Danıştay 13. Daire E.2023/673 K.2023/1094

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dava dilekçesi 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca incelendikten sonra gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ

… A.Ş. tarafından davacıya gönderilen … tarihli, … ve … sayılı faturalar ile kademe fiyat farkı bedelinin ödenmesi talep edilmiştir. Bunun üzerine davacı tarafından 28/02/2023 tarihinde kayıtlara alınan dilekçe ile söz konusu faturaların dayanağı olduğu belirtilen toptan satış tarifesinin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İNCELEME VE GEREKÇE

USUL YÖNÜNDEN

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İdari davaların açılması" başlıklı 3. maddesinde, idarî davaların, Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağı, dilekçelerde tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanları ve adreslerinin, davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin, davaya konu olan idarî işlemin yazılı bildirim tarihinin, tam yargı davalarında uyuşmazlık konusu miktarın gösterileceği, dava dilekçelerinin ve bunlara ekli evrakın örneklerinin karşı taraf sayısından bir fazla olacağı.

"Aynı dilekçe ile dava açılabilecek hâller" başlıklı 5. maddesinde, her idarî işlem aleyhine ayrı ayrı dava açılacağı, ancak, aralarında maddî veya hukukî yönden bağlılık ya da sebep - sonuç ilişkisi bulunan birden fazla işleme karşı bir dilekçe ile de dava açılabileceği, birden fazla şahsın müşterek dilekçe ile dava açabilmesi için davacıların hak veya menfaatlerinde iştirak bulunması ve davaya yol açan maddî olay veya hukukî sebeplerin aynı olması gerektiği.

14. maddesinin 3. fıkrasında, dava dilekçelerinin, görev ve yetki, idarî merci tecavüzü, ehliyet, idarî davaya konu olabilecek kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı, süre aşımı, husumet, 3. ve 5. maddelere uygun olup olmadıkları yönlerinden sırasıyla inceleneceği. 15. maddesinin 1. fıkrasının (d) bendinde ise, dilekçelerin 3. ve 5. maddelere uygun olmadıklarının tespiti hâlinde, yeniden dava açılmak üzere dilekçenin reddedileceği kurala bağlanmıştır.

Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri "taleple bağlı olma" ilkesidir. Mahkemeler tarafından, iptali istenen idarî işlemle sınırlı inceleme yapılacağı açık olup, talebin incelemeye konu olabilecek nitelikte açık, belirli ve somut olması gerekmektedir.

Dava dosyasının incelenmesinden; dava dilekçesinin, "Konu" kısmında "Kademe fiyat farkına ilişkin … ve … sayılı faturaların dayanağı olan serbest tüketicilere uygulanan doğal gaz toptan satış fiyat tarifesinin" iptalinin istenildiği, dilekçe içeriğinde ise 2022 yılı Aralık ayı doğal gaz toptan satış fiyat tarifesi detayının 6. maddesinin hukuk aykırı olduğu yönünde iddialara yer verildiği, bununla birlikte dilekçenin konu ve sonuç kısmında iptali istenilen tarifenin dönemi belirtilmediği gibi iptali istenilen tarife detayınının/ilgili maddelerinin de belirtilmediği,

bu durumun iptali istenilen işlem (faturaların dayanağı ilgili dönem tarifesinin mi yoksa tarife detayının ilgili maddelerinin mi yoksa her ikisinin birlikte mi) hususunda tereddüde yol açtığı anlaşılmakta olup, dava dilekçesinin bu hâliyle 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun olmadığı sonucuna varılmaktadır.

Bu itibarla, davacı tarafından dava dilekçesinde ileri sürülen iptal gerekçelerine uygun olarak, dava dilekçesinde "Konu", "Sonuç ve İstem" ile "Açıklamalar" kısımları tutarlı olacak ve tereddüde yol açmayacak şekilde, dilekçenin konu kısmı ile dilekçe içeriğindeki çelişki de giderilerek hangi düzenleyici işlemin, hangi maddelerinin/ibarelerinin/kısımlarının hangi gerekçeyle iptalinin istendiğinin (hangi döneme ilişkin tarifenin/tarifelerin veya hangi döneme ait tarife detayının/ilgili maddelerinin iptalinin istenildiği) tereddüde yer vermeyecek şekilde dilekçenin konu kısmında açıkça belirtilmesi,

bu kısımların her birinin hangi sebeplerle iptallerinin istenildiğinin ve davacının menfaatini ne şekilde ihlȃl ettiğinin dava dilekçesinin "Konu", "Açıklamalar" ile "Sonuç ve İstem" bölümünde bütünlük arz edecek şekilde ayrı ayrı açıklanması suretiyle karşı taraf sayısından bir fazla düzenlenerek imzalanmış dilekçelerle ya da Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden güvenli elektronik imza ile yeniden dava açılması gerekmektedir.

Öte yandan, davacı tarafından dilekçe içeriğinde …'ın doğal gaz tarifesine yönelik iddialardan ayrı olarak …'ın Kasım 2022 doğal gaz tarifesindeki fiyatların hatalı biçimde belirlendiği yönünde iddialara da yer verilmekte olup, söz konusu iddialar çerçevesinde …'ın Kasım 2022 dönemine ilişkin tarifesi de dava konusu ediliyor ise … A.Ş.'nin tarifesi ile …'ın davaya konu tarife/tarife detayı arasında 2577 sayılı Kanun'un 5. maddesi hükmünün aradığı anlamda maddi veya hukuki bir bağ ya da sebep-sonuç ilişkisi bulunmadığından anılan işleme karşı ayrı bir dava açılması gerekeceği de tabiidir.