Danıştay 13. Daire E.2023/1136 K.2023/2933

2. … Valiliği VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI) : … Madenler ve Altın A.Ş. VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU

… Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: "İstanbul ili, Bakırköy ilçesi, … Kısım, … Caddesi, No:… (…)" adresinde bulunan ve davacı şirket tarafından işletilmekte olan iş yerinde Hazine ve Maliye Bakanlığı'ndan izin alınmaksızın döviz alım satımı yapıldığının tespit edildiğinden bahisle 1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanun'un 3. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca anılan iş yerindeki faaliyetlerin bir ay süreyle durdurulmasına ilişkin … tarih ve … sayılı Hazine ve Maliye Bakanlığı (Finansal Piyasalar ve Kambiyo Genel Müdürlüğü) işlemi ile anılan işlemin uygulanmasına yönelik 09/03/2021 tarihli mühürleme işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; dava konusu işlemlerin, "Gelir İdaresi Başkanlığının … tarih ve … sayılı yazısı ve eklerinin tetkiki neticesinde davacı şirketin izin belgesi bulunmadan döviz alım satım faaliyetinde bulunduğunun tespit edildiği" gerekçesiyle tesis edildiği, davalı idarelerinin savunma eklerinde, davacı şirketin izinsiz döviz alım satımı yaptığına dair herhangi bir bilginin, belgenin ve tutanağın sunulmadığı,

Mahkemelerinin 22/04/2022 tarihli ara kararıyla, davalı Hazine ve Maliye Bakanlığı'ndan, "Gelir İdaresi Başkanlığı'nın … tarih ve … sayılı yazısı ile bildirilen davaya konu iş yerinde yapılan denetimde tutulan tutanak ve eki evrakın gönderilmesinin istenilmesine" karar verildiği, anılan ara kararında, bu kararın gereğinin ilgililerce yerine getirilmesinin mecburî olduğu ve verilen süre içinde yerine getirilmemesi hâlinde dosyadaki bilgi ve belgelere göre karar verileceğinin davalı idareye bildirildiği, ancak davalı Bakanlık tarafından herhangi bir bilgi ve belgenin sunulmadığı;

Bu itibarla, davacı şirketin yetkisiz olarak döviz alım satımı yaptığı hususunun hukuken kabul edilebilir somut bilgi ve belgelerle ortaya konulamadığı anlaşıldığından, dava konusu işlemlerde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle, hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:. Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usûl ve hukuka uygun olduğu ve davalılar tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek istinaf başvurusunun, "Davalı idare tarafından,

Mahkemenin ara kararı ile istediği bilgi ve belgelerin esasa ilişkin kararın verilmesinden sonra istinaf aşamasında sunulması nedeniyle bu aşamada dava konusu işleme dayanak alınan 11/11/2020 tarihli yoklama fişi ile anılan iş yerinde döviz bozdurduğunu beyan eden C.D. adlı kişiyle gelir uzmanları tarafından düzenlenen aynı tarihli tutanak ve diğer bilgi ve belgelerin incelenmesinden,

davacı şirkete ait iş yerinde yetkisiz döviz alım satımı yapıldığının hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde somut olarak ortaya konulamadığı anlaşılmıştır." açıklaması eklenmek suretiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Hazine ve Maliye Bakanlığı'nca, denetim esnasında, bir müşteri tarafından, söz konusu iş yerinde döviz bozdurma işlemi gerçekleştirildiğinin belirtildiği, söz konusu hususun ve döviz bozdurma işlemi sonrasında düzenlenen 2 adet bilgi fişinin tutanak ile kayıt altına alındığı, bu kapsamda, davacı şirkete ait iş yerinde yetkisiz döviz alım satım işlemi gerçekleştirildiğinin sabit olduğu, döviz alım satımının iş yeri faaliyet konusunda yer almamasının döviz satış işlemi yapılmadığının kanıtı olamayacağı, anılan kişinin beyanının yeterli delil oluşturduğu, başkaca delile ihtiyaç bulunmadığı,

yoklama tutanağının yetkili kamu görevlilerince düzenlendiği, davacı şirketin pek çok şubesinde izinsiz şekilde döviz alış satış işlemi gerçekleştirildiği, anılan işlemler nedeniyle Cumhuriyet Başsavcılığına ihbarda bulunulduğu ileri sürülmüştür.

İstanbul Valiliği tarafından, dava konusu işlemlerin hukuka uygun olduğu, temyize konu kararın eksik inceleme suretiyle verildiği ileri sürülmüştür.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Davacı şirkete ait iş yerinde 11/11/2020 tarihinde yapılan yoklama neticesinde oluşturulan yoklama fişi ve eki belgeler incelendiğinde, denetim esnasında C.D. tarafından, söz konusu iş yerinde döviz bozdurma işlemi gerçekleştirildiğinin (10 Sterlin ve 30 Avro), bu işlem karşılığında kendisine toplam 390,00-TL ödeme yapıldığının ve tarafına 2 adet bilgi fişi verildiğinin beyan edildiği, denetim elemanlarınca, söz konusu beyanın ve bilgi fişlerinin tutanak ile kayıt altına alındığı, tutanakta C.D.'nin T.C. kimlik numarası ile imzasının da yer aldığı;

bu kapsamda, davacı şirkete ait iş yerinde, Hazine ve Maliye Bakanlığı'ndan izin alınmaksızın döviz alım satımı yapıldığının sabit olduğundan 1567 sayılı Kanun'un 3. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca anılan iş yerindeki faaliyetlerin bir ay süreyle durdurulmasına ilişkin dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Bu itibarla, dava konusu işlemlerin iptali yönündeki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun açıklama eklenmek suretiyle reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukukî isabet bulunmadığından, davalı idarelerin temyiz istemlerinin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden davalı Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

HUKUKÎ DEĞERLENDİRME

Bölge İdare mahkemelerinin nihaî kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usûl ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.