Danıştay 13. Daire E.2024/2858 K.2025/701

Dava konusu istem: Bayilik lisansı sahibi davacı şirketin akaryakıt istasyonunun 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 20. maddesinin ikinci fıkrasının (g) bendi uyarınca mühürlenerek faaliyetinin geçici olarak durdurulması işleminin yargı kararıyla iptal edilmesi nedeniyle şimdilik 1.000,00-TL maddi ve 2.000.000,00-TL manevi tazminata hükmedilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacıya ait akaryakıt istasyonunun mühürlenerek faaliyetinin geçici olarak durdurulması yönünde tesis edilen işlemin iptali istemiyle açılan davada, ... İdare Mahkemesi'nin 28/11/2022 tarihli ve E:..., K:... sayılı kararı ile davanın reddine karar verildiği, ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesi'nin ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararı ile anılan kararın kaldırılarak dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, söz konusu kararın 14/06/2023 tarihinde davacı vekiline tebliğ edildiği, 09/10/2023 tarihinde kayıtlara giren dilekçe ile bakılan davanın açıldığı; uyuşmazlığın, 2577 sayılı Kanun'un 12. maddesinde düzenlenen iptal davası sonrasında açılan tam yargı davası niteliğinde olduğu,

bu halde, davacı tarafından iptal davası sonrasında verilen kararın istinaf edilmesi üzerine bu husustaki kararın kendisine tebliğinden itibaren dava açma süresinin işlemeye başlayacağı, bu tarihten itibaren genel dava açma süresi olan 60 gün içerisinde dava açılabileceği gibi, Kanun'un 11. maddesinde gösterilen şekilde idari başvuruda bulunulabileceği, idari başvurunun işlemiş olan dava açma süresini daha sonra kaldığı yerden devam etmek üzere durduracağı, idari başvurunun reddedilmesinin akabinde idari başvuruya kadar işleyen dava açma süresinin yeniden işlemeye başlayacağı,

dolayısıyla başvurma tarihine kadar işlemiş olan dava açma süresinin de hesaba katılacağı, bu durumda, 14/06/2023 tarihinde mahkeme kararı kendisine tebliğ edilen davacı tarafından, bu tarihten itibaren başlayan 60 günlük dava açma süresi içinde 13/08/2023 tarihine kadar (bu süre adli tatile isabet ettiğinden 07/09/2023 tarihine kadar) dava açılması gerekirken, 09/10/2023 tarihinde açılan davanın esasının süreaşımı nedeniyle incelenmesine hukuken imkan bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, istasyonun mühürlenerek faaliyetinin geçici olarak durdurulması yönünde tesis edilen işlemin iptali istemiyle açılan davada, ... İdare Mahkemesi'nin ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararı ile davanın reddine karar verildiği, ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesi'nin ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararı ile anılan kararın kaldırılarak dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, söz konusu kararın 14/06/2023 tarihinde davacı vekiline tebliğ edildiği, bu karara karşı taraflarca temyiz kanun yoluna başvurulmadığı, temyiz başvuru süresinin son günü tatil gününe denk geldiğinden kararın kesinleşmesinin 18/07/2023 tarihinde gerçekleştiği, 14/07/2023 tarihinde ise mühürleme işleminden kaynaklanan zararların karşılanması için davalı idareye başvuru yapıldığı, davalı idarenin bu başvuruya cevap vermeyerek zararının karşılanması talebinin zımnen reddedildiği,

İdare Mahkemesi tarafından, tam yargı davasının süre başlangıcı olarak Ankara Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararının taraflarına tebliğ edildiği 14/06/2023 tarihinin kabul edildiği, böyle bir kabulün taraflarına yüklenmiş haksız bir yorum olduğu, tam yargı davasının süre başlangıcı olarak 18/07/2023 tarihinin esas alınması gerektiği, çünkü bu tarihin ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesi'nin ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararının kesinleştiği tarih olduğu, davanın süresinde olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Bayilik lisansı sahibi davacı şirketin akaryakıt istasyonunu 5015 sayılı Kanun'un 20. maddesinin ikinci fıkrasının (g) bendi uyarınca ... tarih ve ... sayılı tutanak ile mühürlenerek faaliyeti geçici olarak durdurulmuş, söz konusu işlemin iptali istemiyle açılan davada, ... İdare Mahkemesi'nin ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiş, ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesi'nin ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararı ile anılan kararın kaldırılarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş, söz konusu kararın 14/06/2023 tarihinde davacı vekiline tebliğ edilmesi üzerine, akaryakıt istasyonunun faaliyetinin geçici olarak durdurulmasına ilişkin işlem nedeniyle şimdilik 1.000,00-TL maddi ve 2.000.000,00-TL manevi tazminat ödenmesi istemiyle 09/10/2023 tarihinde kayıtlara giren dilekçe ile bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Dava açma süresi" başlıklı 7. maddesinin birinci fıkrasında, dava açma süresinin, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hâllerde Danıştay'da ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gün olduğu; ikinci fıkrasında, bu sürelerin, idari uyuşmazlıklarda yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden başlayacağı.

"Üst makamlara başvurma" başlıklı 11. maddesinde, ilgililer tarafından idarî dava açılmadan önce idarî işlemin kaldırılmasının, geri alınmasının, değiştirilmesinin veya yeni bir işlem yapılmasının üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idarî dava açma süresinde istenebileceği, bu başvurunun işlemeye başlamış olan idarî dava açma süresini durduracağı, otuz gün içinde bir cevap verilmezse isteğin reddedilmiş sayılacağı.

"Dilekçeler üzerine ilk inceleme" başlıklı 14. maddesinin üçüncü fıkrasının (e) bendinde, dava dilekçesinin, süre aşımı yönünden inceleneceği; altıncı fıkrasında, süre aşımı hususunun davanın her safhasında dikkate alınacağı. "İlk inceleme üzerine verilecek karar" başlıklı 15. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, süre aşımı bulunan hâllerde davanın reddedileceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden, bayilik lisansı sahibi davacı şirketin akaryakıt istasyonunda bulunan akaryakıt pompaları ve tanklarının 5015 sayılı Kanun'un 20. maddesinin ikinci fıkrasının (g) bendi uyarınca 24/06/2022 tarihli tutanak ile mühürlenerek faaliyetinin geçici olarak durdurulduğu, söz konusu işlemin iptali istemiyle açılan davada, ... İdare Mahkemesi'nin ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararı ile davanın reddine karar verildiği, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararı ile anılan kararın kaldırılarak dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, söz konusu kararın 14/06/2023 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, davacı tarafından ise 09/10/2023 tarihinde kayıtlara giren dilekçe ile de bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Bu durumda, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarihli ve E:..., K:... sayılı kararının davacıya 14/06/2023 tarihinde tebliğ edilmesiyle 60 günlük dava açma süresinin işlemeye başladığı, 14/07/2023 tarihinde davacı tarafından mühürleme işleminden kaynaklanan zararların karşılanması için davalı idareye başvuru yapıldığı, davalı idarenin bu başvuruya cevap vermeyerek talebin zımnen reddedildiği 13/08/2023 tarihinde tekrar işlemeye başlayan dava açma süresinin 12/09/2023 tarihinde sona erdiği, en geç bu tarihte dava açılması gerekirken dava açma süresi geçirildikten sonra 09/10/2023 tarihinde açılan davanın süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin Mahkeme kararında sonucu itibarıyla usul hükümlerine aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.