Danıştay 2. Daire E.2021/10084 K.2025/1478

Dava Konusu İstem

Dava; ... Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapan davacı tarafından, hakkında yürütülen disiplin soruşturması neticesinde "amir ya da üstlerinin icraatına karşı çıkmak ve bu hareketi toplu hale dönüştürerek görev yapılmasını ya da göreve çıkılmasını engellemek, buna katılmak, katılmaya tahrik ya da teşvik etmek" fiilini işlediğinin sübuta erdiğinden bahisle 682 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kararname'nin 8/6-c maddesi gereğince meslekten çıkarma cezasıyla tecziyesine ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı işleminin iptali ile işlem sebebiyle yoksun kalınan parasal haklarının yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ...

İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; olayda davacının BİMER başvurusu ve yazılı idari şikayetlerde bulunmasının, hak arama özgürlüğü kapsamında şikayet hakkını kullanma niteliğinde olduğu, davacının başvuru ve savunmalarındaki dava konusu disiplin cezası dayanağı beyanlarının; olay tarihi ve yaşanan olay dikkate alındığında yaşadığı yoğun stresin bir sonucu olduğu, kaldı ki davacının yazılı başvuru ve ifadelerinde hakaret ve aşağılama içeren bir ifadesinin bulunmadığı,

ifadelerinde hiçbir amir veya üstü doğrudan hedef almadığı gibi davacının beyanlarından amirlerin ve üstlerinin icrasına karşı çıkmak ya da görev yapılmasını engelleyici nitelikte bir faaliyetinin ya da ifadesinin bulunduğu sonucunun da çıkartılamayacağı, bu durumda uyuşmazlığa konu disiplin kurulu kararının dayanağı olan soruşturma raporunda davacıya isnat edilen amiriyle tartışmak ve kendisine zarar vermeye çalışmak ve zorunluluk olmadan rütbe sırasına uymayarak başvuruda bulunmak fiillerinin, 682 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kararname'de yer alan "disiplin cezalarını gerektiren eylem, işlem,

tutum ve davranışlardan" herhangi birinin kapsamına dahil olup olmadığı hususunun yeniden yapılacak inceleme sonucunda değerlendirilmesi gerektiği, dava dosyasına ekli soruşturma raporu ve diğer belgelerin incelenmesinden, olayda davacının fiili ile davacıya verilen ceza arasında orantılılık bulunmadığı gerekçeleriyle dava konusu işlemin iptaline, davacının işlem nedeniyle mahrum kaldığı parasal haklarının dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; Mahkeme kararının usul ve hukuka uygun bulunduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; davacının alt ceza uygulanmadığı yönündeki iddiasına yönelik.

Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü’nün 15. maddesinde geçmiş hizmetleri olumlu ve sicilleri iyi olan memura bir derece alt ceza uygulanabileceği belirtilmek suretiyle bu hususta disiplin kuruluna takdir yetkisi tanındığı, idari yargı yerlerince idarenin bu konudaki takdir yetkisini ortadan kaldıracak biçimde idareyi bir derece hafif ceza vermeye zorlanamayacağı, davacı tarafından hakkında iddia edilen eylemlerin hangi suç kapsamına girdiği,

Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü’nün hangi maddesinin ihlaline neden olduğu belirtilmeksizin ceza verilmesinin adil yargılanma ilkesine ve kanunsuz suç ve ceza olmaz ilkesine aykırı olduğu iddia edilmiş ise de davacı hakkında işlediği iddia edilen suçla ilgili soruşturma açmaya yetkili makam tarafından süresinde disiplin soruşturması başlatıldığı, usulüne uygun soruşturma yapılarak davacının sübuta eren eylemlerinin tespit edildiği, bu eylemlerin Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü’nün hangi maddelerini ihlal ettiği belirlenerek karşılığı olan cezanın teklif edildiği,

diğer yandan 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu’nun Ek 5. maddesi uyarınca verilecek cezayı belirleme yetkisinin disiplin kurulunda olduğu, davacının bu yöndeki iddialarının da yerinde olmadığı, yetkili disiplin kurulu tarafından davacının savunmasının mevzuata uygun şekilde alındığı, davacının sübuta eren eylemine yönelik tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırı bir yön bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten sonra, dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

... İlçe Emniyet Müdürlüğü ...

Amirliği kadrosunda polis memuru olarak görev yapan davacı hakkında, zorunluluk olmadan rütbe sırasına uymayarak başvuruda bulunmak ve yasaklanan tutum ve davranışlarda bulunmak fiillerinden dolayı yürütülen disiplin soruşturması neticesinde düzenlenen soruşturma raporunda; her iki fiilin de sübuta erdiğinden bahisle davacının ayrı ayrı iki kınama cezasıyla tecziyesinin önerildiği, ancak İstanbul İl Polis Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararıyla;

yazdığı dilekçeler, soruşturmacıya vermiş olduğu ifadesi ve son savunma yazısındaki beyanları incelendiğinde amir ya da üstlerinin icraatına karşı çıkmak fiilini işlediği sübuta erdiğinden bahisle 682 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kararname'nin 8/6-c maddesi gereğince "meslekten çıkarma" cezasıyla tecziyesi için dosyanın Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kuruluna gönderilmesine karar verildiği ve Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü,

... sayılı kararıyla davacının "meslekten çıkarma" cezasıyla tecziyesine karar verilmesi üzerine anılan işlemin iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

682 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 8. maddesinin 6. fıkrasının (c) bendinde, "Amir ya da üstlerinin icraatına karşı çıkmak ve bu hareketi toplu hale dönüştürerek görev yapılmasını ya da göreve çıkılmasını engellemek, buna katılmak, katılmaya tahrik ya da teşvik etmek" fiili meslekten çıkarma cezasını gerektiren fiiller arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Uyuşmazlıkta; davacının BİMER başvurusu ve yazılı idari şikayetlerde bulunmasının, hak arama özgürlüğü kapsamında şikayet hakkını kullanılması niteliğinde olduğu, davacının başvuru ve savunmalarındaki dava konusu disiplin cezası dayanağı beyanlarının, olay tarihi ve yaşanan olay dikkate alındığında yaşadığı yoğun stresin bir sonucu olduğu, kaldı ki davacının yazılı başvuru ve ifadelerinde hakaret ve aşağılama içeren herhangi bir ifadesinin bulunmadığı,

ifadelerinde hiçbir amir veya üstü doğrudan hedef almadığı gibi davacının beyanlarından amirlerin ve üstlerinin icrasına karşı çıkmak ya da görev yapılmasını engelleyici nitelikte bir faaliyetinin ya da ifadesinin bulunduğu sonucunun da çıkartılamayacağı, bu durumda uyuşmazlığa konu disiplin kurulu kararının dayanağı olan soruşturma raporunda davacıya isnat edilen amiriyle tartışmak ve kendisine zarar vermeye çalışmak ve zorunluluk olmadan rütbe sırasına uymayarak başvuruda bulunmak fiillerinin, 682 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kararname'de yer alan "disiplin cezalarını gerektiren eylem, işlem,

tutum ve davranışlardan" herhangi birinin kapsamına dahil olup olmadığı hususunun yeniden yapılacak inceleme sonucunda değerlendirilmesi gerektiği gerekçesine dayanılarak hüküm kurulması gerekirken, İstanbul 11. İdare Mahkemesince verilen kararda; bu gerekçenin yanı sıra, "olayda davacının fiili ile davacıya verilen ceza arasında orantılılık bulunmadığı" değerlendirmesine yer verilmiş olmasında hukuki isabet bulunmamakta ise de;

mahkeme kararında yer verilen diğer gerekçenin hukuka uygun bulunması karşısında, bu husus dava konusu işlemin iptali, işlem nedeniyle mahrum kalınan parasal haklarının dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi yolunda verilen karara yönelik yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.