Danıştay 13. Daire E.2021/276 K.2022/1856

Dava konusu istem: Bayilik lisansı sahibi davacı hakkında dağıtıcısı dışında akaryakıt ikmal ettiğinin tespit edildiğinden bahisle 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendinin (3) numaralı alt bendi ile ikinci fıkrasının (d) bendi uyarınca 170.000,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ...tarih ve ...sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesi'nce verilen ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; davacı şirketin 2012 yılı hesap ve işlemlerinin vergi kanunları yönünden incelenmesi sonucunda, bir kısım toptan satış bilgilerine konu faturaların sahte olduğu, gerçekte böyle bir toptan satış yapılmadığı, toptan satış olarak bildirilen faturaların bir kısmının konusunun akaryakıt olmadığı, satışa konu akaryakıtın eksik veya fazla bildirildiği, şirketin diğer şirketlerden veya piyasadan belgesiz olarak akaryakıt alışlarının bulunduğu hususlarının tespit edildiği;

bu durumda dosyadaki bilgi ve belgeler bir bütün olarak değerlendirildiğinde davacı şirketin, mevzuat hükümlerine ve akaryakıt dağıtıcısı ile imzaladığı tek elden satış sözleşmesine aykırı olarak dağıtıcısı dışında akaryakıt ikmal ettiğinin sübuta erdiği anlaşıldığından, bu aykırılığın gerektirdiği idari para cezası ile cezalandırılmasına yönelik dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ...Bölge İdare Mahkemesi ....

İdari Dava Dairesi'nce; dava konusu işlemin dayanağı olan 5015 sayılı Kanun'un 19. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinin (3) numaralı alt bendinde yer alan "Aşağıdaki hallerde sorumlulara sekiz yüz elli bin Türk Lirası idari para cezası verilir" bölümün "8. maddenin ihlali" yönünden 03/05/2016 tarih ve 29701 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Anayasa Mahkemesi'nin 07/04/2016 tarih ve E:2015/109, K:2016/28 sayılı kararıyla Anayasa'nın 2. maddesine aykırı bulunarak iptal edildiği ve iptal hükmünün de, kararın Resmî Gazete'de yayımlanmasından başlayarak dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar verildiği,

davalı idare tarafından davacının fiili, 5015 sayılı Kanun'un 8. maddesinde düzenlenen dağıtıcısı dışında akaryakıt ikmali eylemi olarak nitelendirildiğinden anılan fiilin karşılığı olarak aynı Kanun'un 19/2(c)-3 maddesi uygulanmak suretiyle hakkında idari para cezası tayini gerekmekte ise de, yaptırımı öngören maddenin Anayasa Mahkemesi'nce iptal edilmiş olması nedeniyle, davacı hakkında bu madde yönünden yaptırım uygulanmasına hukuken olanak bulunmadığı;

Davacının dağıtıcısı dışında akaryakıt ikmali fiilinin 5015 sayılı Kanun'un 8. maddesinin birinci fıkrası yönünden değerlendirilmesine gelince; davacı şirketin faaliyetini dağıtıcısı ile yapmış olduğu bayilik sözleşmesi kapsamında yürüttüğü, Kurul kararı ile davacı şirkete isnat edilen fiilin ise, dağıtıcısı haricinde akaryakıt ikmal edilmesi olarak tanımlandığının görüldüğü, bu bağlamda, davacının fiili, idari para cezası verilmesine dayanak olan Kanundaki kural ile örtüşmediğinden, davacıya 5015 sayılı Kanun'un 8. maddesinin birinci fıkrasına dayanılarak idari para cezası verilemeyeceğinin anlaşıldığı;

Bu durumda, dava konusu işlemin dayanağı olan 5015 sayılı Kanun'un 8. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendi yönünden, 5015 sayılı Kanun'un 19. maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendinde yer alan kural Anayasa'nın 2. maddesine aykırı bulunarak Anayasa Mahkemesi'nce iptal edildiğinden ve dağıtıcısı dışında akaryakıt ikmali olarak nitelendirilen davacının fiili, idari para cezası verilmesine dayanak olan 5015 sayılı Kanun'un 8. maddesinin birinci fıkrasındaki kural ile örtüşmediğinden, davacıya bu kurala dayanılarak da idari para cezası verilemeyeceğinden, dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, davacının istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi'nce verilen kararın kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, harçtan muaf olduklarından aleyhlerine harca hükmedilemeyeceği, anılan Anayasa Mahkemesi kararından dağıtıcısı dışında akaryakıt ikmali fiilinin cezasız kalacağı anlamının çıkmadığı, davacının dağıtıcısı ile yaptığı bayilik sözleşmesi kapsamında faaliyetini yürütmediğinin tespit edildiği, sözleşmeye aykırı davrandığı için fiil ile ceza uygulanmasına esas alınan kuralın örtüşdüğü, temyize konu kararın usul ve yasaya aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.