Danıştay 13. Daire E.2022/1497 K.2022/1749

Dava konusu istem: Çorum Valiliği İl Sağlık Müdürlüğü'nce 18/11/2021 tarihinde gerçekleştirilen ... ihale kayıt numaralı "2022 Yılı Et ve Tavuk Ürünleri Alımı" ihalesinde istekli olan ve ihale üzerinde kalan davacı şirket tarafından verilen 13/12/2021 tarihli dilekçe ile yaşanan ekonomik dalgalanmalar nedeniyle tekliflerinin iptalinin istenmesi ve sözleşmeyi imzalamayacaklarının belirtilmesi üzerine,

sözleşmeye davet edilmesinden sonraki 10 (on) günlük süre içerisinde sözleşme yapmaya gelmemesi nedeniyle 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 58. maddesi uyarınca şirketin geçici teminat olarak yatırmış olduğu 168.000,00-TL'nin gelir kaydedilmesine dair 23/12/2021 tarih ve 1056 sayılı işlemin iptali ile irat kaydedilen 168.000,00-TL'nin bankaların uyguladığı avans faiziyle birlikte iadesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda, davacı şirket tarafından, ... tarih ve ... sayılı geçici teminatın gelir kaydı işlemine karşı ihaleyi yapan idareye şikâyet başvurusunun yapılması gerekmekte iken, bu usul izlenilmeksizin açılan davanın esasının incelenme imkânı bulunmaması karşısında dava dilekçesi ve eklerinin merciine tevdi edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 15. maddesinin 1/e bendi uyarınca dava dilekçesinin ihaleyi yapan Çorum Valiliği İl Sağlık Müdürlüğü'ne tevdiine karar verilmiştir.

Bu kararın temyizi üzerine verilen ... tarih ve E:..., K:..., Temyiz No:... sayılı kararda ise; davacı tarafından Mahkeme kararına karşı temyiz yoluna başvurulurken yatırılması gereken harçların (Temyiz Yürütmeyi Durdurma Harcı 133,00-TL, Temyiz Yoluna Başvurma Harcı 397,80-TL, Temyiz Karar Harcı 168,30-TL olmak üzere toplam 699,10-TL harcın) yatırılmadığının anlaşılması üzerine,

gerekli harçların (7) gün içerisinde yatırılması gerektiği hususu ile süresi içerisinde yatırılmaması hâlinde temyiz isteminden vazgeçilmiş sayılacağı hususunun 12/02/2022 tarihinde tebliğ edilen 07/02/2022 tarihli yazıyla temyiz yoluna başvuran davacıya bildirilmiş olmasına karşın süresi içerisinde eksik harçların yatırılmadığı anlaşıldığından, 2577 sayılı Kanun'un 48/6 maddesi uyarınca temyiz talebinden vazgeçilmiş sayılmasına karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, 07/02/2022 tarihinde yazılan harç tamamlama yazısının yazıldığı gün harçların tamamlandığı, ancak Mahkeme veya UYAP sisteminden kaynaklanan hususlardan dolayı ödeme yapıldığına ilişkin kayıtların sehven dikkatten kaçtığı; dolayısıyla gerekli harçların süresi içerisinde yatırıldığından temyiz talebinden vazgeçilmiş sayılmasına dair kararın kaldırılması gerektiği, dava dilekçesinin ihaleyi yapan Çorum Valiliği İl Sağlık Müdürlüğü'ne tevdiine ilişkin kararının hukuka aykırı olduğu, zira şirketin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'na göre yapılan ihaleye katıldığı, en avantajlı teklif sahibi olduğu,

kesinleşen ihale kararının taraflara tebliğ edildiği, bu karara karşı isteklilerden hiç kimsenin şikâyet yoluna gitmediği, şikâyet süresi bittikten sonra sözleşmeye davet yazısının gönderildiği, bu süre içerisinde ülke ekonomisinde ve piyasa şartlarında olağanüstü artışlar olduğundan ihalenin iptali talebinde bulunulduğu, sözleşmeye davet süresi içerisinde sözleşme imzalamaya gidilmemesi üzerine geçici teminatın davalı idare tarafından irat kaydedildiği ve Sağlık Bakanlığı tarafından da yasaklılık kararı verildiği, yasaklılık kararına karşı ...

İdare Mahkemesi'nin ...sayılı esasına kayden açılan davanın devam ettiği, aynı neviden olan teminatın irat kaydedilmesine ilişkin davanın da doğrudan idare mahkemesinde açılması gerektiği; aksi hâlde sözleşmenin imzalanmaması üzerine teminatın irat kaydedilmesine ilişkin işlemlere karşı dava yolu kapatılmış olacağından bahsi geçen kararın temyizen incelenerek bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Mahkeme'nin 02/03/2022 tarihli temyiz edilmemiş sayılmasına ilişkin kararının kaldırılması ve 27/01/2022 tarihli karara ilişkin temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

USUL YÖNÜNDEN

Anayasa'nın "Hak arama hürriyeti" başlıklı 36. maddesinin 1. fıkrasında, "Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir." kuralı yer almıştır.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 48. maddesinin 6. fıkrasında, "Temyiz dilekçesi verilirken gerekli harç ve giderlerin tamamının ödenmemiş olması hâlinde kararı veren; merci tarafından verilecek yedi günlük süre içerisinde tamamlanması, aksi hâlde temyizden vazgeçilmiş sayılacağı hususu temyiz edene yazılı olarak bildirilir. Verilen süre içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde, ilgili merci, kararın temyiz edilmemiş sayılmasına karar verir.

Temyizin kanuni süre geçtikten sonra yapılması veya kesin bir karar hakkında olması hâlinde de kararı veren merci, temyiz isteminin reddine karar verir. İlgili merciin bu kararları ile bu maddenin 2'nci fıkrasında belirtilen temyiz isteminde bulunulmamış sayılmasına ilişkin kararlarına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde temyiz yoluna başvurulabilir." kuralına yer verilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından İdare Mahkemesi kararının temyizi üzerine 12/02/2022 tarihinde davacıya tebliğ edilen 07/02/2022 tarihli harç tamamlama yazısı ile aynı tarihte (07/02/2022) eksik harçların tamamlandığı görülmüştür.

Dosyada eksik harç bulunmadığından, 2577 sayılı Kanun'un 48. maddesinin 6. fıkrasındaki şartların oluşmadığı sonucuna varılmış olup, aksi kabulün hak arama özgürlüğünün özünü zedeleyeceği ve davaların en az giderle ve mümkün olan süratle sonuçlandırılması gerektiği yolundaki Anayasa kuralına aykırı olacağı dikkate alındığında, temyiz edilmemiş sayılmasına dair kararda usul hükümlerine uygunluk bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, ... İdare Mahkemesi'nin 2577 sayılı Kanun'un 48. maddesinin 6. fıkrası uyarınca eksik harcın süresinde tamamlanmadığı gerekçesiyle kararın temyiz edilmemiş sayılmasına ilişkin ... tarih ve E:..., K:..., Temyiz No:... sayılı kararı kaldırılarak esasın incelenmesine geçildi.

ESAS YÖNÜNDEN

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen ... tarih ve E:..., K:... sayılı merciine tevdi kararı usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.