Danıştay 2. Daire E.2008/4101 K.2009/4699

Düşüncesi

Davalı idare istidlalci kadrosunda görev yapan ve ... Üniversitesi Ziraat Fakültesi Peyzaj mimarlığı bölümü mezunu olan davacının, mühendis kadrosunda istihdam edilip edilmeyeceği yolundaki başvurusunun; fakültelerin mühendislik bölümü mezunu olmaması sebebiyle unvan değişikliği sınavına müracaatının mümkün olmadığına ilişkin işlemin iptali yolundaki idare mahkemesi kararının bozulması davalı idare tarafından istenilmektedir.

3458 sayılı Mühendislik ve Mimarlık Hakkında Kanun'un 1. maddesinde "yurt içinde veya yurt dışında hangi eğitim-öğretim programlarını bitirenlerden mühendis veya mimar diplomasını almış olanlara ruhsatname verileceği, 7 maddesinde de,'' 1. maddede belirtilen diploma veya ruhsatnamelerden birini haiz olmayanların Türkiye'de mühendis veya mimar ünvanı ile istihdam olunamazlar, imzalarla sanat icra edemezler,.." hükmü yer almıştır.

657 sayılı DMK.nun 36. maddesinin II. Teknik hizmetler sınıfı başlıklı kısmında; Bu kanun'un kapsamına giren kurumlarda, meslekleri ile ilgili görevleri fiilen ifa eden ve meri hükümlere göre yüksek mühendis, mühendis, yüksek mimar, mimar, jeolog, mimarlık ve mühendislik fakültesi veya bölümlerinden mezun şehir plancısı, yüksek şehir plancısı, yüksek bölge plancısı... Teknik hizmetler sınıfını teşkil eder" hükmü yer almıştır.

31.03.2006 tarihli ve 26125 sayılı Resmi Gazetede Yayımlanarak yürürlüğe giren Devlet Meteoroloji İşleri Genel Müdürlüğü Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin unvan değişikliği suretiyle atanacaklarda aranacak özel şartlar" başlıklı 10. maddesinde de, "Mühendis Mimar, Fizikçi... kadrolarına atanabilmek için; fakülte veya yüksek okulların ilgili bölümünden mezun olmak şartı getirilmiştir.

22.04.1998 tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulunu toplantısında Ziraat Fakülteleri lisans programları Gıda Mühendisliği, peyzaj mimarlığı,Tarımsal üretim, Hayvansal Üretim ve Tarım Teknolojisi olarak 1999-2000 eğitim öğretim yılından itibaren geçerli olmak üzere yeniden düzenlenmiş, aynı Kurul'un 17.06.1998 tarihli toplantısında Ziraat Fakültelerinin Peyzaj mimarlığı ve Gıda Mühendisliği programları hariç, diğer programlarından mezun olanlara "Ziraat Mühendisi" ünvanı verilmesi kabul edilmiş, 2003-2004 eğitim öğretim yılından itibarende Bitkisel Üretim, Hayvansal Üretim, tarım Teknolojisi programlarına öğrenci alımı durdurulmuş ve ziraat mühendisliği programına öğrenci alınmaya başlandığı anlaşılmıştır.

Dosyanın incelenmesinden davalı idare de 14.12.2000 tarihinden itibaren istidlalci kadrosunda görev yapan davacının, 2003 yılında ... Üniversitesi Ziraat Fakültesi Peyzaj mimarlığı bölümünü bitirdiği, 2005 yılında yapılan ünvan değişikliği sınavına, mimar veya mühendis unvanını kazanmadığından dolayı alınmadığı, mühendis kadrosunda istihdam edilip edilmeyeceği yolundaki başvurusunun, mühendislik programından mezun olmadığından açılacak bir sınava başvuramayacağının bildirilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

3458 sayılı Mühendislik ve Mimarlık Hakkında Kanunun yukarıya alınan 7. maddesi uyarınca, Fakültelerin mühendislik bölümünü bitirip mühendislik diploması alanların mühendis olarak istihdamı mümkündür. Peyzaj mimarlığı bölümünü bitirenlerin ise, Ziraat Fakültelerinin mühendislik bölümü mezunları ile aynı formasyonu almadıkları mühendislik hizmeti vermeleri mümkün değildir.

657 sayılı Yasanın 36. maddesinin Teknik Hizmetler sınıfı bölümünde de Mimarlık veya mühendislik fakültesi mezunları (y. mühendis, mühendis, y. mimar, mimar jeolog, hidrojeolog, hidrolog jeofizikçi) ile bunların bölümleri olan şehir plancılığı, yüksek şehir plancılığı ve yüksek bölge plancılığı bölümlerinden mezun olanların teknik hizmetler sınıfını teşkil ettiği belirtildiğinden; gördüğü öğrenim sonucu peyzaj mimarı olan davacı, mühendis unvanını kazanamadığı gibi mühendislik ve mimarlık fakültelerinin yukarıda sayılan bölümlerini de bitirmediğinden, mühendis olarak çalıştırılması mümkün olmadığından,

mühendis kadrosuna atanmak üzere, unvan değişikliği sınavına alınamayacağı yolunda tesis edilen dava konusu işlemde, hizmet gereklerine ve hukuka aykırılık, dava konusu işlemin iptali yolundaki idare mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.

Açıklanan sebeplerle, davalı idare temyiz isteminin kabulü ile idare mahkemesi kararının bozulmasının uygun olacağı düşünülmüştür.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay İkinci Dairesi'nce 22.6.2009 günlü ara kararı cevaplarının geldiği ve dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin işin gereği düşünüldü: İstidlalci kadrosunda görev yapan ve ... Üniversitesi Ziraat Fakültesi Peyzaj Mimarlığı bölümü mezunu olan davacı, mühendis kadrosu için açılacak unvan değişikliği sınavına alınması yönünde yaptığı başvurunun reddine ilişkin 29.5.2007 günlü işlemin iptali istemiyle dava açmıştır.

... İdare Mahkemesi'nin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; davalı idarenin usule yönelik itirazı yerinde görülmeyip işin esasına geçilerek, olayda davalı idarece Devlet Personel Başkanlığının görüşü uyarınca peyzaj mimarı unvanını ibraz etmiş personelin fakültelerin mühendislik bölümü olmaması nedeniyle mühendis kadrosu için açılacak unvan değişikliği sınavına müracaatının mümkün bulunmadığından bahisle davacının talebi reddedilmişse de,

Yükseköğretim Kurulunun 10.3.2006 tarihli Genel Kurul Toplantısında Ziraat Fakültelerinin Peyzaj Mimarlığı Programı mezunlarının 657 sayılı Yasanın 36. maddesine göre Teknik Hizmetler Sınıfında peyzaj mimarı unvanı alabileceklerine ve mühendis kadrolarında istihdam edilmelerinin uygun olduğuna karar verildiği, bu durumda ...

Üniversitesi Ziraat Fakültesi Peyzaj Mimarlığı bölümü mezunu olan davacının mühendis kadrosuna atanmak üzere açılacak unvan değişikliği sınavına alınması gerekirken fakülte veya yüksekokulların ilgili bölümünden mezun olmadığından bahisle müracaatının reddedilmesinde mevzuata uygunluk bulunmadığı, diğer taraftan, davacının iptal davasının yanı sıra tam yargı davasından da bahsederek mağduriyetinin giderilmesi yönündeki istemine gelince, davacının bu talebinin dayanağı bulunmadığından isteminin yerinde görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiştir.

Davalı idare; işlemin mevzuata ve hukuka uygun olduğunu öne sürmekte ve İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenerek bozulmasını istemektedir.

3458 sayılı Mühendislik ve Mimarlık Hakkında Kanunun 1 maddesinde, Türkiye Cumhuriyeti hududları dahilinde mühendislik ve mimarlık unvan ve salahiyeti ile sanat icra etmek isteyenlerin; mühendislik veya mimarlık tahsilini gösteren Türk yüksek mekteblerinden, yine, Türk Teknik Okulu mühendis kısmı ile programlarının buna muadil olduğu kabul edilen memleket dahilindeki diğer mühendis veya mimar mekteblerinden verilen diplomalardan birini haiz olmalarının şart olduğu, 7. maddesinde de, 1 inci maddede belirtilen diploma veya ruhsatnamelerden birini haiz olmayanların Türkiye'de mühendis veya mimar unvanı ile istihdam olunamayacakları, imzalarla sanat icra edemeyecekleri hükme bağlanmıştır.

31.3.2006 günlü, 26125 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Devlet Meteoroloji İşleri Genel Müdürlüğü Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin "Unvan değişikliği suretiyle atanacaklarda aranacak özel şartlar" başlıklı 10. maddesinde ise, Mühendis, Mimar, ... kadrolarına atanabilmek için; fakülte veya yüksekokulların ilgili bölümünden mezun olmak şartı getirilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden, davalı idarede istidlalci kadrosunda görev yapmakta iken 2003 yılında ... Üniversitesi Ziraat Fakültesi Peyzaj Mimarlığı bölümününden mezun olan davacının, 26.7.2005 günlü, mimar kadrosu için unvan değişikliği sınavına katılma istemiyle yaptığı başvurunun, 16.8.2005 tarihli işlemle.

Devlet Personel Başkanlığının, gördükleri eğitim itibariyle iç mimar ve peyzaj mimarı unvanındakilerin mimar kadrosuna atanamayacağı yolundaki 25.4.2005 günlü mütalaası dayanak alınarak reddedildiği, bu defa 18.5.2006 günlü, mühendis kadrosu için unvan değişikliği sınavına katılma talebinin, Devlet Meteoroloji İşleri Genel Müdürlüğü Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin 10. maddesi gerekçe gösterilerek 14.6.2006 tarihli işlemle kabul edilmediği, davacının 6.4.2007 günlü dilekçesi ile.

Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının 10.3.2006 günlü Genel Kurul Kararında, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 43/b maddesi uyarınca Üniversitelerarası Kurul Başkanlığının görüşü de dikkate alınarak, Ziraat Fakültelerinin Peyzaj Mimarlığı Programı mezunlarının Teknik Hizmetler Sınıfında mühendis kadrolarında istihdam edilmelerinin uygun olduğuna karar verildiği, yine ilgili Bakanlıkta Peyzaj Mimarlığı bölümü mezunlarının mühendis kadrolarında görev yaptığını belirterek, bu kurumda, mühendis kadrosunda istihdam edilip edilemeyeceğinin bildirilmesini istediği,

davalı idarece verilen 29.5.2007 günlü cevapla, mühendis veya peyzaj mimarı unvanına sahip personelin mühendis kadrosuna atanmak üzere açılacak unvan değişikliği sınavına alınıp alınamayacağı yönünde Devlet Personel Başkanlığına görüş sorulduğu, alınan cevabi yazılarında.

Devlet Meteoroloji İşleri Genel Müdürlüğü Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği'nin 10. maddesi uyarınca personelin fakültelerin ilgili mühendislik bölümünden mezun olması ve aranan diğer şartları taşıması halinde "mühendis" kadrosuna atanmak üzere yapılacak unvan değişikliği sınavına girebileceğinin bildirildiği, bu itibarla davacının fakültelerin mühendislik bölümü mezunu olmaması nedeniyle mühendis kadrosu için açılacak unvan değişikliği sınavına müracaatının mümkün olmadığı yolundaki yazıları üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Dava dosyası ile ara kararı üzerine gönderilen bilgi ve belgelerin mevzuat hükümleriyle birlikte değerlendirilmesinden; davalı idare, Ziraat Fakültesi Peyzaj Mimarlığı bölümünü bitirmek suretiyle peyzaj mimarı unvanını kazanan, fakat kurumda istidlalci olarak çalışan davacının, mühendis kadrosuna atanmak üzere açılacak unvan değişikliği sınavına girebilmek için müracaatını, fakültelerin mühendislik bölümünden mezun ve mühendis unvanını ihraz etmiş olmak gerektiği şartına bağlamıştır.

Ancak Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının, Ziraat Fakültelerinin Peyzaj Mimarlığı Programı mezunlarının Teknik Hizmetler Sınıfında Mühendis kadrolarında istihdam edilmelerinin uygun olduğuna ilişkin 10.3.2006 günlü Genel Kurul Kararı, yine 2008 yılında 2008/4 KPSS puanına göre Çevre ve Orman Bakanlığına peyzaj mimarlığı lisans bölümü mezunu mühendis unvanlı üç adet atamanın yapılması karşısında; peyzaj mimarı unvanını kazanmış olan memurların, davalı idarede peyzaj mimarına ihtiyaç olması halinde açılacak sınıf ve unvan değişikliği için yapılacak sınava girerek, kazanmaları sonucunda mühendis kadrosuna atamalarının yapılabileceği açıktır.

Bu durumda istidlalci olarak görev yapan ve mühendis kadrosunda istihdam edilmek isteyen davacıya yukarıda ifade edildiği gibi ihtiyaç olması ve boş kadro bulunması halinde mühendislik mesleğiyle ilgili sınava girme olanağı tanınması gerekirken, Ziraat Fakültesi Peyzaj Mimarlığı bölümü mezunu olması sebebiyle başvurusunun reddi yolunda kurulan dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Öte yandan bu karar, davacının doğrudan mühendis kadrosu için sınava alınması sonucunu doğuran bir karar olmayıp, Ziraat Fakültesi Peyzaj Mimarlığı bölümü mezunlarının mühendis kadrosunda istihdam edilebileceğine ilişkin olup, bu haliyle dava konusu işlemin sebep unsuru yönünden hukuka uygun olmadığını saptayan bir karar niteliğindedir.