Danıştay 13. Daire E.2021/1504 K.2024/1116

Dava konusu istem: Edirne Belediye Başkanlığı'nca 14/04/2015 tarihinde gerçekleştirilen "Edirne Belediyesi Kent Güvenlik Yönetim Sistemi-Trafik Elektronik Denetleme Sistemi Kurulumu, Bakım-Onarım ve İşletilmesi İşi" ihalesi uhdesinde kalan davacı şirketin, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümleri uyarınca, 1 (bir) yıl süreyle ihaleyi gerçekleştiren Edirne Belediye Başkanlığı ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin 05/06/2018 tarih ve 30442 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan davalı idare işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesi'nce verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı şirket ile Edirne Belediye Başkanlığı arasında 15/05/2015 tarihinde imzalanan sözleşmenin 3.3. maddesinde 7 noktada iki yönlü 14 adet hız ihlal sistemi ile 5 noktada kırmızı ışık ihlal sistemi kurulacağı ve hasılat paylaşımı karşılığında beş yıl süre ile işletileceğinin kurala bağlandığı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek 16. Maddesinin Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar'da farklı tarihlerde değişiklik yapıldığı,

yapılan değişiklik uyarınca davacı şirket tarafından taahhüdünde değişiklik yapılması gerektiği, davacı şirket tarafından Ankara 30. Noterliği kanalıyla Edirne Belediye Başkanlığına gönderilen 10/10/2018 tarihli ihtarname ile 10/01/2018 tarihi itibariyle sözleşmenin feshedildiğinin bildirildiği,

Edirne Belediye Başkanlığı tarafından Edirne 2. Noterliği kanalıyla davacı şirkete gönderilen 15/01/2018 tarihli ihtarnameye rağmen yüklenicinin sözleşmedeki taahhüdünü yerine getirmediğinden bahisle İçişleri Bakanlığı'nın 25/05/2018 tarihli Olur'u ile davacı şirketin Edirne Belediye Başkanlığı ihalelerine katılmasından yasaklanmasına karar verildiği, Mahkemenin muhtelif tarihli ara kararları ile ...

Asliye Hukuk Mahkemesi'nden, sözleşmenin feshine ilişkin davanın akıbetinin sorulduğu, ara karar cevabı olarak gönderilen bilgi ve belgelerde, davanın derdest olduğu, Mahkemesince alınan 03/07/2019 tarihli bilirkişi raporunda; davacı şirketin fesih sebebinin haklı olmadığı, davacı şirketin ve Edirne Belediye Başkanlığının karşılıklı olarak birbirlerinden alacaklı oldukları yönünde görüş bildirildiğinin görüldüğü,

Bu durumda; haklı görülebilecek bir neden olmaksızın taahhüdünden vazgeçtiği ve mücbir sebep olmaksızın sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak taahhüdünü yerine getirmediği sabit olan davacı şirketin, 2886 sayılı Kanun'un 84. maddesi uyarınca 1 (bir) yıl süreyle Edirne Belediye Başkanlığı ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, sözleşme hükümleri çerçevesinde edimlerinin eksiksiz olarak ifa edildiği, muayene komisyonunca sözleşme konusu malların denetimleri yapılmak sureti ile kabul edildiği, Usul ve Esaslarda yapılan değişikliklerden bahisle yüklü miktarlarda ek yatırım maliyetlerine katlanmak zorunda kalındığı, buna rağmen bu değişikliklerden bahisle Sözleşme ve Şartname hükümlerine uygun olarak kurulumu yapılan 7 noktada 2 yönlü 14 adet hız ihlali sisteminden 3 noktadaki 2 yönlü 6 adet hız ihlal sisteminin kaldırıldığı,

gönderilen yazıda ve yapılan görüşmelerde kaldırılan bu sistemlerin başka bir yere kurulumunun yapılacağı bilgisi verilmiş ise de kaldırılan bu 3 noktadaki sistemin yeni yerlerinin belirlenmediği, sistemin atıl halde bekletildiği, tek başına bu hususun dahi sistemin yaklaşık %42'sinin kullandırılmaması sonucunu doğurduğu, bu süreç zarfında sistemin %42’si çalıştırılmazken, çalışması gereken kısmın da bir çok gün kapalı kaldığı, çalıştırıldığı zaman zarfında ise en fazla günde yalnızca 1 saat açık tutulduğu bilgisine ulaşıldığı,

Sözleşme ve Şartnamede 7 gün 24 saat esasına göre çalışması gereken sistemlerin ya hiç çalıştırılmadığı ya da gün içerisinde en fazla 1 saat çalıştırılarak kapatıldığının tespit edildiği, Belediye ile müteaddit kereler yapılan şifahi ve yazılı başvurulardan herhangi bir sonuç alınamadığı, sözleşme yaklaşık 2,5 yıl önce imzalanmış olmasına rağmen, “hasılat paylaşımı” esasına dayalı olarak akdedilen sözleşme hükümlerinin hilafına sistemin kapalı tutulması, tam ve eksiksiz olarak çalıştırılmaması suretiyle, şirketilerinin gelir elde etmesine engel olunduğu,

şirketin sözleşme ile üstlendiği edimleri eksiksiz olarak ifa etmesine rağmen Belediyenin sözleşme hükümlerini açıkça ihlal etmesi, sistemin kaldırılmasından itibaren yaklaşık 15 aylık gecikmeye ve şirketçe verilen süreye rağmen aykırılıkların halen giderilmemesi nazara alınarak sözleşmenin idareden kaynaklı nedenlerle tek taraflı olarak ve haklı nedenle feshedildiği, hâl böyle iken, sözleşmenin sanki Edirne Belediyesi tarafından ve haklı nedenle feshedilmiş gibi düşünülerek şirketin ihalelerden yasaklanmasına karar verilmesinin açıkça hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu, istinaf başvurusunun reddi yolunda verilen Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, 09/07/2018 tarih ve 30473 (3. Mükerrer) sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname, 10/07/2018 tarih ve 30474 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ve 15/07/2018 tarih ve 30479 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi uyarınca İçişleri Bakanlığı yerine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın hasım konumunda olduğu görülerek, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.