Danıştay 13. Daire E.2022/4563 K.2023/3143

Dava konusu istem: İstanbul Vakıflar I. Bölge Müdürlüğü tarafından, İstanbul ili, Beyoğlu ilçesi, ... Mahallesi, ... Sokak, ... ada, ... sayılı parselde kayıtlı bulunan 390,47 m² yüz ölçümlü taşınmazın 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 35. maddesinin (a) bendi uyarınca kapalı teklif usulü ile kat karşılığı konut inşaatı yapımı amacıyla 08/02/2021 tarihinde ihaleye çıkarılmasına ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; ihaleye çıkılan taşınmazda davacının işgalci sıfatıyla bulunduğu, söz konusu taşınmazın 2886 sayılı Kanun kapsamında ''Kat Karşılığı İnşaat Yapım İşi'' modeli ile ihaleye çıkarılması talebinin Vakıflar Genel Müdürlüğü Vakıflar Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile onaylandığı, ihale onay belgesinin Vakıflar İstanbul 1. Bölge Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı kararıyla alındığı, 08/02/2021 tarihinde yapılacak olan ihalenin 03/02/2021 tarihinde öğrenilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı;

2886 sayılı Kanun'un temel amacı olan rekabet ilkesinin gerçekleştirilebilmesi açısından ihale konusu taşınmazı 28 yıldır ecrimisil ödeyerek işyeri olarak kullanan davacıya, ihale gün ve saatinin bildirilmesinin, hakkaniyet ve kamu yararı gereği olduğu, ihaleye çıkarılan taşınmazı 28 yıldır iş yeri olarak kullanan davacıya ihale gününün bildirilmediği,

her ne kadar davalı idarece, söz konusu ihaleden şifahen haberdar edilerek bildirildiği ileri sürülmekteyse de, dava konusu ihalenin, ihaleye ilişkin bilgilerin yer aldığı ihale ilanına dair davacıya yapılmış resmi bir tebligatın olmadığı ve davacının ihale başvuru süreçleri tamamlandıktan sonra söz konusu ihaleden haberdar olduğu, ihaleye konu taşınmazı kullanan kişi/kişilere ihale gün ve saatinin bildirilmesinin kamu yararına olduğu dikkate alındığında, davacının katılımı olmaksızın gerçekleştirilen ihalenin yeterli rekabet ortamı sağlanmadan gerçekleştirildiği,

dolayısıyla 2886 sayılı Kanun'da öngörülen açıklık ve rekabet ilkelerine aykırı olarak tesis edildiği anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, imar barışının düzenlendiği 7143 sayılı Kanun ile 3194 sayılı Kanun'a eklenen geçici maddede 3. kişilere ait özel mülkiyete konu taşınmazlar ile Hazine'ye ait sosyal donatı alanlarında bulunan yapıların kapsam dışı olduğunun ifade edildiği, Yapı Kayıt Belgesine İlişkin Usul ve Esasların 8. maddesinin 2. fıkrasında yapı kayıt belgesi düzenlenme şartları olmadığı halde düzenlenenlerin iptal edileceğinin kurala bağlandığı, nitekim vakıflar genel müdürlüğüne ait taşınmaz açısından yapı kayıt belgesinin kendilerince düzenlenmesi gerekirken Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'nca düzenlendiği,

anılan belgeye karşı Bakanlığa yapılan bildirim üzerine belgenin iptal edildiği, anılan işleme karşı davacı tarafından açılan davada da ...

İdare Mahkemesi'nin E:... sayılı dosyasına kayıtlı davanın reddine karar verildiği, 2886 sayılı Kanun'da ihalenin işgalciye bildirme yükümlülüğü olduğunun düzenlenmediği, usulüne uygun ilanlar yapıldığı, davacının ihale tarihinden önce ihaleyi öğrendiği, usulüne uygun olarak ihaleye başvuru yapabilecekken başvuru yapmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, taşınmazın kendi zilyetliğinde bulunduğu, davalı idare aleyhine ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin E:... sayılı dosyasına kayden zilyetliğe dayalı tapu iptal ve tescil davası açıldığı için taşınmazın mülkiyetinin de ihtilaflı olduğu, yapı kayıt belgesinin 21/02/2021 tarihli olduğu, ihale tarihinde geçerli olduğu, iptal tarihinin 31/05/2022 tarihi olduğu, ayrıca söz konusu taşınmaza yönelik 1984 tarihli tapu tahsis belgesinin düzenlendiği, hak sahibinden zilyetliğin devri sözleşmesi ile ilgili yerin kullanımın kendisine geçtiği, 1992 yılından beri taşınmazı kullandığı, fuzuli şâgil sıfatının bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

ESAS YÖNÜNDEN

MADDİ OLAY

Davalı idare tarafından İstanbul İli, Beyoğlu İlçesi, ... Mahallesi, ... Sokak, ... ada, ... sayılı parselde kayıtlı bulunan 390,47 m² yüz ölçümlü ...

Vakfına ait arsa vasıflı taşınmazın "Kat Karşılığı Konut Yapımı İşi" modeli çerçevesinde 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 35. maddesinin (a) bendi gereği "Kapalı Teklif Usulü" ile kat karşılığı inşaat yapımı amacıyla ... tarih ve ... sayılı Vakıflar Meclis Kararı ile ihaleye çıkarıldığı, 2886 sayılı Kanun uyarınca İstanbul'da yayınlanan ... Gazetesi'nde 22/01/2021 ve 25/01/2021 tarihlerinde iki kez, Bursa'da yayınlanan ...

Gazetesi'nde 22/01/2021 tarihinde bir kez, 22/01/2021 tarih ve 31372 sayılı Resmî Gazete'de 22/01/2021 tarihinde bir kez ve Vakıflar Genel Müdürlüğü'nün internet sitesinde 22/01/2021 tarihinden 08/02/2021 tarihine kadar olmak üzere ihalenin ilan edildiği, 08/02/2021 tarihinde yapılan ihaleye iki firma tarafından teklif verildiği, en yüksek teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılarak ihalenin sonuçlandırıldığı, 16/02/2021 tarihinde onaylanarak kesinleştiği, anılan ihalenin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

2886 sayılı Kanun'un "Kapsam" başlıklı 1. maddesinde, genel bütçeye dâhil dairelerle katma bütçeli idarelerin, özel idare ve belediyelerin alım, satım, hizmet, yapım, kira, trampa, mülkiyetin gayri ayni hak tesisi ve taşıma işlerinin bu Kanun'da yazılı hükümlere göre yürütüleceği belirtilmiş; "İlkeler" başlıklı 2. maddesinin 1. fıkrasında, Kanun'un yürütülmesinde, ihtiyaçların en iyi şekilde, uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve ihalede açıklık ve rekabetin sağlanmasının esas olduğu; "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinde, tahmin edilen bedelin, ihale konusu olan işlerin tahmin edilen bedelini ve yapım işlerinde keşif bedelini; uygun bedelin, artırmalarda, tahmin edilen bedelden aşağı olmamak üzere, teklif edilen bedellerin en yükseğini ifade edeceği kuralı yer almıştır.

2886 sayılı Kanun'un "İhalenin ilanı" başlıklı 17. maddesinde, (ihalenin yapıldığı tarihte yürürlükte olan hâliyle) "İhale konusu olan işler aşağıdaki esas ve usullere göre isteklilere ilan yoluyla duyurulur:

1. İhalenin yapılacağı yerdeki ilanlar:

a) Günlük gazete çıkan yerlerde ihaleler, ihalenin yapılacağı yerde çıkan gazetelerde en az bir gün aralıkla yayımlanmak suretiyle iki defa duyurulur.

Gazete ile yapılacak ilk ilan ile ihale günü arası 10 günden, son ilan ile ihale günü arası 5 günden az olamaz.

b) Günlük gazete çıkmayan yerlerdeki ihalelerde ilan, bu fıkranın (a) bendindeki süreler içinde ilgili idare ile hükümet ve belediye binalarının ilan tahtalarına asılacak yazılar ve belediye yayın araçları ile yapılır. Bu işlemler bir tutanakla belgelenir. Bu yerlerde en çok 7 gün aralıklarla gazete çıkıyorsa ayrıca gazete ile bir defa ilan yapılır.

2. Diğer şehirlerde yapılacak ilanlar:

Tahmin edilen bedeli her yıl Genel Bütçe Kanunu ile belirlenecek miktarı aşan ihale konusu işler ( 1) numaralı fıkraya göre yapılacak ilanlardan başka, tirajı göz önüne alınarak ili Basın - İlan Kurumunca tespit olunacak günlük gazetelerden birinde, ihale tarihinden en az 10 gün önce bir defa daha ilan edilir.

3. Resmî Gazete ile yapılacak ilanlar:

Tahmin edilen bedeli (2) numaralı fıkra uyarınca belirlenecek miktarın üç katını aşan ihale konusu işler, ihale tarihinden en az 10 gün önce bir defa da Resmî Gazete'de ilan edilir." kuralına yer verilmiştir.

Aynı Kanun'un 18. maddesinde, ilanlarda belirtilmesi zorunlu olan hususların neler olduğu sayılmış; 20. maddesinde, 17 ve 18. maddelerdeki hükümlere uygun olmayan ilanların geçersiz olacağı, bu durumda ilan yenilenmedikçe ihalenin yapılamayacağı kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, davalı idarece 390,47 m² büyüklüğündeki arsa vasfındaki taşınmaza ilişkin, kat karşılığında inşaat yapımı işinin 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 35/a maddesi uyarınca kapalı teklif usulü ile yapılması kararının 22/01/2021 tarihinde Resmî Gazete'de, ... internet sitesinde, Bursa'da ... Gazetesi'nde, İstanbul'da ... Gazetesi'nde ilan edildiği, dava dilekçesinde ihale kararının öğrenilme tarihinin 03/02/2021 olarak belirtildiği ve 05/02/2021 tarihinde ihalenin iptali davasının açıldığı, ihalenin 08/02/2021 tarihinde gerçekleştirildiği görülmektedir.

İdare Mahkemesi'nce, söz konusu taşınmazı 28 yıldır iş yeri olarak kullanan davacıya ihale gününün bildirilmediği ve bu nedenle davacının katılımı olmaksızın gerçekleştirilen ihalenin açıklık ve rekabet ilkelerine uygun olmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verildiği görülmektedir.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri göz önünde bulundurulduğunda, ihale kararının belirli muhatapları olmadığından ve ihaleye katılabileceklere tebliğ ile değil 2886 sayılı Kanun gereğince ilan ile duyurulması zorunlu olduğundan, 2886 sayılı Kanun'a uygun şekilde ilan edilerek gerçekleştirildiği anlaşılan dava konusu ihalede hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki temyize konu İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.