Danıştay 13. Daire E.2023/21 K.2023/2732

Dava konusu istem: Davacı şirkete ait istasyonda 07/11/2016 tarihinde yapılan denetimde, otogaz pompa satış fiyatı ile fiyat tanıtım panosunda ilan edilen fiyatın farklı olduğunun tespit edildiğinden bahisle 442.596,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacı tarafından, denetime tabi istasyonunda yer alan fiyat panosunda LPG fiyatı olarak 2,2 fiyatının göründüğü ve bu iki rakam arasındaki "5" rakamının panodan düştüğü ileri sürülmekteyse de, olaya ilişkin tutanağın tutulması sırasında istasyon çalışanları veya istasyon sahibi tarafından söz konusu rakamın düştüğü savunmasında bulunulmadığı ve tutulan tutanağa bu yönde herhangi bir şerh düşülmeyerek tutanağın davacı şirket müdürü tarafından imzalandığı; oysa böyle bir olayın vuku bulması durumunda, hayatın olağan akışında, çalışanlar tarafından bu durumun gerçeği yansıtmadığı,

bahse konu rakamın herhangi bir nedenden ötürü panodan düştüğü belirtilerek ortaya çıkan yanlış kanaatin tashih edileceği veya Jandarma ekiplerinin bu hususu kabul etmemesi ihtimalinde dahi en azından bu konunun tutanağa şerh düşüleceği anlaşıldığından, davacının anılan yöndeki iddiasının yerinde olmadığı;

diğer yandan davacı tarafından, Anayasa Mahkemesi'nin 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanununun bazı hükümlerinin somut norm denetimi yoluyla önüne getirilmesi sonucunda vermiş olduğu ve özü itibarıyla "fiilin haksızlık içeriği, bayilerin kusur durumu dikkate alınmadan, ekonomik büyüklüklerine ve sınıflarına göre adil bir denge gözetilmeden, itiraz konusu kuralla ölçülü ve makul olmayan idari para cezası ile cezalandırılmaları" nedeniyle itiraz konusu kuralların Anayasa'ya aykırı olduğuna karar verdiği 07/04/2016 tarih ve E:2015/109, K:2016/28 sayılı kararının dikkate alınması gerektiği ileri sürülmekle birlikte.

Anayasa Mahkemesi'nin, 5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun bazı maddelerinin yukarıda yer verilen kararda yer alan aynı iddialarla itiraz yoluyla incelenmesinin istenmesi üzerine verdiği 12/10/2016 tarih ve E:2015/73, K:2016/161 sayılı kararında, "maktu olarak düzenlenen idari para cezalarının, cezayı gerektiren fiili işleyenlerin üzerinde, ekonomik durumlarına göre farklı etkiler doğurabilirse de bu durumun adalet ve hakkaniyet ilkelerine aykırılık oluşturduğu söylenemez.

Kanun koyucunun, takdir yetkisi kapsamında fiilin meydana getireceği neticeleri de dikkate alarak düzenlediği itiraz konusu kuralda hukuk devleti ilkesi ile çelişen bir yön bulunmadığına" karar verildiğinden, davacının anılan iddiası da yerinde görülmemiştir.

07/11/2016 tarihinde davacıya ait akaryakıt istasyonunda yapılan denetimde çekilen fotoğraflardan ve davacı şirket müdürü tarafından da imzalanmış mezkûr tutanaktan, LPG istasyon pano fiyatının 2,2-TL, ancak pompa fiyatının ise 2,520-TL olduğu görülmüş ve bu durumun ise, bayilik lisans sahiplerinin Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Fiyatlandırma Sistemi Yönetmeliği'nin 8. maddesinin 1/b bendinde yer alan yükümlülüğüne aykırı olduğu anlaşıldığından, davacı şirkete 442.596,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: …Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesi'nce Dairemizin … tarih ve E:…, K:… sayılı bozma kararına uyularak verilen kararda.

Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 08/12/2021 tarih ve E:2019/1830 sayılı ara kararına verilen cevaplardan, denetimin yapıldığı 07/11/2016 tarihi itibarıyla davacı şirketin bağlı olduğu dağıtıcısının Aksaray ili için belirlediği LPG otogaz tavsiye fiyatının 2,71-TL olduğu, yapılan denetimde LPG otogazın tanıtım panosunda ilan edilen fiyatı 2,216-TL, pompa satış fiyatının ise 2,520-TL olduğu, dolayısıyla dava konusu Kurul kararının dayanağı fiilin niteliği itibarıyla düzeltme imkânı olan fiiller arasında yer aldığı anlaşıldığından,

5307 sayılı Kanun'da yapılan değişiklik uyarınca alınan düzenleyici Kurul kararıyla niteliği itibarıyla düzeltme imkânı olan fiiller arasında sayılan "Fiyat ilan panosunda ilan edilen fiyatın üzerinde, ancak bağlı dağıtım şirketince fiil tarihi itibarıyla belirlenen tavan fiyatının altında fiyatla akaryakıt satışı yapılması" fiili nedeniyle ihtarda bulunma şartının yerine getirilmesi ve lehe kanun niteliği taşıyan söz konusu kuralın davacıya da uygulanması zorunluluğu karşısında, dava konusu işlemde hukuka uygunluk, davanın reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında ise hukukî isabet bulunmamaktadır.

Belirtilen gerekçelerle, istinaf başvurusunun kabulü ile Mahkeme kararının kaldırılmasına, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca esastan incelenen davada, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, söz konusu ihtar mekanizmasının, ilgili maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce tesis edilen idari para cezaları hakkında uygulanmayacağının açık olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Anılan Kanun'un 50. maddesinin 4. fıkrasında, "Danıştayın bozma kararına uyulduğu takdirde, bu kararın temyiz incelemesi, bozma kararına uygunlukla sınırlı olarak yapılır." hükmü bulunmaktadır. Aktarılan kurallar göz önünde bulundurulduğunda, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri, Dairemizin bozma kararındaki esaslara uyularak verilen temyize konu Mahkeme kararının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.