Danıştay 13. Daire E.2023/1413 K.2023/2228

... Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili Av. ... tarafından, 2022 yılı Eylül, Ekim, Kasım ve Aralık ayları için Botaş ile Doğal Gaz Alım Satım Sözleşmesi İmzalamış Dağıtım Şirketlerine Uygulanan Doğal Gaz Toptan Satış Fiyat Tarifeleri ile ilgili fiyat tarifelerindeki Kademe-1 ve Kademe-2 fiyat farkı düzenlemelerinin iptali istemiyle Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'na karşı açılan davada, dava dosyası incelenerek gereği görüşüldü:

Davanın doğru hasım olan Boru Hatları ile Petrol Taşıma A.Ş. (BOTAŞ) husumetiyle incelenmesi gerektiğinden, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun hasım mevkiinden çıkarılmasına, davanın Boru Hatları ile Petrol Taşıma A.Ş. (BOTAŞ) husumetiyle görülmesine, kararın taraflara tebliğine, 08/05/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

T.C.

DANIŞTAY

ONÜÇÜNCÜ DAİRE

Esas No : 2023/1413 Karar No : 2023/2228

DAVACI

... Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş. VEKİLİ : Av. ...

DAVALI : ... A.Ş. ( ... )

DAVANIN KONUSU

2022 yılı Eylül, Ekim, Kasım ve Aralık ayları için Botaş ile Doğal Gaz Alım Satım Sözleşmesi İmzalamış Dağıtım Şirketlerine Uygulanan Doğal Gaz Toptan Satış Fiyat Tarifeleri ile ilgili fiyat tarifelerindeki Kademe-1 ve Kademe-2 fiyat farkı düzenlemelerinin iptali istenilmektedir.

DAVACININ İDDİALARI

Kendilerine ait olan ve Bursa ilinde bulunan üretim tesisinde ihtiyaç duydukları doğalgaz ihtiyacını gidermek için Bursa bölgesinde yetkili olan doğalgaz iletim ve dağıtım tedarikçisi ...

Şehirçi Doğalgaz Dağıtım Ticaret Taahhüt A.Ş. ile aralarında Doğalgaz Alım Satım Sözleşmesi bulunduğu, bu kapsamda serbest tüketici sıfatına sahip oldukları, davalının ise yıl içerisinde her aya ilişkin doğalgaz satış fiyat ve tarifelerini belirlediği ve yayınladığı, böylece piyasada düzenleyici rol oynadığı, bu görevi kapsamında da 2022 yılı Eylül, Ekim, Kasım ve Aralık aylarına ilişkin olarak Botaş ile Doğal Gaz Alım Satım Sözleşmesi İmzalamış Dağıtım Şirketlerine Uygulanan Doğal Gaz Toptan Satış Fiyat Tarifelerini belirleyerek yayımlandığı,

fiyat tarifelerinin detayında yer alan, "Konut tüketicileri (evsel tüketiciler) hariç olmak üzere, Kademe-1 tarifesi uygulanan serbest tüketici müşterilerinin aylık fiili alım miktarları toplamının cari yıl içerisinde Kademe-2 alım miktarı sınırını aşması durumunda;

söz konusu tüketicinin cari yıl başından itibaren aylık fiili alım miktarları üzerinden her ay için Kademe-2 alım miktarı sınırının aşıldığı aya kadar hesaplanan kademe fiyat farkına ilişkin bedel, BOTAŞ tarafından aylık TÜFE değişim oranları ile Kademe-2 alım miktarı sınırının aşıldığı aya kadar güncellenerek Şirketimize fatura edilmesi durumunda, söz konusu kademe fiyat farkı bedeli ilgili tüketiciye aynen fatura edilecektir." şeklindeki düzenleme ile binlerce işletmeyi içerisine alacak bir düzenleme yapılarak geçmişe dönük olarak fiyat farkı kesilmesine neden olunduğu,

kendilerinin de 2022 yılı Eylül ayı itibarıyla 300.001 Sm³ üzerinde tüketim yapmaları nedeniyle Kademe-2 fiyat tarifesine geçirildikleri ve 2022 yılı Ocak ayı ile 2022 yılı Eylül ayı arasındaki dönem için fiyat farkı ödemek zorunda bırakıldıkları, bu hususta kendilerine ... tarafından ... tarih ve ... sayılı uygulama işleminin tesis edilerek 3.192.606,02-TL'nin ödenmesi gerektiğinin bildirildiği, söz konusu ödemenin cebri icra baskısı altında 27/12/2022 tarihinde yapılmak zorunda kalındığı,

Kademe-1 ile Kademe-2 arasındaki fiyat farkının geçmişe yönelik olarak tahsil edilebileceği yönünde fiyat tarifesinde düzenleme yapılmış olmasının idari işlemin amaç unsuruna aykırılık teşkil ettiği, nitekim davalı tarafından 2023 yılı itibarıyla kademe fiyat farkının tahsiline imkân veren söz konusu uygulamaya son verildiği, dava konusu edilen tarifelerdeki düzenlemelerde idarenin ve kamunun herhangi bir menfaatinin bulunmadığı ileri sürülmüştür.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ... 'IN DÜŞÜNCESİ : Davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ

... Şehirçi Doğalgaz Dağıtım Ticaret Taahhüt A.Ş. tarafından davacıya gönderilen uygulama işlemi mahiyetindeki ... tarih ve ... sayılı yazıda, 2022 Eylül dönemi itibarıyla doğalgaz tüketim miktarlarının 313.310 Sm³ olarak gerçekleştiği, BOTAŞ'ın, dönem içerisinde 300.001 Sm³ üzerine çıkan müşterilere geriye dönük olarak Kademe-1 ile Kademe-2 arasındaki fiyat farkının aylık TÜFE değişim oranları ile bildirimin yapıldığı aya kadar güncellenerek bu tutarın kendilerine ödenmesini talep ettiğinden bahisle kendilerine fatura edilen tutarın Sözleşmenin 7.1 maddesi gereğince davacı şirkete fatura edildiği ve ödemenin 09/12/2022 tarihine kadar yapılması gerektiği bildirilmiştir.

Davacı şirkete fatura edilen tutarın 27/12/2022 tarihinde ödenmesi üzerine söz konusu uygulama işlemine dayanak teşkil eden 2022 yılı Eylül, Ekim, Kasım ve Aralık ayları için Botaş ile Doğal Gaz Alım Satım Sözleşmesi İmzalamış Dağıtım Şirketlerine Uygulanan Doğal Gaz Toptan Satış Fiyat Tarifeleri ile ilgili fiyat tarifelerindeki Kademe-1 ve Kademe-2 fiyat farkı düzenlemelerinin iptali istemiyle 23/03/2022 tarihinde UYAP üzerinden bakılan dava açılmıştır.

İNCELEME VE GEREKÇE

USUL YÖNÜNDEN

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesinin birinci fıkrasında, dava açma süresinin, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hâllerde Danıştay'da altmış gün olduğu; dördüncü fıkrasında, ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava açma süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililerin, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilecekleri; 14. maddesinin üçüncü fıkrasının (e) bendinde, dava dilekçelerinin süre aşımı yönünden inceleneceği; ilk inceleme üzerine verilecek kararları belirleyen 15. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde ise, 14. maddenin üçüncü fıkrasının (e) bendine aykırılık görülmesi hâlinde davanın reddine karar verileceği kurala bağlanmıştır.

Aktarılan mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, düzenleyici işlemin ilanından sonra dava açma süresi içinde bu işlemin iptali istemiyle dava açılabileceği gibi, dava açma süresinin geçmiş olması hâlinde, düzenleyici işlemin uygulanmasına ilişkin yeni bir işlem tesis edildiğinde ilgililerin uygulama işlemini veya dayanağı olan düzenleyici işlemi ayrı ayrı veya birlikte yine dava açma süresi içinde dava konusu edebilecekleri anlaşılmaktadır.

Bu durumda, dava konusu işlemlerin BOTAŞ tarafından kendi internet sitesinde ilan edilmesinden sonra uygulama işlemi olarak davacı şirkete ... tarih ve ... sayılı işlemin tebliğ edildiği, söz konusu işlemin şirkete ne zaman tebliğ edildiğine ilişkin olarak dava dosyasında herhangi bir bilgi bulunmamakla birlikte davacı şirket tarafından ödemenin 27/12/2022 tarihinde yapıldığı hususu dikkate alındığında bildirimin en geç bu tarihte yapıldığının kabul edilmesi hâlinde dahi davacı tarafından bu tarihten itibaren (27/12/2022) 60 gün içinde en geç 27/02/2022 tarihine kadar dava açılması gerekirken, bu süre geçirildikten sonra 23/03/2023 tarihinde UYAP kaydına giren dilekçe ile açılan işbu davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenme imkânı bulunmadığı sonucuna varılmıştır.