Danıştay 13. Daire E.2022/2105 K.2022/2049

Dava, ... İnşaat Mühendislik Gıda Turizm Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. ve ... İnşaat Temizlik Taşımacılık Basın Yayın İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. iş ortaklığı tarafından, Ağrı İl Özel İdaresi Plan Proje Yatırım ve İnşaat Müdürlüğü'nce 06/09/2019 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen "Ağrı Bilim Sanat Merkezi (Bilişim Merkezi) Yapım İşi" ihalesinin, ihaleyi yapan idarenin usul ve yasaya aykırı işlemleri neticesinde dava dışı ... İnşaat Elektrik Gıda Turizm Temizlik Yemek İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. (... Ltd. Şti.) üzerinde bırakılması nedeniyle uğranıldığı ileri sürülen zarara karşılık, şimdilik 10.000,00-TL maddi ve 50.000,00-TL manevi tazminatın yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle Ağrı İl Özel İdaresi'ne karşı açılmıştır.

Erzurum 1. İdare Mahkemesi'nce verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararla; davacıların tazminini istediği maddi ve manevi zararı doğuran idari uyuşmazlığın, "ihalenin iptaline" ilişkin 24/10/2019 tarih ve 2019/UY.II-1377 sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararı neticesinde ortaya çıktığı, bu nedenle uyuşmazlığın çözümünde 2577 sayılı Kanun'un 36. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca Ankara İdare Mahkemesi'nin yetkili olduğu gerekçesiyle davanın yetki yönünden reddine, dava dosyasının Ankara İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiştir.

Ankara 6. İdare Mahkemesi'nce verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararla ise; dava konusu maddi ve manevi zarara neden olan işlemin, Ağrı İl Özel İdaresi Plan Proje Yatırım ve İnşaat Müdürlüğü'nce alınan, "ihalenin ... Ltd. Şti. üzerinde bırakılmasına" yönelik ihale işlemi olduğu, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde, zararı doğuran idari uyuşmazlığı çözümlemeye yetkili Erzurum İdare Mahkemesi'nin yetkili olduğu gerekçesiyle davanın yetki yönünden reddine, 2577 sayılı Kanun’un 43. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince yetkili mahkemenin belirlenmesi için dosyanın Danıştay’a gönderilmesine karar verilmiştir.

Aktarılan kararlar üzerine ortaya çıkan yetki uyuşmazlığına ilişkin dosya, 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 27. maddesi ve 2577 sayılı Kanun'un 43. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca incelenerek işin gereği görüşüldü:

2577 sayılı Kanun'un 32. maddesinin 1. fıkrasında, göreve ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla, bu Kanun'da veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesinin gösterilmemiş olması hâlinde yetkili idare mahkemesinin, idarî işlemi veya idarî sözleşmeyi yapan idarî merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi olduğu; 36. maddesinin 1. fıkrasında ise idari sözleşmelerden doğanlar dışında kalan tam yargı davalarında yetkili mahkemenin sırasıyla; "a) Zararı doğuran idarî uyuşmazlığı çözümlemeye yetkili, b) Zarar, bayındırlık ve ulaştırma gibi bir hizmetten veya idarenin herhangi bir eyleminden doğmuş ise, hizmetin görüldüğü veya eylemin yapıldığı yer, c) Diğer hâllerde davacının ikametgâhının bulunduğu yer" idare mahkemesi olduğu belirtilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden.

Ağrı İl Özel İdaresi Plan Proje Yatırım ve İnşaat Müdürlüğü'nce 06/09/2019 tarihinde açık ihale usulüyle "Ağrı Bilim Sanat Merkezi (Bilişim Merkezi) Yapım İşi" ihalesinin gerçekleştirildiği, 10/09/2019 onay tarihli ihale komisyonu kararıyla davacı ortak girişimin en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği ve ihalenin üzerlerinde bırakıldığı, bu karara karşı dava dışı başka bir istekli tarafından itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması üzerine, "ihalenin iptaline" yönelik 24/10/2019 tarih ve 2019/UY.II-1377 sayılı Kurul kararının alındığı, anılan Kurul kararının iptali istemiyle açılan davada, davanın reddi yolunda verilen ...

İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizi üzerine Dairemizin 26/10/2020 tarih ve E:2020/1256, K:2020/2772 sayılı kararıyla anılan kararın bozulmasına ve dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, bu kararın uygulanmasını teminen alınan 27/01/2021 tarih ve 2021/MK-38 sayılı Kurul kararı ile "1- ...

Kurul'un 24/10/2019 tarih ve 2019/UY.II-1377 sayılı kararının iptaline, 2- Başvuru sahibinin '... sınır değerin yeniden hesaplanması gerektiği' şeklindeki iddiasının esasının incelenmesine" karar verildiği, bu süreçte Ağrı İl Özel İdaresi Plan Proje Yatırım ve İnşaat Müdürlüğü'nce 25/11/2019 tarihinde aynı iş için yeniden ihaleye çıkıldığı ve ihalenin ... Ltd.

Şti. üzerinde bırakılmasına karar verilerek 11/12/2019 tarihinde sözleşme imzalandığı, davacılar tarafından, ihaleyi yapan idarenin usul ve yasaya aykırı işlemleri neticesinde ihalenin anılan şirket üzerinde bırakılması nedeniyle uğranıldığı ileri sürülen zarara karşılık, şimdilik 10.000,00-TL maddi ve 50.000,00-TL manevi tazminatın yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Her ne kadar Erzurum İdare Mahkemesi'nce, "davacı şirketin tazminini istediği maddi ve manevi zararı doğuran idari uyuşmazlığın "ihalenin iptaline" ilişkin 24/10/2019 tarih ve 2019/UY.II-1377 sayılı Kurul kararı neticesinde ortaya çıktığı" gerekçesiyle davanın yetki yönünden reddine karar verilmişse de, davacı tarafından, "ihalenin kendisi üzerinde bırakılmadığından bahisle uğramış olduğu zararların tazmini" talepli uyuşmazlığın, anılan Kurul kararına değil, ihaleyi yapan idarece alınan ihale komisyonu kararıyla ihalenin ... Ltd. Şti. üzerinde bırakılmasına dayandırıldığı ve ihaleyi yapan idarenin hukuka aykırı işlemleriyle zarara sebebiyet verdiği ileri sürülerek bakılan davanın açıldığı görülmektedir.

Bu itibarla, 2577 sayılı Kanun'un 32/1 ve 36/1-a maddeleri uyarınca tazminat isteminin, ihaleyi yapan idarece alınan ihale komisyonu kararıyla, ihalenin dava dışı ... Ltd. Şti. üzerinde bırakılmasından kaynaklandığı anlaşıldığından, bu işlemi tesis eden Ağrı İl Özel İdaresi Plan Proje Yatırım ve İnşaat Müdürlüğü'nün bulunduğu Ağrı ilinin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu yer idare mahkemesi olan Erzurum İdare Mahkemesi'nin, zararı doğuran idari uyuşmazlığı ve dolayısıyla tam yargı davasının esasını çözümlemeye yetkili olduğu sonucuna varılmıştır.