Danıştay 2. Daire E.2021/14229 K.2021/3966

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti

... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; olayda, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6. maddesine aykırı olarak ruhsatı olmadan faaliyet gösterdiği tespit edilen işyerinin, 1608 sayılı Kanun'un 1. maddesi uyarınca faaliyetten men edilmesine karar verildiği açık olup, 3572 sayılı Kanunda ve İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelikte, işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmaksızın faaliyet gösteren işyerlerinin yetkili idareler tarafından kapatılacağına dair özel düzenlemeler bulunduğundan, anılan özel düzenlemeler uygulanmaksızın, 1608 sayılı Kanun uygulanmak suretiyle tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle, dava konusu işlemin iptaline hükmedilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektirecek bir neden de bulunmadığı belirtilerek istinaf başvurusunun reddine hükmedilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, davacı şirketin ruhsat başvurusunun Eskişehir Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından reddedildiği, idarelerine yapılmış herhangi bir başvurunun bulunmadığı ve dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından, Mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Davacı şirket tarafından, işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri hakkında yapılacak işlemleri düzenleyen özel düzenlemeler varken ve davalı idarece bu özel düzenlemelerin uygulanması gerekirken genel nitelikteki Kanun'un uygulandığı belirtilerek, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen kararın hukuka uygun olduğu savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Temyize konu kararın, oto yıkama faaliyet konulu işyerinin, işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunmadığından bahisle 1608 sayılı Kanun'un 1. maddesi uyarınca idari para cezası verilmesi ve işyerinin faaliyetten men edilmesine ilişkin ... günlü, ... sayılı Odunpazarı Belediyesi Encümen kararının iptali istemine ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Belediyenin yetkileri ve imtiyazları" başlıklı 15. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde, gerçek ve tüzel kişilerin faaliyetleri ile ilgili olarak kanunlarda belirtilen izin veya ruhsatı verme yetkisinin Belediyelerde olduğu belirtilmiş; 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu'nun "Büyükşehir ve ilçe belediyelerinin görev ve sorumlulukları" başlıklı 7. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinde ise, sıhhî işyerlerini, 2' nci ve 3'üncü sınıf gayrisıhhî müesseseleri, umuma açık istirahat ve eğlence yerlerini ruhsatlandırmak ve denetlemek ilçe belediyelerinin görev ve yetkileri arasında sayılmıştır.

1608 sayılı Umuru Belediyeye Müteallik Ahkâmı Cezaiye Hakkında 16 Nisan 1340 Tarih ve 486 Numaralı Kanunun Bazı Maddelerini Muaddil Kanun'un 1. maddesinde, "Belediye meclis ve encümenlerinin kendilerine kanun, nizam ve talimatnamelerin verdiği vazife ve salahiyet dairesinde ittihaz ettikleri kararlara muhalif hareket edenlerle belediye kanun ve nizam ve talimatnamelerinin men veya emrettiği fiilleri işleyenlere veya yapmayanlara belediye encümenince Kabahatler Kanununun 32. maddesi hükmüne göre idari para cezası ve yasaklanan faaliyetin menine karar verilir. Bu kararda ilgili kişiye bir süre de verilebilir." hükmüne yer verilmiştir.

5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun “Genel kanun niteliği” başlıklı 3. maddesinde, "Bu Kanunun; a) İdarî yaptırım kararlarına karşı kanun yoluna ilişkin hükümleri, diğer kanunlarda aksine hüküm bulunmaması halinde, ... uygulanır." hükmüne; "Yaptırım türleri" başlıklı 16. maddesinde; "Kabahatler karşılığında uygulanacak olan idari yaptırımlar, idari para cezası ve idari tedbirlerden ibarettir. İdari tedbirler, mülkiyetin kamuya geçirilmesi ve ilgili kanunlarda yer alan diğer tedbirlerdir." hükmüne yer verilmiştir.

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 6. maddesinde, yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyerinin açılamayacağı ve çalıştırılamayacağı, işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerlerinin yetkili idareler tarafından kapatılacağı kuralı yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dosyanın incelenmesinden; Eskişehir ili, Odunpazarı ilçesi, ... Mahallesi, ... Sokak, No:... adresinde oto yıkama faaliyet konulu işyerinin, işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunmadan faaliyet gösterdiğinin davalı idare görevlilerince 04/07/2019 tarihli tutanak ile tespit edilmesi üzerine, Odunpazarı Belediye Encümeninin ... günlü, ... sayılı kararıyla davacı şirkete ait işyerinin 1608 sayılı Kanun'un 1. maddesi uyarınca 320,00-TL para cezası verilmesi ve faaliyetten men edilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Davacı şirketin kanuna aykırı şekilde ruhsatsız olarak faaliyet gösterdiği açık olup 1608 sayılı Kanun'un "belediye kanun ve nizam ve talimatnamelerinin men veya emrettiği fiilleri işleyenlere veya yapmayanlara belediye encümenince Kabahatler Kanununun 32. maddesi hükmüne göre idari para cezası ve yasaklanan faaliyetin menine karar verilir" hükmü gereği davacıya faaliyetten men ve para cezası verilmesi hukuka uygun olup, aksi yönde verilen mahkeme kararında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.