Danıştay 13. Daire E.2023/1509 K.2023/2937

Dava konusu istem: Kayseri Su ve Kanalizasyon Genel Müdürlüğü'nce KASKİ Gelir Getirici İşlere Ait İhale Yönetmeliği'nin 26/b maddesi uyarınca açık teklif usulüyle 30.000 adet (yaklaşık 30 ton) kullanılmış su sayacının ultrasonik su sayaçları ile değiştirilmek suretiyle satışına ilişkin 19/09/2022 tarihinde gerçekleştirilen ihalenin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; uyuşmazlığın çözümü teknik bilgi ve bilimsel incelemeyi gerektirdiğinden Mahkemelerinin 28/10/2022 tarihli ara kararı ile ihaleye konu su sayaçlarının bulunduğu mahalde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verildiği ve söz konusu sayaçlarından keşif esnasında örnek olarak alınan 3 adet su sayacının teknik ve fiziki özellik ve niteliklerinin ayrıntılı olarak incelenmesi suretiyle, söz konusu sayaçların Makina ve Kimya Endüstrisi Kurumu Genel Müdürlüğü Hurda İşletmesi Müdürlüğü Yurtiçi Pazarlama ve Satış Yönetmeliği'nin 4. maddesinin 1. fıkrasının (e) bendinde,

Taşınır Mal Yönetmeliği'nin 4. maddesinin 1. fıkrasının (g) bendinde ve 20/03/1971 tarih ve 7/2156 sayılı Bakanlar Kurulu Kararnamesi'nde yer alan "hurda" tanımı kapsamında olup olmadığı hususunun tespitinin bilirkişiden (makine mühendisi) istenildiği, bunun üzerine bilirkişi tarafından düzenlenen ve 22/12/2022 tarihinde Mahkemelerine sunulan bilirkişi raporunda özetle; "(...) Su sayaçlarının döner kapağı sağlam ve kullanlabilir durumda olduğu, Su sayacı göstergelerinin sağlam ve kullanılabilir durumda olduğu, manyetik korumasının sağlam ve kullanılabilir durumda olduğu,

tamamı pirinç gövdesinin kullanım ömrüne bağlı olarak yer yer yıpranmaları bulunduğu, ancak pirinç malzemenin daha uzun süre kullanılmasında sakınca olmadığının ve kullanılabilir durumda olduğu, su giriş ve çıkış ağızlarının sağlam ve kullanılabilir durumda olduğu, ölçü aletleri ile ilgili yürürlükteki kanun ve mevzuatlar çerçevesinde 10 yıllık mühür süresi dolan sayaçların kullanımına devam etmek için Teknoloji Bakanlığı yetki belgesine sahip ölçü ayar istasyonlarında sayacın test edilerek doğru ölçtüğünün belgelenmesi ve mühürünün yenilenmesinin gerekli olduğunun tespit edildiği,

söz konusu 3 adet su sayacının gerekli bakım ve ölçü ayar istasyonlarında ölçümleri yapılarak yeniden değerlendirilmesinin mümkün olacağı, davalı Kurum'da 17/11/2022 tarihinde yapılan keşif çalışmasında alınan numunelerden bir adetinin gerekli işlemler (Metal kısmın boyanması, sayaç su girişi ve çıkışındaki plastik parçaların yenilenmiş olduğu, 360 derece dönebilen plastik üst kapak ve su sayacının gövde içerisinde ayrı bir kit şeklinde monte edilebilir vaziyette mevcut olan çoğunluğu plastik malzemeden oluşan sayaç mekanizmasının yenilenmiş olduğu,

kurum içerisinde mevcut TÜRKAK (Türk Akreditasyon Kurumu) akredite kurumu tarafından akreditasyonu yapılmış kalibrasyon düzeneği tarafından ürün kalibrasyonunun yapılmış olduğu, üzerine mührünün takılmış ve montajı yapılmak üzere yeniden kullanıma hazır olduğunun tespit edildiği, dolayısıyla söz konusu ürünlerin Makina ve Kimya Endüstrisi Kurumu Genel Müdürlüğü Hurda İşletmesi Müdürlüğü Yurtiçi Pazarlama ve Satş Yönetmeliği 1. Bölüm 4. madde (e) bendine göre hurda vasfında değerlendirilemeyeceği (...)" görüş ve tespitlerine yer verildiği;

Bu kapsamda dava dosyasındaki bilgi ve belgeler ile ilgili yasal mevzuat ve bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden; dava konusu ihale kapsamındaki kullanılmış su sayaçlarının teknik ve fiziki özellik ve niteliklerinin ayrıntılı olarak incelenmesi sonucunda, "hurda" tanımı kapsamında olmadığının tespit edildiği, söz konusu tespitle beraber ilgili mevzuatın değerlendirilmesinden ekonomik değer taşıyan metal dışı mal ve malzemelerin davacı şirket tarafından satın alınabileceği veya devralınabileceği;

ancak davalı idarenin hurda niteliği taşımayan dolayısıyla 3284 sayılı Bazı Maden Hurdalarının Dışarı Çıkarılmasının Yasak Edilmesi ve Satın Alınması Hakkında Kanun kapsamında bulunmayan kullanılmış su sayaçlarını davacı şirkete devretmeye zorlanamayacağı dikkate alındığında, 3284 sayılı Kanun kapsamında nitelendirilmesine imkân bulunmayan "kullanılmış su sayaçlarının" ihale yoluyla satılmasına hukuken bir engel bulunmadığı,

davalı idarece kullanılmış su sayaçlarını yenisi ile değiştirmeye (trampa etmeye) yönelik olarak gerçekleştirilen dava konusu ihalenin, Kanun'da öngörülen yöntem ve ilkelere uygun olarak yapıldığı görüldüğünden, dava konusu ihale işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, uyuşmazlığın çözümünde 7330 sayılı Makine ve Kimya Endüstrisi Anonim Şirketi Hakkında Kanun'un 4. maddesinin 4. fıkrasının esas alınması gerektiği, anılan kuralda münhasıran şirketlerine satışı ve devri gereken malzemelerin neler olduğunun düzenlendiği, satışı ve devri zorunlu olan mal ve malzemelerin maden hurdaları ile sınırlı tutulmadığı, ihtiyaç fazlası, kullanım dışı bırakılmış veya niteliğini kaybetmiş olan her türlü mal ve malzemenin satışının sadece şirketlerine yapılabileceği belirtilerek şirketlerine satış suretiyle devri gereken mal ve malzemelerin kapsamının genişletildiği,

iptali istenilen ihaleye konu su saatlerinin de ihtiyaç fazlası ve kullanım dışı bırakılan veya niteliğini kaybetmiş malzeme niteliğinde olduğu, bu nedenle şirketlerine satışının zorunlu olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, satışa konu araçların tamamının faal olduğu ve hurda malzeme niteliğinde bulunmadığı, idarelerinin yeni ve öncelikli yatırımlarına kaynak oluşturmak amacıyla satışa çıkarıldıkları, su saatlerinin hurda olmamasına rağmen hurda malzemeymiş gibi doğrudan davacıya satışı hâlinde taşınırların düşük bedelle satılmasının söz konusu olacağı, bu durumun ise kamu zararına sebebiyet vereceği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur. Davalı idare yanında müdahil tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.