Danıştay 13. Daire E.2022/2513 K.2025/29

Dava konusu istem: Dağıtıcı lisansı sahibi davacı şirketin bayisi olarak faaliyet gösteren ... Petrol Ürünleri Limited Şirketinin akaryakıt istasyonunda 31/05/2018 tarihinde yapılan denetimdeki tespitlere dayanılarak, otomasyon sisteminin doğru ve tutarlı veriler içermediği ve bayide tespit edilen aykırılıkların Kuruma bildirilmediğinden bahisle 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendinin (3) numaralı alt bendi uyarınca 1.220.624,00-TL idari para cezası uygulanmasına ilişkin Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu'nun (Kurul) ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; davacının Anayasa'ya aykırılık ve davalı idarenin usule ilişkin itirazının yerinde görülmediği, dağıtıcı lisansına sahip olan şirketlerin, bayilerinin otomasyon sistemini kurmak, bu sistemi Kurumun denetimine açmak ve otomasyon sisteminde meydana gelen aksaklıkları gidererek durumu Kuruma bildirmekle yükümlü olduğu,

somut olayda ise, davacı şirketin bayisine ait akaryakıt istasyonunda 31/05/2018 tarihinde yapılan denetim de ve otomasyon sistemi verilerinin Kurum kayıtları üzerinden 09/04/2018-01/06/2018 dönemine ilişkin olarak incelenmesi sonucunda, bayi kayıtlarına göre motorin alışları 1.179.256 litre iken, Kurum kayıtlarında, dönem başı stok miktarı 7.123,55 litre de dahil olmak üzere 1.183.672,57 litre olduğu, yine bayinin kayıtlarına göre motorin satışları 1.225.077,19 litre iken, Kurum kayıtlarına göre 1.168.081,06 litre satış olduğu,

Kurum kayıtlarındaki motorin satış miktarı ile bayi kayıtlarındaki motorin satış miktarı arasında 56.996,16 litrelik farkın otomasyon sistemine yansımadığının tespit edildiği, dolayısıyla davacı şirketin bayisine ait akaryakıt istasyonunda kurulu otomasyon sisteminin sağlıklı ve doğru çalışmadığı ve dağıtıcı lisansı sahibi davacı şirketin de bayisi hakkında herhangi bir aykırılık bildiriminde bulunmadığı, bu suretle veri kaybına neden olunduğu göz önüne alındığında, otomasyon sisteminin doğru ve sağlıklı veriler içermemesi ve bayide tespit edilen aykırılıkların Kuruma bildirilmemesi fiilinin sübuta erdiği,

bu fiilin, niteliği itibarıyla düzeltme imkanı olan fiillerin belirlendiği ... tarihli ve...sayılı Kurul kararı kapsamında olmadığı, 5015 sayılı Kanun'un 19. maddesinde 7164 sayılı Kanun'la yapılan değişiklik öncesinde söz konusu fiil için öngörülen idari para cezası tutarının davacının lehine olduğu gözetilerek değişiklik öncesi hükümlere göre idari para cezası uygulanmasına ilişkin Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, 5015 sayılı Kanun'un 19. maddesinin ikinci fıkrasının (c) bendinin birinci cümlesinin, aynı bendin (3) numaralı alt bendinde yer alan "7 inci maddenin ihlali" yönünden Anayasa'ya aykırı olduğundan bahisle somut norm denetimi yoluna başvurulması yönündeki taleplerinin gerekçe gösterilmeksizin reddedildiği, 1240 sayılı Kurul kararında, dağıtıcı lisans sahibinin aykırılık bildirimleri hariç istasyon otomasyon sistemine ilişkin verileri mevzuatta belirtilen süre içerisinde Kuruma sunmaması fiilinin niteliği itibarıyla düzeltme imkanı bulunan fiiller arasında sayıldığı,

sözü edilen Kurul kararı gereğince, aykırılık bildiriminden anlaşılması gerekenin, bayide tespit edilecek kayıt dışı ikmal veya otomasyon sistemine izinsiz müdahale durumunun Kuruma bildirilmesi olduğu, olayda bayinin anılan fiilleri işlediğine dair tespit bulunmadığı, dolayısıyla uyuşmazlığa konu fiilin niteliği itibarıyla düzeltme imkanı bulunan fiiller kapsamında olduğu, veri uyumsuzluklarının bir kısmının probe arızasından, bir kısmının ise pompadan yapılan satışlara ilişkin ödeme kaydedici cihaz fişlerinin müşterinin isteği üzerine iptal edilerek fatura düzenlenmesi,

bu faturaların denetim görevlilerince ayrı bir satış gibi değerlendirmesinden kaynaklandığı, tespit edilen tutarsızlıkların % 3 tolerans değeri aralığında kaldığı, otomasyon siteminin fiziken güvenliğinden, müdahalelerin engellenmesinden ve otomasyon bağlantısının sağlanmasından bayinin sorumlu olduğu, bayinin otomasyon sisteminin doğru ve sağlıklı çalışması konusunda üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirip getirmediği dahi incelenmeden, dağıtıcı lisansı sahibi olarak kendilerine idari para cezası verilmesinin cezaların şahsiliği ilkesine aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, uyuşmazlığa konusu fiilin, niteliği itibarıyla düzeltme imkanı bulunan fiillerden olmadığı, dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.