Danıştay 2. Daire E.2021/15647 K.2022/1025

Dava Konusu İstem

Dava; İstanbul ili, Ümraniye ilçesi, ...Mahallesi, ...ada, ...parselin bitişiğinde bulunan ve parka terk edilen 1.400,00 m²'lik alanın park, havuz ve oturma alanı yapılmak suretiyle 01/06/2010-31/05/2012 günleri arasındaki dönemde fuzulen işgal edildiğinden bahisle davacıdan toplamda 55.440,00 TL ecrimisil istenilmesine ilişkin ...günlü, ..., ...sayılı işlemler ile dayanağı ...günlü, ...sayılı Ümraniye Belediye Encümeni kararının iptali istemiyle açılmıştır.

.... İdare Mahkemesinin ...günlü, E:..., K:...sayılı dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş olup; Danıştay Onuncu Dairesinin 11/11/2019 günlü, E:2016/8784, K:2019/7630 sayılı kararıyla bozulmuştur. İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : Bozma kararına uyulmak suretiyle verilen .... İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; mahallinde yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen bilirkişi raporu dikkate alınarak, dava konusu ecrimisil alacağına ilişkin ...günlü, ..., ...sayılı işlemler ile dayanağı 07/08/2012 günlü 2012/1700 sayılı Ümraniye Belediye Encümeni kararının 29.599,14-TL'lik kısmının iptaline, 25.840,86-TL'lik kısmı yönünden ise davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; ecrimisil bedelinin hukuka ve mevzuata uygun olarak belirlendiği ileri sürülmektedir, Davacı tarafından; dava konusu taşınmazın kamuya terk edilen alanlardan olduğu, davalı idarece ecrimisil tahakkuk ettirilemeyeceği, belirlenen ecrimisil bedelinin fahiş olduğu ileri sürülmektedir.

TARAFLARIN CEVABI

1- Davalı İdarenin Cevabı : Cevap verilmemiştir. 2- Davacının Cevabı : Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun dava konusu işlemlerin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan haliyle 75. maddesinde: "Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malları ve Vakıflar Genel Müdürlüğü ile idare ve temsil ettiği mazbut vakıflara ait taşınmaz malların, gerçek ve tüzelkişilerce işgali üzerine, fuzuli şagilden, bu Kanunun 9 uncu maddesindeki yerlerden sorulmak suretiyle, idareden taşınmaz ve değerleme konusunda işin ehli veya uzmanı üç kişiden oluşan komisyonca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere tespit ve takdir edilecek ecrimisil istenir. Ecrimisil talep edilebilmesi için, Hazinenin işgalden dolayı bir zarara uğramış olması gerekmez ve fuzuli şagilin kusuru aranmaz.'' hükmü yer almaktadır.

Anılan Kanun'un 74. maddesine dayanılarak Maliye Bakanlığı'nca çıkarılan Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmeliği'nin "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinde, "Ecrimisil:" Hazine taşınmazının, idarenin izni dışında gerçek veya tüzel kişilerce işgal veya tasarruf edilmesi sebebiyle, idarenin bir zarara uğrayıp uğramadığına veya işgalcinin kusurlu olup olmadığına bakılmaksızın, idarece talep edilen tazminat.

"Fuzuli Şagil" ise, Kusurlu olup olmadığına bakılmaksızın, Hazine taşınmazının zilyetliğini, yetkili idarenin izni dışında eline geçiren, elinde tutan veya her ne şekilde olursa olsun bu malı kullanan veya tasarrufunda bulunduran gerçek veya tüzel kişiler olarak tanımlanmış, 84. maddesinde, idarece tespitten önceki sürelere ait işgal ve tasarruflar sebebiyle ecrimisil takip ve tahsilatının yapılacağı belirtilmiştir.

13/07/2005 günlü Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 15. maddesinde, belediye mallarına karşı suç işleyenlerin Devlet malına karşı suç işlemiş sayılacağı, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 75. maddesi hükümlerinin belediye taşınmazları hakkında da uygulanacağı hükme bağlanmıştır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, ecrimisil istenebilmesi için öncelikle bir idare taşınmazının idarenin rızası ve muvafakatı olmaksızın bir işgal edildiğinin tespit edilmesi gerekmektedir. Ecrimisil takdiri; taşınmazın fiilen işgal edildiği tespit edilen döneme ilişkin olup, gelecek döneme ilişkin ecrimisil takdir edilmesi hukuken mümkün bulunmamaktadır.

Uyuşmazlıkta, davalı Ümraniye Belediye Başkalığı Zabıta Müdürlüğü tarafından, dava konusu taşınmaz üzerinde kamunun kullanımına açık olması gereken park alanının etrafını çevirmek suretiyle, site sınırları içine alarak, süs havuzu, kamelya, yeşillendirilmiş alan olarak davacı site tarafından kullanıldığının ...günlü, ...sayılı tutanak ile tespit edilmesi üzerine Emlak Müdürlüğü görevlilerince 23/06/2010 günlü, tespit tutanağı düzenlendiği, bu tespite dayalı olarak ecrimisil tahakkuk ettirilmesinden sonra aynı tespit esas alınarak dava konusu işlem ile 01/06/2010-31/05/2012 dönemine ilişkin ecrimisil bedelinin istendiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, tespit tutanağından önceki bir döneme ilişkin ecrimisil talep edilmesi gerekirken, dava konusu işlemlerin, yeni bir tespit yapılmaksızın 23/06/2010 günlü, tespit tutanağına istinaden tesis edildiği, tespit tarihinden ileriye yönelik olarak ecrimisil istenilmesi nedeniyle hukuka uyarlık bulunmadığı, bu itibarla temyize konu kararın, dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının yukarıda belirtilen gerekçeyle onanması, redde ilişkin kısmının ise, davacının temyiz isteminin kabulü ile bozulması gerektiği oyuyla, çoğunluk kararına katılmıyoruz.