Danıştay 2. Daire E.2018/570 K.2024/4125

Hukuk Müşaviri ...

DAVANIN KONUSU

DSİ ... Bölge Müdürlüğünde sivil savunma uzmanı olarak görev yapan davacı tarafından,

1- DSİ Genel Müdürlüğünün ... günlü, ... sayılı Genel Müdürlük Makam oluru ile revize edilen DSİ Bölge Müdürlük Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğü Görev Talimatı'nın 1. maddesinde yer alan “Görev Tanımı: … sivil savunma sekretarya hizmetlerine ilişkin işlemleri mevzuat hükümlerine göre yürütmek" ibaresi ile 2. maddesinin 2.26 fıkrasında yer alan "Sivil savunma ve seferberlik hizmetlerinin sekretarya görevlerini yürütmek," ibaresinin;

2- 31/10/2017 tarihinde Genel Müdürlük Makam onayı ile güncellenen “Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğü Teşkilat Şeması”nda kesik çizgi ile gösterilen durum ile şemanın dipnotunda yer alan "Sivil Savunma Uzmanlarının İdari Statüleri, Görevleri, Çalışma Usul ve Esasları ile Eğitimleri Hakkında Yönetmeliğe Göre İhdas Edilmektedir." ibaresinin;

3- Anılan ibarelerin iptali istemiyle yapılan 05/12/2017 tarihli başvurunun reddine dair DSİ Personel ve Eğitim Dairesi Başkanlığının ... günlü, ... sayılı işleminin iptali istenilmektedir.

DAVACININ İDDİALARI

5902 sayılı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun’un 25. maddesinin 4. ve 5. fıkraları uyarınca, savunma sekterliği ve savunma uzmanlıklarının merkez teşkilatı içinde yer aldığı, 5902 sayılı Kanun'a davalı olarak yayımlanan Sivil Savunma Uzmanlarının İdari Statüleri, Görevleri, Çalışma Usul ve Esasları ile Eğitimleri Hakkında Yönetmelik'in 5. maddesinin 1. fıkrasında, sivil savunma uzmanlarının merkez teşkilatında idari ve mali işler veya destek hizmetleri birim yöneticisine doğrudan bağlı olarak, taşra teşkilatında ise teşkilatın üst yöneticisine doğrudan bağlı olarak işlerini yürütecekleri.

6. fıkrasında, üst yöneticinin bu görevleri sivil savunma uzmanı eliyle yürüteceği, bunun için araç, gereç ve malzemenin ilgili kurumca karşılanacağının düzenlendiği, sözü edilen görevin ifası için, kurumun en üst amiriyle direkt olarak çalışması gerektiğinden dava konusu Talimat'ın bu düzenlemelere aykırı olduğu; ayrıca, dava konusu Talimat'ın “... günlü, ... sayılı Genel Müdür Olurlu ile yürürlüğe giren "DSİ ...

Bölge Müdürlüğü Teşkilat Şeması"na ve 08/11/2010 günlü "Sivil Savunma ve Afet-Acil Durum Yönetimi" konulu Genel Müdür Olurunun 1., 2. ve 3. maddelerine de aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

DAVALININ SAVUNMASI

Usul yönünden. Dava konusu edilen Talimat'ın ülke çapında uygulanacak düzenleyici işlem olmadığından 2575 sayılı Kanun’un 24. maddesi uyarınca görev ret kararını verilmesi gerektiği; esas yönünden: Sivil Savunma Uzmanlarının İdari Statüleri, Görevleri, Çalışma Usul ve Esasları ile Eğitimleri Hakkında Yönetmelik'in 5. maddesinde, sivil savunma uzmanının, idari kademelere danışma hizmetinin ağırlıklı olarak tanımladığı, teşkilat kademesinde nerede yer alacağının düzenlenmediği,

12/c maddesinde, sivil savunma uzmanının üst yönetici, müfettiş veya denetçi tarafından denetleneceğinin ve 10. maddesinde sivil savunma uzmanlarının diğer birimlerle koordine içinde çalışacağının düzenlendiği. 3046 sayılı Kanun’da teşkilat şemasında sivil savunma uzmanlığı gibi bir teşkilat kademesine yer verilmediği.

5902 sayılı Kanun’da, savunma sekreterliği ve sivil savunma uzmanlığı birimlerinin kaldırılarak, sivil savunma uzmanı görev ve yetkileri ile idari ve cezai sorumluluklarının kamu idaresine verildiği, DSİ Genel Müdürünün yetki devri ile yetkilerini devredebileceği, 5018 sayılı Kanun uyarınca, savunma veya afet vs. malzemelerin alımında harcama yetkilisi olarak Destek Hizmetleri Şube Müdürüne ihtiyaç olduğu, ekipman tedariki açısından sivil savunma uzmanının Destek Hizmetleri Şube Müdürü ile birlikte çalışılmasının gerekli olduğu savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Davanın davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.

DANIŞTAY SAVCISI : ...

DÜŞÜNCESİ

DSİ ...

Bölge Müdürlüğünde sivil savunma uzmanı olarak görev yapan davacı tarafından, DSİ Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı Genel Müdürlük Makam oluru ile revize edilen DSİ Bölge Müdürlük Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğü Görev Talimatının, 1. maddesinde yer alan “Görev Tanımı: … sivil savunma sekretarya hizmetlerine ilişkin işlemleri mevzuat hükümlerine göre yürütmek" ibaresi ile 2. maddesinin 2.26 fıkrasında yer alan "Sivil savunma ve seferberlik hizmetlerinin sekretarya görevlerini yürütmek," ibaresinin.

31/10/2017 tarihinde Genel Müdürlük Makam onayı ile güncellenen “Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğü Teşkilat Şeması”nda kesik çizgi ile gösterilen durum ile şemanın dipnotunda yer alan "Sivil Savunma Uzmanlarının İdari Statüleri, Görevleri, Çalışma Usul ve Esasları ile Eğitimleri Hakkında Yönetmeliğe Göre İhdas Edilmektedir." ibaresinin ve anılan ibarelerin iptali istemiyle yapılan 05/12/2017 tarihli başvurunun reddine dair ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmektedir.

Davalı idarenin usule ilişkin iddiası yerinde görülmemiştir.

17/06/2009 günlü, 27261 sayılı Resmi Gazete'de Yayımlanan 5902 sayılı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un dava tarihinde yürürlükte bulunan 25. maddesinin beşinci fıkrasında; "(5) Bakanlıklar ile bağlı ve ilgili kuruluşların teşkilatlanmalarına ilişkin usul ve esasların düzenlendiği 27/9/1984 tarihli ve 3046 sayılı Kanunun 13 üncü maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi, aynı maddenin ikinci fıkrasının (c) bendi ile 32 nci maddesi yürürlükten kaldırılmıştır.

Ayrıca, kamu kurum ve kuruluşlarının teşkilatını düzenleyen mevzuatta yer alan “Savunma Sekreterliği” ve “Savunma Uzmanlığı” birimleri kaldırılmıştır. Bu kurum ve kuruluşlar ile İçişleri Bakanlığında sivil savunma ve seferberlik hizmetlerini planlama ve yürütme görevleri, idari ve mali işler, destek hizmetleri veya bu amaçla kurulmuş hizmet birimleri tarafından yürütülür.

Sivil savunma uzmanlarının eğitimleri, idari statüleri, çalışma usul ve esasları Başkanlıkça çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir." hükmüne yer verilmiştir.

Anılan Kanun hükmüne dayanılarak hazırlanan ve 05/08/2010 günlü, 27663 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sivil Savunma Uzmanlarının İdari Statüleri, Görevleri, Çalışma Usul ve Esasları ile Eğitimleri Hakkında Yönetmeliğin.

5. maddesinin birinci fıkrasında; "(1) Kamu kurum ve kuruluşlarının sivil savunma, seferberlik ve savaş hali hizmetleri ile afet ve acil durum hizmetlerinin koordinasyonu; kurum ve kuruluşların merkez teşkilatlarında idari ve mali işler, destek hizmetleri veya bu amaçla kurulmuş hizmet birimleri bünyesinde birim yöneticisine doğrudan bağlı olarak, kurum ve kuruluşların taşra teşkilatlarında ise teşkilatın üst yöneticisine doğrudan bağlı olarak sivil savunma uzmanlarınca yürütülür.

Sivil savunma uzmanları kurum ve kuruluşlarda şube müdürü görev, yetki ve sorumluluklarına sahiptir." hükmüne. 6. maddesinde; "(1) Sivil savunma, afet, acil durum, seferberlik ve koruyucu güvenlik hizmetlerinin düzenli ve etkin bir şekilde yürütülmesinden kurumun üst yöneticisi yetkilidir. Üst yönetici bu görevleri sivil savunma uzmanları eliyle yerine getirir.

(2) Sivil savunma hizmet ve faaliyetlerinin yürütülmesi için büro, yeterli sayıda personel, gerekli araç, gereç ve malzeme ilgili kamu kurum ve kuruluşunca sağlanır." hükümlerine. 10. maddesinde; "(1) Sivil savunma uzmanları, bu Yönetmelikte belirtilen görevleri; ilgili mevzuat çerçevesinde yapmaya, yaptırmaya, denetlemeye, takip ve koordine etmeye yetkili ve sorumludur.

(2) Sivil savunma uzmanları kamu kurum ve kuruluşlarının diğer birimleri ile işbirliği ve koordine içinde çalışır." hükümlerine yer verilmiş bulunmaktadır.

DSİ Genel Müdürlüğünün .... tarih ve ... sayılı Genel Müdürlük Makam oluru ile revize edilen DSİ Bölge Müdürlük Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğü Görev Talimatı ile destek hizmetleri şube müdürlüklerinin; görev tanımı, görevleri, şube müdürlüğü bünyesinde bulunan 4 şefliğin ve daire tabipliğinin görevleri, yetkileri, sorumluluğu ve teşkilatının düzenlendiği; söz konusu düzenlemenin dava konusu 1. maddesinde.

“Görev Tanımı: Bölge merkezi ve taşrada bulunan idari binalarını, lojmanlarını, AR-GE Eğitim Tesislerini ve Dinlenme Tesislerini mevzuat hükümlerine göre işletmek ve denetimlerini yapmak. Bölge Müdürlüğü merkez ve taşra teşkilatının özel güvenlik, temizlik ve yemek hizmet alımı ihale işlerini yapmak, denetlemek ve sonuçlandırmak. DSİ’nin tanıtımına yönelik gerekli çalışmaları yapmak.

Genel evrak, arşiv, sağlık, sivil savunma sekretarya hizmetlerine ilişkin işlemleri mevzuat hükümlerine göre yürütmek." hükmüne, 2. maddesinin 2.26 fıkrasında ise.

"Sivil savunma ve seferberlik hizmetlerinin sekretarya görevlerini yürütmek," hükmüne yer verildiği; diğer dava konusu 31/10/2017 tarihinde Genel Müdürlük Makam onayı ile güncellenen Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğü Teşkilat Şemasında ise, sivil savunma uzmanının, Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğünün hiyerarşik olarak eşiti düzeyinde gösterildiği, Bölge Müdür Yardımcısına kesintisiz çizgi ile bağlandığı, anılan Şemada kesik çizgi ile gösterilen duruma ilişkin olarak,

başvurunun reddine ilişkin işlemde tevdi edilen işler için gerekli ekipmanı sağlamak ve işlevselliğini arttırmak amacına yönelik olduğu hususunun da belirtildiği dikkate alındığında, Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğü ile de birlikte çalışmaya ve koordinasyona yönelik kesik çizgi ile bir ilişki kurulduğu görülmektedir.

5902 sayılı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunda, kamu kurum ve kuruluşlarının, sivil savunma ve seferberlik hizmetlerini planlama ve yürütme görevlerinin, idari ve mali işler, destek hizmetleri veya bu amaçla kurulmuş hizmet birimleri tarafından yürütüleceğinin.

Sivil Savunma Uzmanlarının İdari Statüleri, Görevleri, Çalışma Usul ve Esasları ile Eğitimleri Hakkında Yönetmelik hükümlerinde ise taşra teşkilatlarında görev yapan sivil savunma uzmanlarının görev alanlarına ilişkin hizmetleri koordinasyon görevlerini, kamu kurum ve kuruluşlarının diğer birimleri ile işbirliği ve koordine içinde, taşra teşkilatının üst yöneticisine doğrudan bağlı olarak yürüteceklerinin öngörülmüş olması karşısında,

DSİ Bölge Müdürlük Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğü Görev Talimatının ve Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğü Teşkilat Şemasının dava konusu edilen kısımlarının anılan Kanun ve Yönetmeliğe uyumlu olarak düzenlendiği anlaşılmaktadır.

Açıklanan nedenlerle, davanın reddi gerektiği, düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, davalı idarenin usule ilişkin itirazı yerinde görülmeyerek işin gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY

DSİ 4. Bölge Müdürlüğünde sivil savunma uzmanı olarak görev yapan davacı tarafından, DSİ Genel Müdürlüğünün ... günlü, ... sayılı Genel Müdürlük Makam oluru ile revize edilen DSİ Bölge Müdürlük Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğü Görev Talimatı'nın 1. maddesinde yer alan “Görev Tanımı: … sivil savunma sekretarya hizmetlerine ilişkin işlemleri mevzuat hükümlerine göre yürütmek" ibaresi ile 2. maddesinin 2.26 fıkrasında yer alan "Sivil savunma ve seferberlik hizmetlerinin sekretarya görevlerini yürütmek," ibaresinin.

31/10/2017 tarihinde Genel Müdürlük Makam onayı ile güncellenen “Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğü Teşkilat Şeması”nda kesik çizgi ile gösterilen durum ile şemanın dipnotunda yer alan "Sivil Savunma Uzmanlarının İdari Statüleri, Görevleri, Çalışma Usul ve Esasları ile Eğitimleri Hakkında Yönetmeliğe Göre İhdas Edilmektedir." ibaresinin; anılan ibarelerin iptali istemiyle yapılan 05/12/2017 tarihli başvurunun reddine dair DSİ Personel ve Eğitim Dairesi Başkanlığının ... günlü, ... sayılı işlemin iptali istemiyle görülmekte olan dava açılmıştır.

... günlü, E... sayılı DSİ Genel Müdürlüğü Personel ve Eğitim Dairesinin "DSİ Bölge Müdürlükleri Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğünün Yeniden Yapılandırılması" konulu Oluru ile yürürlüğe giren 03/05/2023 tarihli Talimatta da dava konusuna ilişkin düzenlemelere aynı şekilde yer verilmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT

17/06/2009 günlü, 27261 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 5902 sayılı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 02/07/2018 günlü, 703 sayılı KHK'nın 62. maddesi ile mülga 25. maddesinin beşinci fıkrasında.

"Bakanlıklar ile bağlı ve ilgili kuruluşların teşkilatlanmalarına ilişkin usul ve esasların düzenlendiği 27/9/1984 tarihli ve 3046 sayılı Kanunun 13 üncü maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi, aynı maddenin ikinci fıkrasının (c) bendi ile 32 nci maddesi yürürlükten kaldırılmıştır. Ayrıca, kamu kurum ve kuruluşlarının teşkilatını düzenleyen mevzuatta yer alan “Savunma Sekreterliği” ve “Savunma Uzmanlığı” birimleri kaldırılmıştır.

Bu kurum ve kuruluşlar ile İçişleri Bakanlığında sivil savunma ve seferberlik hizmetlerini planlama ve yürütme görevleri, idari ve mali işler, destek hizmetleri veya bu amaçla kurulmuş hizmet birimleri tarafından yürütülür. Sivil savunma uzmanlarının eğitimleri, idari statüleri, çalışma usul ve esasları Başkanlıkça çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir." hükmüne yer verilmiştir.

Anılan Kanun hükmüne dayanılarak hazırlanan ve 05/08/2010 günlü, 27663 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sivil Savunma Uzmanlarının İdari Statüleri, Görevleri, Çalışma Usul ve Esasları ile Eğitimleri Hakkında Yönetmeliğin.

5. maddesinin birinci fıkrasında; "(1) Kamu kurum ve kuruluşlarının sivil savunma, seferberlik ve savaş hali hizmetleri ile afet ve acil durum hizmetlerinin koordinasyonu; kurum ve kuruluşların merkez teşkilatlarında idari ve mali işler, destek hizmetleri veya bu amaçla kurulmuş hizmet birimleri bünyesinde birim yöneticisine doğrudan bağlı olarak, kurum ve kuruluşların taşra teşkilatlarında ise teşkilatın üst yöneticisine doğrudan bağlı olarak sivil savunma uzmanlarınca yürütülür.

Sivil savunma uzmanları kurum ve kuruluşlarda şube müdürü görev, yetki ve sorumluluklarına sahiptir." hükmüne. 6. maddesinde; "(1) Sivil savunma, afet, acil durum, seferberlik ve koruyucu güvenlik hizmetlerinin düzenli ve etkin bir şekilde yürütülmesinden kurumun üst yöneticisi yetkilidir. Üst yönetici bu görevleri sivil savunma uzmanları eliyle yerine getirir.

(2) Sivil savunma hizmet ve faaliyetlerinin yürütülmesi için büro, yeterli sayıda personel, gerekli araç, gereç ve malzeme ilgili kamu kurum ve kuruluşunca sağlanır." hükümlerine. 10. maddesinde; "(1) Sivil savunma uzmanları, bu Yönetmelikte belirtilen görevleri; ilgili mevzuat çerçevesinde yapmaya, yaptırmaya, denetlemeye, takip ve koordine etmeye yetkili ve sorumludur.

(2) Sivil savunma uzmanları kamu kurum ve kuruluşlarının diğer birimleri ile işbirliği ve koordine içinde çalışır." hükümlerine yer verilmiştir.

DSİ Genel Müdürlüğünün ... günlü, ... sayılı Genel Müdürlük Makam oluru ile revize edilen DSİ Bölge Müdürlük Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğü Görev Talimatı ile destek hizmetleri şube müdürlüklerinin; görev tanımı, görevleri, şube müdürlüğü bünyesinde bulunan 4 şefliğin ve daire tabipliğinin görevleri, yetkileri, sorumlulukları ve teşkilat yapısının düzenlendiği; söz konusu düzenlemenin dava konusu 1. maddesinde.

“Görev Tanımı: Bölge merkezi ve taşrada bulunan idari binalarını, lojmanlarını, AR-GE Eğitim Tesislerini ve Dinlenme Tesislerini mevzuat hükümlerine göre işletmek ve denetimlerini yapmak. Bölge Müdürlüğü merkez ve taşra teşkilatının özel güvenlik, temizlik ve yemek hizmet alımı ihale işlerini yapmak, denetlemek ve sonuçlandırmak. DSİ’nin tanıtımına yönelik gerekli çalışmaları yapmak.

Genel evrak, arşiv, sağlık, sivil savunma sekretarya hizmetlerine ilişkin işlemleri mevzuat hükümlerine göre yürütmek." hükmüne. 2. maddesinin 2.26 fıkrasında ise.

"Sivil savunma ve seferberlik hizmetlerinin sekretarya görevlerini yürütmek," hükmüne yer verildiği; diğer dava konusu 31/10/2017 tarihinde Genel Müdürlük Makam onayı ile güncellenen Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğü Teşkilat Şemasında ise, sivil savunma uzmanının, Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğünün hiyerarşik olarak eşiti düzeyinde gösterildiği, Bölge Müdür Yardımcısına kesintisiz çizgi ile bağlandığı ve Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğü ile de birlikte çalışmaya ve koordinasyona yönelik kesik çizgi ile bir ilişki kurulduğu görülmektedir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

5902 sayılı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'da, kamu kurum ve kuruluşlarının, sivil savunma ve seferberlik hizmetlerini planlama ve yürütme görevlerinin, idari ve mali, destek hizmetleri veya bu amaçla kurulmuş hizmet birimleri tarafından yürütüleceği öngörülmüş, anılan düzenlemeye paralel olarak; Sivil Savunma Uzmanlarının İdari Statüleri, Görevleri, Çalışma Usul ve Esasları ile Eğitimleri Hakkında Yönetmelik hükümlerinde ise, taşra teşkilatlarında görev yapan sivil savunma uzmanlarının görev alanlarına ilişkin hizmetleri koordinasyon görevlerini, kamu kurum ve kuruluşlarının diğer birimleri ile işbirliği ve koordine içinde, taşra teşkilatının üst yöneticisine doğrudan bağlı olarak yürüteceklerinin öngörüldüğü anlaşılmıştır.

Bu durumda; DSİ Bölge Müdürlük Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğü Görev Talimatı'nın ve Destek Hizmetleri Şube Müdürlüğü Teşkilat Şemasının dava konusu edilen kısımlarının, sivil savunma uzmanlarının hiyerarşine ilişkin bir düzenleme olmayıp, sivil savunma hizmetlerinin iş birliği ve koordinasyon halinde yürütülmesine ilişkin olduğu ve yukarıda yer verilen mevzuata aykırı olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.