Danıştay 13. Daire E.2022/4974 K.2023/587

Dava konusu istem: Karayolları 3. Bölge Müdürlüğü tarafından, … tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen … ihale kayıt numaralı “Aksaray -Ortaköy - 6. BI. Hd, Km: 0+000-46+320 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Üstyapı İkmal İşleri Yapılması” ihalesine ilişkin olarak davalı idare yanında müdahil ... Madencilik İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusu sonucunda tesis edilen 28/04/2022 tarih ve 2022/UY.II-570 sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının ihale üzerinde bırakılan davacı şirketin aşırı düşük teklif açıklamalarının reddedilerek düzeltici işlem belirlenmesine ilişkin 3. iddiaya (iddianın kabulüne ilişkin kısmı) ilişkin kısmının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; ihale üzerinde bırakılan davacı şirket tarafından, açıklama istenilen YYS/2 iş kalemi içerisinde yer alan “C 30/37 hazır beton harcı” analiz girdisine ilişkin ... Beton İnşaat Nakliye Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden (...

Beton) alınan fiyat teklifi ile açıklama yapıldığı, söz konusu fiyat teklifinin dayanağı olan satış tutarı tespit tutanağının “Mükellefin tespit yapılan geçici vergi beyanname dönemine ait yasal defter tasdik bilgileri” bölümünde yevmiye / işletme defteri tasdik makamının e-defter olduğu, envanter defteri tasdik makamının Ankara ...

Noter olduğu, tasdik tarihinin …, tasdik numarasının … olduğu, geçici vergi beyanname döneminin ise 2020 yılının 3. dönemi olduğunun görüldüğü, anılan satış tutarı tespit tutanağında, yasal defter tasdik bilgileri kapsamında düzenlenen envanter defteri bilgilerinin, söz konusu tutanakların esaslı unsurları arasında olduğu,

Vergi Usul Kanunu’nun “Tasdik zamanı” başlıklı 221. maddesinde yer alan “Ötedenberi işe devam etmekte olanlar defterin kullanılacağı yıldan önce gelen son ayda” hükmü gereği geçici vergi beyanname dönemi 2020 yılının 3. dönemi olan envanter defterinin 2019 yılının aralık ayında tasdik ettirilmesi gerektiği, fakat davacı tarafından idareye sunulan belgede tasdik tarihinin 24/12/2020 olarak yazıldığı, davacı tarafından, envanter defteri tasdik tarihinin 24/12/2019 olması gerekirken sehven 24/12/2020 olarak yazıldığının iddia edildiği, Ankara ...

Noterliği'nden temin edilen aslı gibidir onaylı … tarih ve … sayılı belgede, dava dışı ...

Beton'un envanter defterinin … tarih ve … yevmiye no.lu işlemi ile tasdik edildiği görülmüş olup, envanter defteri tasdik tarihinin geçici vergi beyanname dönemini tevsik edici nitelikte olduğu anlaşıldığından, satış tutarı tespit tutanağında yer alan envanter defter tasdik tarihinin vergi beyanname döneminden sonra olması dolayısıyla sunulan fiyat teklifinin dayanaktan yoksun olduğu gerekçesiyle ihale üzerinde bırakılan davacı şirketin aşırı düşük teklif açıklamalarının reddedilerek düzeltici işlem belirlenmesine ilişkin Kurul kararının 3. iddianın kabulüne ilişkin kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, uyuşmazlığın açıklama istenilen YYS/2 iş kalemi içerisinde yer alan C 30/37 hazır beton harcı analiz girdisine ilişkin alınan fiyat teklifinin mevzuata uygun olup olmadığı noktasında toplandığı, davacı tarafından sunulan fiyat teklifi dayanağı satış tutarı tespit tutanağında yasal defter tasdik bilgileri kapsamında düzenlenen envanter defteri bilgilerinin söz konusu tutanakların esaslı unsurları arasında olduğu, geçici vergi beyanname dönemi 2020 yılının 3. dönemi olan envanter defterinin 2019 yılının aralık ayında tasdik ettirilmesi gerekirken 24/12/2020 tarihinde tasdik ettirildiği,

dolayısıyla envanter defteri tasdik tarihinin geçici vergi beyanname dönemini tevsik edici nitelikte olmadığı ve sunulan fiyat tekliflerinin dayanaktan yoksun olduğu, davacının aşırı düşük teklif açıklamasının bu gerekçe ile reddedilmesi yönündeki Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı, temyiz istemine konu Mahkeme kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

Davalı idare yanında müdahil tarafından, 5. ihale komisyonu kararıyla en avantajlı teklif sahibi iken temyize konu Mahkeme kararı neticesinde 2. en avantajlı teklif sahibi konumuna geldiği, davacının C 30/37 hazır beton harcı analiz girdisine ilişkin fiyat teklifi aldığı şirket tarafından düzenlenen fiyat teklifi eki satış tutarı tespit tutanağında envanter defterinin tasdik tarihinin hatalı yazıldığı, tutanakta bilgi eksikliği değil bilgi yanlışlığı bulunduğu, bu durumun davacı tarafından da kabul edildiği,

sehven yapılan bilgi yanlışlığının sunulacak bir belge ile düzeltilemeyeceği, Kurul'ca verilen dava konusu kararda kararda bilgi yanlışlığının düzeltilmesi mümkün olmadığından bu hususta inceleme yapılmasına dahi gerek duyulmadığı, yasal defter tasdik bilgileri kapsamında düzenlenen envanter defteri bilgilerinin fiyat teklifi eki satış tutarı tespit tutanağının esaslı unsurları arasında olduğu,

tutanakta yer alan envanter defteri bilgilerinin aynı belgede belirtilen geçici vergi beyanname dönemini tevsik edici nitelikte olması gerektiği, davacı tarafından sunulan fiyat teklifli dayanağı satış tutarı tespit tutanağında envanter defteri tasdik tarihi ile vergi beyanname dönemi arasında uyumsuzluk bulunduğu, tamamlatılması talep edilen eksikliklerin, teklif kapsamında sunulan belgelerde değil, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgelerde olduğu, söz konusu eksikliklerin belgenin geçerliliğini doğrudan etkileyen esaslı unsurlar olduğu, bu nedenle eksikliklerin tamamlatılması veya düzeltilmesinin mümkün olmadığı,

bilgi yanlışlığının düzeltilmesinin ancak yeni bir tutanak sunulması ile mümkün olacağı, bunun ise emsal teşkil eden kesinleşmiş yargı kararları gereği mümkün olmadığı, dava konusu Kurul kararının hukuka uygun, temyiz istemine konu Mahkeme kararının ise hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, hazır beton harcı analiz girdisine ilişkin fiyat teklifi aldığı şirket tarafından düzenlenen fiyat teklifi eki satış tutarı tespit tutanağında envanter defterinin tasdik tarihi 24/12/2019 iken sehven 24/12/2020 olarak yazıldığı, söz konusu eksikliğin teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan bir bilgi eksikliği olduğu, ihaleyi gerçekleştiren idarece ya da davalı idarece bu eksikliğin tamamlatılması yoluna gidilmesi gerekirken aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilerek teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasının hukuka aykırı olduğu, envanter defterinin Ankara ...

Noterliği'nin … tarih ve … yevmiye no.lu işlemiyle tasdik edildiği, ihale tarihi itibarıyla (17/12/2020) sehven yazılan tarihin (24/12/2020) henüz gelmediği, ihale yetkilisi idare ya da davalı idare tarafından, Kanun'un 37. maddesi kapsamında maddi hatanın düzeltilmesi için evrak aslının istenmesi zorunluluk olduğu halde bu inceleme yapılmaksızın eksik ve hatalı incelemeye dayalı olarak teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, defter tasdikinin süresi içinde yapıldığı, sehven hatalı yazılan tasdik tarihinin teklifin esasını etkilemediği,

envanter defterinin aslı temin edilerek inceleme yapılsaydı eksikliğin tespit edilerek aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunacağı, dava konusu Kurul kararının hukuka aykırı, temyiz istemine konu Mahkeme kararının ise hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.