Danıştay 2. Daire E.2021/1932 K.2024/1210

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti

...

İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; davalı idarenin savunması göz önünde bulundurularak dava konusu işlemin dayanağını oluşturan fiil yönünden incelenen uyuşmazlıkta, davacının A2 belgesi sahibi Ş.A. isimli sürücüye, cezai işlem uygulanmayacağını söyleyerek sürücü belgesini kullandırmasını teşvik ettiği ve daha sonra ceza uyguladığı belirtilerek ceza verilmiş ise de, bu hususun sadece anılan şahsın ifadesine dayandırıldığı, konuya ilişkin olarak davacının ifadesinde; ilgili şahsın ceza puanı işlenir mi diye sorması üzerine, ceza yazıldıktan sonra bilgisayara girilince belli olur dediğini, motor sahibinin ifadesinde de.

Ş.A. isimli şahsın kendisine "cezayı öde bana zarar gelmesin" dediğini beyan ettikleri, kaldı ki, dava konusu işlemde hangi fiilden dolayı ceza verildiğinin net bir şekilde ortaya konulmadığı ve olay özetlenerek cezanın verildiği, bu durumda, soruşturma raporu ve ekleri ifade tutanaklarıyla birlikte dava dosyasının bir bütün olarak değerlendirilmesinden, davacının "Hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiilini işlediği ortaya konulamadığından, dava konusu işlemde hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından; davacının, başka bir araca ait ruhsat ile trafikten men edilen bir aracın çıkış işlemini yaptığı, sürücü belgesini kullandırması için Ş.A. isimli şahsa ceza yazılmayacağı yönünde güvence verdiği, herhangi bir cezai işlem yapılmaması gerekirken ve yapılmayacağını beyan etmesine rağmen şahsa cezai işlem uyguladığı hususlarının sübuta erdiği, bir polis memurunun davranışları ile mesleğinin saygınlığını ve güven duygusunu her zaman koruması gerektiği, davacının ceza müeyyidesi uygulanan fiillerinin açık ve net olduğu, Tüzüğün 7/B-1. maddesi uyarınca verilen disiplin cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: …

DÜŞÜNCESİ

Davacı hakkında trafikten men edilen bir motosikletin çıkış işlemi için getirilen ruhsatı usulüne uygun bir şekilde kontrol etmeyerek hatalı olarak çıkışını yapması nedeniyle disiplin soruşturması açılmasına ve bu yönde soruşturma yapılmasına rağmen, davalı idare tarafından verilen savunmada, davacının sürücü belgesini kullandırması için Ş.A. isimli şahsa ceza yazılmayacağı yönünde güvence vermesi ve herhangi bir cezai işlem yapılmaması gerekirken, şahsa cezai işlem uygulaması nedeniyle dava konusu kararın alındığı belirtilmiş ise de,

dava konusu kararda bu yönde bir değerlendirmeye yer verilmemesi ve hangi fiilden dolayı ceza verildiğinin anlaşılamaması nedeniyle dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığından, sonucu itibarıyla hukuka uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Onikinci Dairesi tarafından Danıştay (Kapatılan) Onaltıncı Dairesine, anılan Daire tarafından da Danıştay Beşinci Dairesine, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından ise, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dosyanın incelenmesinden, polis memuru olarak görev yapan davacı hakkında, 24/10/2011 tarihinde tescilsiz olmasından dolayı trafikten men edilen bir motosikletin çıkış işlemi için getirilen ruhsatı usulüne uygun şekilde kontrol etmeyerek hatalı olarak çıkışını yapmak suretiyle "Görevde kayıtsızlık göstermek, görevi savsaklamak" suçunu işlediği iddiasıyla yapılan disiplin soruşturması sonucunda düzenlenen soruşturma raporunda; davacının, trafikten men edilen bir aracın çıkış işlemi için getirilen ruhsatı usulünce incelemediği, ruhsattaki plakadan pol-net sorgusu yapmadığı,

olayda başka bir araca ait ruhsat ile trafikten men edilen bir aracın çıkış işlemini yaptığını görmesi neticesinde motosikletin çıkış işlemi yapılabilsin diye sürücü belgesini ibraz eden Ş.A. isimli şahsa cezai işlem uyguladığı, ancak A2 sürücü belgesini ibraz eden ve motosikletin men edildiği sırada sahibi veya sürücüsü olmayan kişiye cezai işlem yapılmasının hukuken yersiz olduğu, bu cezayla 100 puanı dolarak sürücü belgesine 2 ay süreyle el konulan Ş.A. isimli şahsın;

işlemleri kendi rızasıyla yaptırdığını, kimseden şikayetçi olmadığını beyan ettiği, davacı ile ilgili isnat edilen suçlamanın sübuta erdiği ve bu fiilinin Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 5/A-6 maddesi uyarınca üç günlüğe kadar aylık kesimi cezasını gerektirdiği yönünde görüş ve kanaatin belirtildiği,

dava konusu İl Polis Disiplin Kurulu kararıyla, davacının trafikten men edilen araçların işlemlerinde bir çok kez aynı hataları yaptığının bildirilmesi üzerine açılan soruşturmada davacı hakkında işlenen suç sübuta erdiğinden bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğünün 7/B-1 maddesi uyarınca 16 ay uzun süreli durdurma cezası ile cezalandırılması üzerine temyizen bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan (Mülga) Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/B-1 maddesinde; "Hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiili 16 ay uzun süreli durdurma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.

08/03/2018 günlü, 30354 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve Emniyet Genel Müdürlüğü teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8. maddesinin, 5. fıkrasının (b/2) bendinde de.

"Hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiilinin 16 ay uzun süreli durdurma cezasını gerektirdiği hükme bağlanmış, Geçici 1. maddesinin 1. fıkrasında ise.

"Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce 657 sayılı Kanun, 6413 sayılı Kanun ve 3201 sayılı Kanun ile 23/3/1979 tarihli ve 7/17339 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü hükümlerine göre resen veya yetkili disiplin kurullarınca verilmiş olan disiplin cezaları bu Kanun hükümleri uyarınca verilmiş addolunur." hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Kamu görevlilerinin disiplin cezasıyla cezalandırılabilmeleri için; disipline aykırı eylem veya işlemlerinin sübut bulup bulmadığının, usulüne uygun olarak yapılacak soruşturma ile ortaya konulması, soruşturma aşamasında, kamu görevlisinin lehinde ve aleyhinde olan her türlü bilgi ve belgenin toplanması, bilahare, disipline aykırı davranış olarak tespit edilen eylemin, hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde ispatlanarak, bu eyleme uygun olan disiplin cezası maddesinin tayini ve uygulanması gerekmektedir.

Davacı hakkında, mesleki deneyiminin fazla olmasına rağmen, trafikten men edilen araçların otoparka giriş çıkış belgelerinde ve idari para cezası uygulamalarında aynı hataları yaptığının görüldüğü, bu hataların kasıtlı olarak yapıldığının belirtildiği Trafik Tescil Denetleme Büro Amir Vekili tarafından tanzim edilen 27/10/2011 tarihli rapor üzerine alınan 02/11/2011 tarihli olur ile disiplin soruşturması açılmıştır.

Olayla ilgili olarak düzenlenen 29/11/2019 tarihli soruşturma raporunda; davacının 24/10/2011 tarihinde, trafikten men edilen bir aracın çıkış işlemi için getirilen ruhsatı usulünce incelemediği, ruhsattaki plakadan pol-net sorgusu yapmadığı, usulünce incelememesi neticesinde başka bir araca ait ruhsat ile trafikten men edilen bir aracın çıkış işlemini yaptığı ve bu eylemiyle "Görevde kayıtsızlık göstermek, görevi savsaklamak" suçunu işlediği, fiilinin karşılığı olan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 5/A-6 maddesi uyarınca üç günlüğe kadar aylık kesimi cezasıyla cezalandırılması gerektiği yönünde görüş ve kanaat belirtilmiştir.

Davaya konu ... İl Polis Disiplin Kurulunca tesis edilen işlemde de.

27/10/2011 tarihli raporda davacının trafikten men edilen araçların işlemlerinde bir çok kez aynı hataları yaptığının bildirilmesi üzerine soruşturmanın açıldığı belirtilip, disiplin soruşturması kapsamında alınan ifadelere yer verilerek, davacı hakkında işlenen suç sübuta erdiğinden bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğünün 7/B-1 maddesi uyarınca 16 ay uzun süreli durdurma cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiş, davalı idarenin savunma dilekçesinde ise; davacının sürücü belgesini kullandırması için Ş.A. isimli şahsa ceza yazılmayacağı yönünde güvence verdiği,

herhangi bir cezai işlem yapılmaması gerekirken ve yapılmayacağını beyan etmesine rağmen, şahsa cezai işlem uyguladığı hususunun da sübut bulduğu bildirilmiştir.

Davacı hakkında trafikten men edilen bir motosikletin çıkış işlemi için getirilen ruhsatı usulünce kontrol etmeyerek hatalı şekilde çıkışını yapması nedeniyle disiplin soruşturması açılmasına ve bu yönde soruşturma yapılmasına karşın, dava konusu Disiplin Kurulu kararında, hangi eylemin "saygınlığı sarsacak davranış" olduğuna ilişkin belirleme yapılmadığı,

öte yandan, davalı idare tarafından verilen savunmada, davacının sürücü belgesini kullandırması için Ş.A. isimli şahsa ceza yazılmayacağı yönünde güvence vermesi ve herhangi bir cezai işlem yapılmaması gerekirken, şahsa cezai işlem uyguladığının yürütülen soruşturma çerçevesinde sübut bulduğundan davaya konu disiplin cezası işleminin tesis edildiğinin belirtildiği,

dava konusu il polis disiplin kurulu kararında ise, bu yönde bir değerlendirmeye yer verilmediği gözönüne alındığında, hangi fiilden dolayı ceza verildiğinin anlaşılamaması nedeniyle dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmamakta olup, İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.