Danıştay 13. Daire E.2024/2134 K.2025/2496

Dava konusu istem: 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 359/b maddesinde belirtilen kaçakçılık suçunun işlendiğinin tespit edildiğinden bahisle davacıya ait akaryakıt istasyonunun 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 20. maddesinin ikinci fıkrasının (g) bendi uyarınca mühürlenerek piyasa faaliyetinin geçici olarak durdurulmasına ilişkin Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Denetim Dairesi Başkanlığının ...tarih ve ... sayılı işlemine istinaden tesis edilen... tarih ve ... sayılı mühürleme işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda.

5015 sayılı Kanun'un 20. maddesinin ikinci fıkrasının (g) bendinin 30/04/2021 tarih ve 31470 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdiği, dolayısıyla bu tarihten itibaren kanun kapsamında uygulanması öngörülen durum ve fiillerin gerçekleşmesi halinde, ilgili yönünden de uygulanacağında kuşku bulunmadığı; anılan kanun maddesinin yürürlük tarihinden sonraki bir tarih olan ... tarih ve ... sayılı iş emri üzerine davacı şirket hakkında vergi incelemesi başlatıldığı, inceleme döneminin kanunun yürürlük tarihinden sonraki tarihleri de kapsadığı,

yine bu tarihten sonraki tarihlerde, ... tarih ve ...sayılı Vergi İnceleme Raporu ve ... tarih ve ...sayılı Vergi Suçu Raporu'nun düzenlendiği, 03/06/2022 tarihli Adana Denetim Daire Başkanlığı 2 nolu Rapor Değerlendirme Komisyonu Olumlu Mütalaa Formu ile Osmaniye Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğu ve davalı idarece 23/06/2022 tarihli mühürleme işleminin tesis edildiği, davacı şirket yetkilisi hakkında Osmaniye Cumhuriyet Başsavcılığınca başlatılan ... sayılı soruşturma dosyasının da halen derdest durumda bulunduğu,

bu haliyle yasa koyucunun mühürleme işlemi için aradığı şartların 5015 sayılı Kanun'un yürürlük tarihinden sonra gerçekleştiği anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesince; dava konusu işlemin dayanağı olan 5015 sayılı Kanun'un 20. maddesinin ikinci fıkrasının (g) bendinin işlem tarihinde yürürlükte olan halinde yer alan “(...) ve Kurum tarafından her türlü tesiste (rafineri hariç) lisansa tabi tüm faaliyetler kovuşturmaya yer olmadığına dair karar veya mahkeme kararı kesinleşinceye kadar geçici olarak durdurulur. (...)” bölümünün Anayasa’ya aykırı olduğu gerekçesiyle itiraz yolu ile iptali için Anayasa Mahkemesine başvurulmasına karar verilmesi üzerine.

14/11/2023 tarih ve 32369 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Anayasa Mahkemesinin 28/09/2023 tarih ve E:2023/35, K:2023/163 sayılı kararıyla Anayasa'ya aykırı bulunarak iptal edildiği, kanun koyucu tarafından söz konusu iptal gerekçeleri dikkate alınarak 27/12/2023 tarihinde kabul edilen ve 28/12/2023 tarih ve 32413 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 7491 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un 48. maddesiyle anılan maddenin yeniden düzenlendiği,

5015 sayılı Kanun'un 20. maddesinin 2. fıkrasının (g) bendinde yapılan yeni düzenlemede, Kanun’da tedbir işleminin değişen şartlara göre soruşturma ve kovuşturma aşamasında gözden geçirilmesine imkan tanınmasına yönelik olarak davalı Kuruma, geçici durdurma (mühürleme) işleminin kaldırılıp kaldırılmayacağının bu fıkrada yer verilen suçlarla sınırlı olmak üzere Cumhuriyet Başsavcılığı veya mahkemelerden temin edilecek bilgilere göre altı ayda bir değerlendirilmesine yönelik yükümlülük getirildiği,

Anayasa Mahkemesince iptal edilen yasal düzenlemeden farklı olarak mahkumiyet dışında bir hüküm veya hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesi halinde kesinleşme beklenmeksizin geçici durdurma işleminin Kurum tarafından kaldırılacağına dair değişiklik yapıldığı;

Anayasa Mahkemesinin iptal kararındaki gerekçeler göz önünde bulundurulmak suretiyle uyuşmazlık konusu işleme dayanak alınan Kanun maddesinde yapılan yeni düzenlemenin dava konusu uyuşmazlığın niteliği itibarıyla davacı lehine yeni bir hukuki durum oluşturmadığı, davacı şirket yetkilisi hakkında "Vergi Usul Kanunu'na muhalefet" suçundan suç duyurusunda bulunulması neticesinde başlatılan ceza soruşturmasının Osmaniye Başsavcılığında derdest olduğu, gelinen süreçte ise işbu karar tarihi itibarıyla ilgililer hakkında kesinleşmiş kovuşturmaya yer olmadığı veya beraat kararı verildiğine dair bir bilgi ve/veya belgenin dosyaya sunulamadığı dikkate alındığında, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, davacının istinaf başvurusunun yukarıda belirtilen gerekçeyle reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, Vergi Usul Kanunu'na aykırı eylemlerinin bulunmadığı, vergi incelemesinin eksik ve hatalı yapıldığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ...'İN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Bayilik lisansı sahibi davacının, 2021 yılı hesap dönemi iş ve işlemlerinin incelenmesi neticesinde, sahte belge kullandığı ve anılan fiilin 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 359/b maddesi uyarınca kaçakçılık suçunu oluşturduğundan bahisle davacı hakkında ... tarih ve ... sayılı Vergi Suçu Raporu düzenlenmiştir.

Anılan rapor ve ekleri Hazine ve Maliye Bakanlığı Vergi Denetim Kurulu Başkanlığınca değerlendirilmiş, kamu davası açılabilmesi için yasal şartların oluştuğu ve konunun Cumhuriyet Başsavcılığına intikal ettirilmesi gerektiği hususunda mütalaa verilmiştir.

Hazine ve Maliye Bakanlığınca, olumlu mütalaa formu ve vergi suçu raporu ekleriyle birlikte Cumhuriyet Başsavcılığına sunularak suç duyurusunda bulunulmuş, akabinde de gerekli değerlendirmede bulunulmasını teminen ilgili belgeler davalı Kuruma gönderilmiştir.

Davalı idarece yapılan değerlendirme sonucunda, davacıya ait akaryakıt istasyonunun mühürlenerek piyasa faaliyetinin geçici olarak durdurulması konulu ... tarih ve ... sayılı işlem tesis edilmiş ve akaryakıt istasyonu 23/06/2022 tarihinde mühürlenmiştir.

Bunun üzerine bakılan dava açılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, davacı hakkında düzenlenen ... tarih ...sayılı Vergi Suçu Raporu'nda, sahte belge kullanılmak suretiyle kaçakçılık suçunun işlendiği kanaatine varılarak konunun yetkili Cumhuriyet Başsavcılığına bildirilmesi gerektiği yönünde görüş belirtildiği, akabinde söz konusu raporu düzenleyen Vergi Müfettiş Yardımcısı tarafından Adana Denetim Daire Başkanlığına hitaben yazılan ... tarih ve ... sayılı yazıda, "davacının 2021 yılında kullandığı sahte belgelerin son tarihinin 29/04/2021 olduğu,

davacı tarafından 7318 sayılı Kanun'un yürürlük tarihi olan 30/04/2021 tarihi sonrasında kullanılan akaryakıt alımına ilişkin faturaların sahte olduğuna dair herhangi bir tespit yapılamadığı, bu nedenle 5015 sayılı Kanun'un 20/2-g maddesinin 30/04/2021 tarihi itibarıyla yürürlüğe girdiği dikkate alındığında davacının tesisine yönelik devir tedbirinin kaldırılması ve söz konusu yazının Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı aracılığıyla davalı idareye gönderilmesi gerektiği"nin beyan edildiği, Vergi Denetim Kurulunca anılan yazının değerlendirilmek üzere 17/06/2022 tarihinde davalı idareye gönderildiği,

buna rağmen 23/06/2022 tarihinde davacının akaryakıt istasyonu hakkında mühürleme işleminin tesis edildiği anlaşılmaktadır.

Dairemizin 14/05/2025 tarihli ara kararı ile davalı idareden, "Vergi Müfettiş Yardımcısının 15/06/2022 tarih ve 30602 sayılı görüş yazısı üzerine uyuşmazlık konusu akaryakıt istasyonu hakkında herhangi bir işlem tesis edilip edilmediğinin sorulmasına, işlem tesis edilmediyse gerekçelerinin açıklanmasının ve konuyla ilgili tüm bilgi ve belgelerin gönderilmesinin istenilmesine" karar verildiği,

davalı idarece gönderilen cevabi yazı incelendiğinde, "mühürleme işleminin sehven yapıldığının anlaşılması (ilgilinin Vergi Usul Kanunu'nun 359/b maddesinde belirtilen sahte belge kullanma fiilini 7318 sayılı Kanun öncesi dönemde gerçekleştirdiğinin fark edilmesi) sebebiyle ... tarih ve ... sayılı yazı ile mühürlerin kaldırıldığı ve davacının ...sayılı lisansının yürürlükte olduğu" beyan edildiğinden, bakılan davanın konusuz kaldığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır . Öte yandan, İdare Mahkemesinin karar verdiği tarihte davacı vekili tarafından 09/11/2022 tarihli dilekçe ile bakılan davadan feragat edildiğine dair beyanda bulunulmasına rağmen davacı tarafından aleyhine olan kararlara karşı istinaf ve temyiz yoluna gidildiği, dolayısıyla davacının davaya devam edip etmeme konusundaki iradesi tam olarak anlaşılamadığından, Mahkemece yeniden yapılacak incelemede belirtilen hususun da dikkate alınarak yeni bir karar verilmesi gerekmektedir.