.

Aktarılan kanun hükümlerine göre, Danıştay dava dairelerince ilk derece mahkemesi olarak verilen kararların Danıştay İdari ve Vergi Dava Daireleri Kurullarınca bozulması hâlinde Danıştay dava dairelerine ısrar imkânı tanınmadığından, bozma kararına uyularak İdari Dava Daireleri Kurulu kararında belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi gerekmektedir.