Danıştay 13. Daire E.2025/1017 K.2025/2125

Dava konusu istem: Akçakale Belediye Başkanlığınca yeraltı montajlı kabinet, saha dolabı (menhol) tesis yer kullanım bedeli olarak 2022 yılı için belirlenen 2.295.759,45-TL tutarlı alacağın tahsili amacıyla ... Bankası A.Ş.'ye gönderilen ... (işlemde sehven... tarihi yazılmıştır) tarih ve ve ... sayılı haciz bildirisinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesi sınırları içerisinde kalan Akçakale Belediyesinin kendi yetki ve sorumluluk alanında bulunan yerlere ilişkin olarak geçiş hakkı sağlayıcısı olduğu ve geçiş hakkı ücretlerini tahsil etme yetkisinin bulunduğu, Mahkemelerince ödeme emri ve ödeme emri icmali işlemlerinin dayanağı tahakkuk fişi ve tahakkuk icmaline karşı açılan davanın reddine karar verildiği, bu durumda, kamu alacağının süresi içinde ödenmemesi üzerine tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, davacı tarafından mükerrerlik iddiası ileri sürülen dosyalarda davalı idare tarafından söz konusu haciz varakalarının sehven gönderildiği belirtildiğinden karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği, davacı tarafından dava dilekçesinde bildirilen dosya numaraları ile UYAP üzerinden davacı şirket ile davalı idare arasında bulunan davaların re'sen incelenmesinden başkaca bir mükerrerlik hususunun da tespit edilemediği belirtilmiştir.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, haciz bildirisine konu edilen menhol bedellerine ilişkin Danıştay kararlarının kendilerinin lehine olduğu, hacze konu bedellerin her an davalı idare hesaplarına aktarılabileceği ve idareden söz konusu bedellerin geri alınması hususunda büyük sorunlar yaşanacağı, davalı idarece aynı bedel için birden fazla bankaya haciz bildirisi gönderildiği, asıl alacağı aşar nitelikte mükerrer işlem yapıldığı, dava konusu işlemin dayanağı olan tahakkuk ve ödeme emri işlemlerine karşı açılan davaların derdest olduğu, idare lehine kesinleşmiş bir alacağın bulunmadığı,

dava konusu işlemle benzer şekilde ülke çapında kendilerinden yüz milyonlarca liraya ulaşan geçiş hakkı bedellerinin talep edildiği, haksız ve fahiş taleplerin önüne geçilmemesi halinde hisselerinin büyük çoğunluğu kamu kontrolünde bulunan şirketlerinin iflasla karşı karşıya kalacağı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

ESAS YÖNÜNDEN

MADDİ OLAY

Akçakale Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile geçiş hakkı ücretlerine ilişkin tarife kabul edilmiştir. Davalı idarece, söz konusu tarifeye dayanılarak davacı şirket adına yeraltı montajlı kabinet, saha dolabı (menhol) tesis yer kullanım bedeli olarak 2022 yılı için ... tarih ve ... sayılı tahakkuk işlemiyle 2.295.759,45-TL tahakkuk ettirilmiştir. Söz konusu tutarın süresi içerisinde ödenmemesi üzerine 02/08/2022 tarihli ödeme emri düzenlenerek davacı şirkete tebliğ edilmiş, akabinde ... Bankası A.Ş.'ye haciz bildirisinin gönderilmesi üzerine bu işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dava konusu haciz bildirisi işleminin 02/08/2022 tarihli ödeme emrine dayanılarak tesis edildiği, söz konusu ödeme emrinin dayanağı olan Akçakale Belediye Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı tahakkuk işleminin iptali istemiyle açılan davada ... İdare Mahkemesinin davanın reddine ilişkin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, Dairemizin 17/03/2025 tarih ve E:2025/210, K:2025/1230 sayılı kararıyla, "... diğer kamu kurum ve kuruluşlarının saha dolabı yer kullanım bedeline ilişkin düzenlemeleri ile karşılaştırma yapılmak suretiyle, davalı idarece belirlenen yer kullanım bedelinin ölçülü olup olmadığı hususunda bir değerlendirme yapılması gerekirken, uyuşmazlık konusunun yanlış nitelendirildiği,

"Elektronik Haberleşme İstasyonlarına Yer Seçim Belgesinin Verilmesi ve Ücretlerinin Belirlenmesine İlişkin Yönetmelik"te baz istasyonları ve radyolink istayonlarına yer seçim belgesi verilmesine yönelik belirlenen ücret esas alınarak değerlendirme yapıldığı anlaşılmaktadır.

Bu itibarla, eksik ve hatalı incelemeye dayalı olarak verilen davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararında ve bu karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. " gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir. Bu durumda, dava konusu işlemin yargısal denetiminin anılan bozma kararı dikkate alınarak yeniden yapılması gerektiğinden, davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerekmektedir.