Danıştay 13. Daire E.2022/653 K.2022/1038

Dava konusu istem: Atatürk Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkez Müdürlüğü'nce 05/08/2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen 2021/337108 ihale kayıt numaralı "Dahiliye Kür Polikliniği İçin 2 Kalem Hizmet Alımı" ihalesinde davacı şirket tarafından ihale dokümanına yönelik olarak yapılan itirazen şikâyet başvurusunun reddine ilişkin Kamu İhale Kurulu'nun (Kurul) 25/08/2021 tarih ve 2021/UH.I-1604 sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; davacının itirazen şikâyet dilekçesindeki, "Sözleşme Tasarısı'nın 9.1. maddesinde, işe başlama tarihinin 29/08/2021, işi bitirme tarihinin ise 31/12/2022 olarak yer aldığı; normal ihale süreleri baz alındığında işe başlama süresinin yetersiz olduğu, yayınlamış olan zeyilname de ihale tarihi 05/08/2021 tarihine ötelenmiş olmasına râğmen işe başlama ve işin bitiş tarihinde herhangi bir değişikliğe gidilmediği; temiz oda ekipmanlarının üretim sürecinin minimum 6-8 hafta olduğu; idarece belirlenen sürenin tedarik ve montaj için yeterli olmadığı,

işe başlama tarihinin 29/09/2021 olarak değiştirilmesi gerektiği, belirlenen sürece şu an mevcutta ihaleyi yürüten ve şartnamede istenen gerekli alt yapıyı tamamlamış olan firma hariç hiçbir isteklinin iştirak edebilmesinin mümkün olmadığı, ihaleye katılımı ve rekabeti engellediği"ne ilişkin 4. iddiası yönünden yapılan değerlendirmede, 21/06/2021 tarihinde yayımlanan ihale ilanında, “İhale tarihi: 27/07/2021, işe başlama tarihi 29/08/2021, işin bitiş tarihi 31/12/2022” düzenlemesinin yer aldığı, idare tarafından yayımlanan zeyilname ile ihale tarihinin 05/08/2021 tarihine ötelendiği,

davacının itirazının ihale dokümanının ihale ilanına yansıyan ilk düzenlemesine ilişkin olmadığı, başka bir anlatımla zeyilname sonrası ortaya çıkan yeni düzenlemeye ilişkin olduğu dikkate alındığında davacının ilk ilan tarihini izleyen on gün içerisinde idareye başvurması gerekirken 14/07/2021 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, dolayısıyla söz konusu iddianın süre yönünden reddi gerektiğine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı.

Davacının itirazen şikâyet dilekçesinde belirtilen 1., 2., 3., 5. ve 6. iddialar yönünden dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı; dava konusu Kurul kararında yer almayan ancak dava dilekçesinin 14. bendinde ileri sürülen iddia yönünden ise şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusu aşamasında bu hususta bir iddiada bulunulmadığı ve davalı idarenin itirazla sınırlı bir inceleme yaparak işlem tesis ettiği dikkate alındığında, itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülmeyen bu hususların incelenmemesinin dava konusu Kurul kararını kusurlandırmayacağı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle itirazen şikâyet dilekçesinde ileri sürülen 4. iddia yönünden dava konusu Kurul kararının kısmen iptaline, 1., 2., 3., 5. ve 6. iddialar yönünden davanın kısmen reddine, Kurul kararında yer almayan ancak dava dilekçesinin 14. bendinde ileri sürülen iddia yönünden ise davanın kısmen incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, davacının itirazen şikâyet başvurusunda “Sözleşme Tasarısı'nın 9.1. maddesinde işe başlama tarihinin 29/08/2021, işi bitirme tarihinin 31/12/2022 olarak yer aldığı, normal ihale süreleri baz alındığında işe başlama süresinin yetersiz olduğu” belirtilmek suretiyle başvuruda bulunulduğu görüldüğünden, başvurunun süresinde olmadığının anlaşıldığı, konuya ilişkin Danıştay Dava Daireleri Kurulu'nun 30/04/1971 tarih ve K:1971/475 sayılı kararında yasalarda öngörülen yönetsel başvuru sürelerinin hak düşürücü süre olarak kabul edilmesi gerektiğinin belirtildiği,

yine Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulununun 14/10/2010 tarih ve E:2006/4615, K:2010/1426 sayılı kararı ile, 4734 Kamu İhale sayılı Kanunu'nun şikâyet ve itirazen şikâyet başvuru sürelerini düzenleyen hükümlerinin kamu düzeniyle ilgili olması sebebiyle yargı yerlerince re'sen göz önüne alınması gerektiğinin açıkça vurgulandığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Davalı idarenin temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

“Dahiliye Kür Polikliniği İçin 2 Kalem Hizmet Alımı" ihalesinde, davacı tarafından ihale dokümanına yönelik olarak 14/07/2021 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunmuş, bu başvuru ihaleyi gerçekleştiren idarenin 16/07/2021 tarihli işlemi ile reddedilmiş, anılan işlem 19/07/2021 tarihinde davacıya bildirilmiş, bunun üzerine davacı tarafından 28/07/2021 tarihi itibarıyla Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuş, ancak Kurul'un 25/08/2021 tarih ve 2021/UH.I-1604 sayılı kararıyla itirazen şikâyet başvurusunun reddine karar verilmiş, anılan Kurul kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54. maddesinin 1. fıkrasında, “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanun'da belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler.”.

“İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55. maddesinde, “Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21'inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hâllerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır.

İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar. İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikâyetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır…” kurallarına yer verilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru Süreleri” başlıklı 6. maddesinde, “(1) İdareye şikâyet süresi; ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanun'un 21'inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hâllerde on gündür. (2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.” kuralı yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare Mahkemesi kararının yalnızca iptale ilişkin kısmı temyiz edildiğinden, temyiz incelemesi, itirazen şikâyet dilekçesinde ileri sürülen 4. iddia yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Uyuşmazlık konusu ihale ilanında, “2- İhale konusu hizmetin a) Niteliği, türü ve miktarı: Dahiliye Kür Polikliniği İçin Kemoterapi Hizmet Alımı Ayrıntılı bilgiye EKAP’ta yer alan ihale dokümanı içinde bulunan idari şartnameden ulaşılabilir. b) Yapılacağı yer: Atatürk Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkez Müdürlüğü c) Süresi: İşe başlama tarihi 29/08/2021, işin bitiş tarihi 31/12/2022” düzenlemesinin yer aldığı, söz konusu ilanın ise 21/06/2021 tarihinde yayımlandığı anlaşılmıştır.

Dosyanın incelenmesinden, başvuru sahibi davacının 4. iddiasının ihale dokümanının 21/06/2021 tarihli ihale ilanına yansıyan düzenlemesine ilişkin olduğu, bu hususa ilişkin şikâyet başvurusunun ilk ilan tarihini izleyen on gün içerisinde idareye yapılması gerektiği hâlde davacı tarafından 14/07/2021 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu anlaşıldığından, davacının 4. iddiaya ilişkin başvurusunun süresinde yapılmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, dava konusu Kurul kararının itirazen şikâyet dilekçesinde ileri sürülen 4. iddianın süre yönünden reddine ilişkin kısmında hukuka aykırılık, anılan iddia yönünden dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararının bu kısmında hukukî isabet bulunmamaktadır.