Danıştay 13. Daire E.2022/1784 K.2024/4841

Dava konusu istem: Davacı tarafından, 11/09/2018-28/12/2018 döneminde ... Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı A.Ş. (...) pay piyasasında gerçekleştirilen işlemlerin VI-104.1 sayılı Piyasa Bozucu Eylemler Tebliği'nin 5. maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (f) bentlerinde tanımlanan eylemleri oluşturduğundan bahisle 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun 104. maddesi uyarınca elde edilen menfaatin iki katı tutarında 3.082.437,74-TL idari para cezası verilmesine ilişkin... tarih ve .../... sayılı Sermaye Piyasası Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K... sayılı kararda.

11/09/2018-28/12/2018 döneminde (inceleme dönemi) ... pay piyasasında işlemleri dikkat çeken, davacının da aralarında bulunduğu bazı kişilerin işlemlerinin incelemeye alındığı, elde edilen bilgilere göre A.B, davacı, M.K. ve H.T.'nin ortak IP numarası üzerinden emir ilettikleri, İstanbul gibi metropol bir şehirde belirli bir dönemde belirli kişi ya da kişilerin aynı tarihte ve saatlerde, kamuya açık olan aynı alanlarda bulunmak suretiyle IP adreslerinin tesadüfen çakıştığı iddiasının hayatın olağan akışına da aykırı olduğu,

davacı tarafından, yatırımcı grubu içerisinde yer alan A.B.'nin hesabını kullandığı tespit edilen M.Y.'yi tanıdığının açıkça kabul edildiği, 10/09/2018 tarihinde 9,87-TL olan şirket payının ağırlıklı ortalama fiyatının 28/12/2018 tarihine kadar %112,26 artışla 20,95-TL seviyesine ulaştığı, 80.222,42 olan günlük ortalama işlem miktarının inceleme döneminde %10,16 artışla 88.380,87 olarak gerçekleştiği, endekste %1,38’lik bir düşüş gözlendiği,

ayrıca günlük ortalama işlem gerçekleştiren yatırımcı sayısının %225 arttığı, aralarında davacının da bulunduğu yatırımcı grubunun gerçekleştirdikleri alım ve satım işlemleri ile ... pay piyasasında meydana gelen fiyat ve miktar hareketlerine ilişkin anomali arasında doğrudan bir illiyet bağı bulunduğu, davacının 48.672 adet işlem gerçekleştirmesine karşın 431.845 adetlik alım emri ilettiği, yatırımcı grubunun 27/12/2018 tarihinde payda gerçekleşen işlemlerin %53,6’sına tekabül eden 17.604 adet alış ve %24,6’sına tekabül eden 8.083 adet satış yaptığı, bu tarihte davacının %2,6 oranında alış ve %13,8 oranında satış gerçekleştirdiği,

27/12/2018 tarihinde aktif alım emirleriyle gerçekleştirilen fiyat artırıcı işlemlerin %93,1’inin yatırımcı grubu tarafından gerçekleştirildiği, bu nitelikteki sözleşmelerin %13,4’ünün ise davacıya ait olduğu, davacın 20,44-TL fiyat kademesine ilettiği 10 adet emri sonrasında iptal ettiği, tüm alışların %1,5’inin davacıya ait olmak üzere alış işlemlerinin %50,3’ünün, tüm satışların %32,5’i davacıya ait olmak üzere satış işlemlerinin %38,3’ünün yatırımcı grubu tarafından gerçekleştirildiği,

pay fiyatının aktif alış emirleriyle 87 kez yukarı yönde değiştiği bu zaman diliminde grubun bu tip işlemlere 84 kez taraf (%96,5) olduğu ve söz konusu zaman aralığında A.B. ve davacının küçük miktarlı yoğun alım emirleri iletmeyi sürdürdüğü, saat 18:00’den sonra fiyat belirleme ve işlem aşamasında alış işlemlerinin tamamının A.B. ile davacı tarafından gerçekleştirildiği, 20,92-TL fiyattan 215 adedinin davacı tarafından gerçekleştirildiği, kapanış seansında oluşan pay fiyatının sürekli müzayedede oluşan son işlem fiyatına göre %1,5 oranında yüksek olduğu,

davacı tarafından bu işlemler sonucunda 1.541.218,87-TL net realize menfaat elde edildiği;

Davacı tarafından uyuşmazlığın çözümü için bilirkişi incelemesi yaptırılması gerektiği ileri sürülmüş ise de, olayın çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektirmediğinden bilirkişi incelemesine gerek görülmediği, davacının ... pay piyasasında gerçekleştirdiği işlem ve eylemlerin Piyasa Bozucu Eylemler Tebliği'nin 5. maddesinde yer alan, önemli veya etkili kabul edilebilecek nitelikte alım veya satım yapılması, emir verilmesi, fiyat yükseltici, fiyat düşürücü işlemler yapılması niteliğinde ve dolayısıyla piyasa bozucu eylemler kapsamında olduğu ve davacı tarafından bu işlemler neticesinde 1.541.218,87-TL net realize menfaat elde edildiği anlaşıldığından, idari para cezası uygulanmasına ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, Bölge İdare Mahkemesince inceleme ve değerlendirme yapılmaksızın eksik inceleme ve hatalı değerlendirmeye dayalı olarak istinaf başvurusunun reddedildiği, ilk derece mahkemesi kararının hukukilik ve maddi vakıa incelemelerinden geçtiği sonucuna varılamadığı, gerekçeli karar hakkının ihlal edildiği, bilirkişi incelemesi yapılmadığı, iş akış emirleri dökümünün celbi talebinin değerlendirilmediği, kâr elde etmediği, aksine zarar ettiği, davalı idarece hazırlanan raporun gerçeği yansıtmadığı, taraflılığı sabit olan raporun ve davalının savunma dilekçesinin peşinen doğru kabul edilerek karar verildiği,

... hisse senedinden yüklü miktarda almasının sebebinin şirketin kâr açıklaması, yurt dışı gayrimenkul projeleri ve ekonomik sıkıntıdan etkilenmeyeceğinin düşünülmesi olduğu, büyük bir zarar ederek şirket hisselerinin taban yapmasından yaklaşık 1 ay sonra elindeki hisseleri sattığı, kararda işlemlerinin hangi nedenle piyasa bozucu nitelikte olduğunun açıklanmadığı, işlemlerinin piyasa bozucu nitelikte olmadığı, yatırımcı grubu ile birlikte hareket ettiği yönündeki değerlendirmenin hatalı olduğu, denetleme raporunun kendisine tebliğ edilmediği, her bir eylem için tahakkuk ettirilen ceza miktarının ayrı ayrı belirtilmediği,

toplam tutarın belirtildiği, dava konusu işlemin gerekçeli olma ilkesine aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, dava konusu Kurul kararı ile temyiz edilen Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ...'UN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.