Danıştay 13. Daire E.2024/420 K.2024/1687

Dava konusu istem: Davacı idare tarafından, ...

Büyükşehir Belediyesi Sosyal Hizmetler Daire Başkanlığı'nca ... tarihinde pazarlık usulü ile gerçekleştirilen... ihale kayıt numaralı "Yemek Pişirme ve Dağıtımı İle İlgili Hizmet Alımı İşi" ihalesine ilişkin olarak yapılan inceleme neticesinde düzenlenen ... tarih ve ... sayılı inceleme raporu sonucunda alınan Başkanlık Olur'una istinaden, ihaleye davet edilen iki şirket ile anılan iki şirkette ortaklıkları bulunan S.O. ile Y.O.T.'nin,

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 17. maddesinin (b) ve (d) bendlerine aykırı şekilde hareket ettikleri gerekçesiyle anılan Kanun'un 58. maddesi uyarınca 2 (iki) yıl süre ile kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklanmaları talebiyle yapılan başvurunun reddine dair ilişkin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; anılan ihalenin pazarlık usulüyle gerçekleştirildiği, söz konusu ihaleye ... Grup Peyzaj İnş. Gıda Oto. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. ile ... İnş. ve Gıda Ltd. Şti'nin de davet edildiği, ihalede ... Grup Peyzaj İnş. Gıda Oto. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.'nin ihaleye teklif sunmayarak teşekkür mektubu verdiği, ihalenin en avantajlı teklif sahibi olan ... İnş. ve Gıda Ltd.

Şti.'ye ihale edilmesine karar verildiği, söz konusu ihale tarihinde her iki şirketin ortakları arasında Y.O.T.'nin yer aldığı, ayrıca S.O. ve Y.O.T.'nin arasında muhtelif tarihlerde bu şirketler arasında hisse devirlerinin gerçekleştirildiği, öte yandan söz konusu şirkette ortaklıkları bulunan S.O. ve Y.O.T.'nin aynı soyadı taşıyor olmaları sebebiyle akrabalık ilişkilerinin olabileceğine dair ciddi karine oluşturduğu belirtilerek 4734 sayılı Kanun'un 17. maddesinin (b) bendi ile (d) bendinde yer alan fiillerin gerçekleştirildiğinin ileri sürüldüğü;

Olaya ilişkin yapılan değerlendirmede, ihalelerden yasaklama yaptırımının hukuken kabul edilebilir ve isnat edilen fiilere ilişkin somut tespit bulunması hâlinde uygulanabileceği, somut olayda ihalelerden yasaklanması istenenlerin aralarında akrabalık bağı bulunmasının anlaşma yaptıklarına ilişkin somut bir tespit olarak sayılamayacağı, nitekim tarafların anlaşma yaptığına ilişkin hukuken kabul edilebilir bir delil bulunmadığı,

davacı tarafından ihaleye katılan firmalardan birinin teşekkür mektubu vererek ihaleden ayrılmasının ihalenin rekabet koşulları altında gerçekleştirilmediğine ilişkin şüpheye yeterli sebep olduğu şeklinde bir ön kabulle hareket edilmişse de, rekabet koşullarının ne şekilde etkilendiğine ilişkin yeterli açıklama yapılamadığı, yine ihaleye teklif veren firmaların aynı şirketler olmadığı, bunlardan başka salt;

şirketlerin ya da ortak ve/veya yöneticilerinin Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre birbirlerine hisse devretmiş olmalarının ve/veya şirketteki pozisyonlarının değişmiş bulunmasının bu şirketlerin uyuşmazlığa konu ihaleler kapsamında organik bir bağ içerisinde olduklarının kabulünü gerektirmeyeceği, aksi bir yaklaşımın kamu ihalelerine katılmaktan yasaklama gibi ağır neticeleri bulunan bir işlemin varsayıma dayalı olarak tesis edilmesi sonucunu doğuracağı;

Bu durumda, 4734 sayılı Kanun'un 17. maddesinde yer alan "(b) İsteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak." ve ''(d) Alternatif teklif verebilme hâlleri dışında, ihalelerde bir istekli tarafından kendisi veya başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak, asaleten ya da vekaleten birden fazla teklif vermek.'' fiillerinin, uyuşmazlık konusu ihalede gerçekleştiğine yönelik somut tespitler bulunmadığı, bu hâliyle ilgililerin eyleminin, anılan mevzuat hükmündeki suç tanımına uymadığı,

diğer bir ifadeyle, 4734 sayılı Kanun'un 17. maddesiyle örtüşmediği ve idari yaptırım hukukunda yer alan tipiklik şartının gerçekleştiğinden söz edilemeyeceği anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, pazarlık usulü ile gerçekleştirilen ihaleye 3 şirketin davet edildiği, ihaleye teklif veren iki şirketin ortakları arasında muhtelif tarihlerde hisse devri gerçekleştiği, ayrıca ortakların aynı soyadını taşıyor olmalarının birbiriyle akrabalık ilişkisi olduğu hususunda kuvvetli emare olduğu, ihaleye davet edilen şirketlerden birisinin sadece teşekkür mektubu sunduğu, diğerinin ise daha önce idarece fiyat araştırması yapılırken düşük fiyat verirken ihalede ise yüksek fiyat teklifi verdiğinin görüldüğü tüm bu hususların ihaleye davet edilenler arasında ihalenin belirlenen bir şirket üzerinde bırakılması için anlaşma yapıldığına dair kuvvetli şüphe uyandırdığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.