Danıştay 2. Daire E.2021/15716 K.2025/4260

Dava Konusu İstem

Dava; Artvin ili, Sarp Sınır Kapısı Şube Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapan davacının, pasaport kontrol memuru olarak çalıştığı sırada T.E. isimli şahsın yasa dışı yollardan ülkeye girişine izin verdiği gerekçesiyle “Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla veya kin veya dostluk nedeniyle kötüye kullanmak" fiilini işlediğinden bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/7. maddesi uyarınca meslekten çıkarma cezası ile tecziyesine ilişkin Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti :... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:... K:... sayılı kararıyla; disiplin soruşturması raporu, ifade tutanakları, davacının ifade ve savunması, Gürcistan uyruklu ... isimli şahsın ölü olarak bulunması olayıyla ilgili ...

Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen... soruşturma numaralı dosyada şüpheli olarak ifadesine başvurulan M.K.Ö. ile bilgi sahibi sıfatıyla ifadesi alınan Gürcistan uyruklu B.K.'nin beyanları birlikte değerlendirildiğinde, davacının Gürcistan’a geçtiği zamanlarda ülkeye giriş yasağı olan ve Ardeşen ilçesinde ölü olarak bulunan T.E. isimli Gürcistan uyruklu kadının evine uğradığı, birbirlerine telefon numaralarını verdikleri göz önüne alındığında aralarında bir dostluk ilişkisinin olduğu,

davacının 12/10/2014 tarihinde pasaport kontrol memuru olarak görev yaptığı 19:00-8:30 saatleri arasında T.E.’nin yurda illegal yollardan giriş yaptığı, 05/12/2014 tarihinde T.E. ve davacının yapmış oldukları telefon görüşmeleri ve mesajlaşmalardan ülkeye giriş-çıkış konusunda yakın ilişki içinde oldukları anlaşıldığından, davacının yetkisini ve nüfuzunu, aralarındaki dostluk ilişkisi nedeniyle kötüye kullandığı hususunun sabit olduğu, olaya ilişkin olarak davacı hakkında yürütülen ceza yargılamasında "Görevi kötüye kullanmak" suçundan...

Asliye Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla davacının beraatine karar verildiği ileri sürülse de ceza mahkemesince T.E. isimli şahsın ülkeye girişine yardım ettiğine yönelik yeterli delil olmadığı, ülkeden çıkışı konusunda da fiilin tamamlanmadığı, hazırlık aşamasında kaldığı gerekçesiyle davacının beraatine hükmedildiği görüldüğünden, davacının beraat kararına rağmen aynı eylem nedeni ile meslekten çıkarılmasına karar verilmesinin hukuka aykırı olduğu yönündeki iddiasına itibar edilmediği, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince verilen temyize konu kararla; istinaf başvurusuna konu kararın usul ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, disiplin cezasına konu fiil nedeniyle “Görevi kötüye kullanmak” suçundan beraatine karar verildiği, kesinleşmiş yargı kararı ile görevini kötüye kullanmadığı ve T.E. isimli şahsın ülkeye kaçak yollarla girmesinde bir dahilinin olmadığı sübuta erdiği halde aynı eylem nedeni ile meslekten çıkarılmasına karar verilmesinin hukuka aykırı olduğu, Türkiye'nin yaya geçişi en yoğun sınır kapısı olan Sarp Sınır Kapısında günlük kontrol kabininde binlerce yolcunun geçiş işleminin yapıldığı, bu işlemlerin büyük bir kısmının pasaport üzerinden değil, kimlik kartı ve çıkış belgesi üzerinden yapıldığı,

veri girişinin yapıldığı sırada Türkiye’ye giriş yasağı olduğunun fark edilmesi halinde iptal kaşesi vurulduğu, gümrük muhafaza memurlarının da yolcuların pasaport ve evraklarını kontrol etmekle yükümlü olduğu, yurda giriş yasağı bulunan T.E. adlı kişinin yurda girişine yardım ettiğine dair somut ve yeterli delilin bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Gürcistan uyruklu T.E. isimli şahsın doksan günlük vize süresini aşması nedeniyle ülkeye geçici olarak giriş yasağı bulunmasına rağmen 06/12/2015 günü Ardeşen ilçesinde ölü olarak bulunduğu, olayla ilgili yapılan incelemede ülkeye illegal yollardan giriş yaptığı tespit edilen şahıs ile irtibatlı olduğu değerlendirilen Sarp Sınır Kapısı Şube Müdürlüğünde görevli polis memuru davacı hakkında başlatılan disiplin soruşturması neticesinde düzenlenen ... günlü,... sayılı disiplin soruşturma raporunda;

davacının T.E.'yi tanıdığını, daha önce Gürcistan tarafına geçtiğinde evine gittiğini beyan ettiği, birbirlerinin telefon numaralarını alacak kadar ileri derece bir yakınlıklarının söz konusu olduğu, T.E. isimli şahsın ülkeye giriş yasağı olduğu için Türkiye'den çıkışını da illegal yollardan yapmak istediği, bu amaçla 05/12/2014 tarihinde davacıyla aralarında birden fazla telefon görüşmesi gerçekleştiği, mesajlaşmaların olduğu,

davacının anılan şahsın ülkeye giriş yasağı olmasına rağmen ülkeye girişini sağlayarak yetki ve nüfuzunu kötüye kullandığından bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/7. maddesi uyarınca meslekten çıkarma cezası ile tecziye edilmesine yönelik getirilen teklif doğrultusunda Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun... günlü, ... sayılı kararı ile "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla veya kin veya dostluk nedeniyle kötüye kullanmak'' fiilini işlediğinden bahisle meslekten çıkarma cezasıyla tecziyesine karar verilmesi üzerine temyizen bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/7. maddesinde; "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla veya kin veya dostluk nedeniyle kötüye kullanmak" meslekten çıkarma cezasını gerektiren fiiller arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Kamu görevlilerinin disiplin cezasıyla cezalandırılabilmeleri için, disipline aykırı eylem veya işlemlerin sübut bulup bulmadığının usulüne uygun olarak yapılacak soruşturma ile ortaya konulması, soruşturma aşamasında kamu görevlisinin lehinde veya aleyihinde olan her türlü bilgi ve belgenin toplanması, bilahare disipline aykırı davranış olarak tespit edilen eylemin hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde ispatlanarak eylemine uygun olan disiplin cezası maddesinin tayini ve uygulanması gerekmektedir.

Kamu görevlisinin disiplin cezasının sebebini oluşturan eylem, işlem, tutum ve davranışlarının, aynı zamanda ceza kanunu bakımından da suç oluşturması durumunda disiplin yaptırımı ile birlikte ceza yaptırımının da uygulanması söz konusu olabilecektir. Ceza yargılamasında suçun niteliği ve delillerin takdirinde uygulanan ilke ve kurallar ile disiplin hukukunda uygulanan ilke ve kuralların birbirinden farklılık göstermesi, aynı eylemlerin farklı vasıflandırılması gibi nedenlerle kamu görevlisinin ceza kanununa göre mahkum veya olmaması halleri, kural olarak anılan kamu görevlisine ayrıca disiplin cezası verilmesine engel olmayacaktır.

Öte yandan, ceza yargılaması sonucunda aynı zamanda disiplin cezasının da konusunu oluşturan fiilin kamu görevlisi tarafından işlenip işlenmediği ile ilgili olarak ceza mahkemesinin ulaştığı kanaatin kesin hüküm halini alması durumunda, başka bir yargı merci tarafından maddi olayın oluşu ile ilgili olarak aksi yönde bir yargıya varılamayacağından, fiilin kamu görevlisi tarafından işlenip işlenmediğine ilişkin ceza mahkemesi hükmünün disiplin cezasına ilişkin yargılamada da dikkate alınması gerekmektedir.

Dava dosyasına sunulan belgeler ile Ulusal Yargı Ağı Projesi (UYAP) üzerinden gerçekleştirilen incelemelerde; davacının disiplin cezası ile cezalandırılmasına dayanak gösterilen fiilleri nedeniyle "Görevi kötüye kullanmak" suçundan yargılandığı ceza davasında,...

Asliye Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla, "Davacının Gürcistan uyruklu T.E. isimli kadını kanuna aykırı bir şekilde giriş ve çıkış işlemlerini yaparak Türkiye'ye soktuğu ve Türkiye'den çıkardığı iddia edilmiş ise de davacının atılı suçlamaları kabul etmediği, T.E.'nin erkek arkadaşı M.K.Ö.'nün soruşturma aşamasında vermiş olduğu ifadede, davacının kız arkadaşı T.E.'nin yurda giriş ve çıkış işlemlerinde kolaylık sağladığını, Türkiye'den çıkış yapacağı 05/12/2014 tarihinde kız arkadaşının davacı ile telefonda görüştüğünü belirttiği, davacı ile T.E arasında görüşme yapıldığına ilişkin TİB kaydı bulunduğu,

ancak T.E.'nin 05/12/2014 tarihinde yurt dışına çıkış yapmadığı, Rize'nin Ardeşen ilçesinde 06/12/2014 tarihinde ölü olarak bulunduğu, Ardeşen ilçesinin sınırın tersi istikamette, sınıra yaklaşık 60-65 km uzaklıkta olduğu, davacının T.E.'yi yasal olmayan yoldan yurt dışına çıkarmadığı, T.E.'nin bir gün sonra yurt içinde olduğunun anlaşıldığı, bu aşamaya kadar M.K.Ö. tarafından iddia edilen hususlar doğru olsa bile isnat edilen fiiler hazırlık hareketleri niteliğinde olduğundan, davacının cezalandırılmasının mümkün olmadığı,

ayrıca taraflar arasında telefon görüşmesi yapıldığına ilişkin TİB kaydı bulunmasına rağmen görüşme içeriğinin tamamen farklı olabileceği, M.K.Ö.'nün T.E.'yi öldürmekten göz altına alınıp hakkında soruşturma yürütüldüğü anlaşıldığından, M.K.Ö. tarafından ileri sürülen iddialara itibar edilemeyeceği, T.E.'nin 17/09/2014 tarihinde Sarp Sınır Kapısından sınır dışı edilmesine rağmen ülkeye ne zaman ve nereden girdiğinin belli olmadığı, yasal olmayan yoldan T.E.'nin yurt içine girişine davacının yardım ettiğine, davacının görevi kötüye kullanma suçunu işlediğine dair yeterli delil bulunmadığı" gerekçesiyle beraatine karar verildiği,

anılan kararın temyiz yoluna başvurulmaksızın 23/10/2015 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda, usulüne uygun yapıldığı görülen disiplin soruşturması raporu, dosyada bulunan diğer bilgi ve belgeler ile yukarıda yer verilen ceza yargılamasına ilişkin mahkeme kararı birlikte değerlendirildiğinde, davacıya isnat edilen "Yetkisini veya nüfuzunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla veya kin veya dostluk nedeniyle kötüye kullanmak" fiilinin sübut bulduğuna ilişkin her türlü şüpheden uzak, kesin, somut ve inandırıcı delil elde edilemediği sonucuna varılmakla dava konusu işlemde hukuka uyarlık; davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.