Danıştay 2. Daire E.2021/594 K.2023/949

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti

…İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; davalı idarenin davacı adına işyeri açma ve çalışma ruhsatı tanzim ettiği tarihten itibaren bir ay içinde işyerinde yaptığı kontrol sonucu işyerinde iki adet köpek beslendiğine ilişkin tanzim edilen tutanağın işyeri sahibinin işyerinde bulunmadığı belirtilmesine rağmen işyeri çalışanına imzalatılmadığı ya da tutanakta imzadan imtina edildiğine dair herhangi bir ibareye de yer verilmediği, işyerinde daha önceden yapılan tespitlerde fotoğraflara yer verilmesine rağmen dava konusu işlemin dayanağı tutanakta herhangi bir fotoğrafa yer verilmediği,

davacının işyerinde köpek beslediğine ilişkin tutanak haricinde somut bilgi ve belge sunulamadığı anlaşıldığından, davacının köpek beslediğinden bahisle tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, mahkemece yeterli inceleme ve araştırma yapılmaksızın karar verildiği, işyerinde komisyon tarafından yapılan inceleme üzerine davacının ruhsatta belirtilen faaliyet dışında köpek besleyip, satışının yapıldığı tespitiyle tutulan tutanağa istinaden dava konusu işlemin tesis edildiği, işlem öncesinde idareye işyeri hakkında bu hususa ilişkin yapılan pek çok şikayet başvurusu da bulunduğu, mevzuatta aykırılıkların tespitinin nasıl yapılacağına ilişkin bir düzenleme bulunmadığı, geçerli bir tespite dayanılarak tesis edilen işlemin usul ve mevzuata uygun olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Sekizinci Dairesi tarafından, gönderme kararı olmaksızın Danıştay Onuncu Dairesine, Danıştay Onuncu Dairesi tarafından ise; Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Malatya ili, …Mahallesi, …Caddesi, …Apartmanı, No: …adresinde bulunan ve davacı tarafından işletilen işyeri için ruhsat verilmesi talebiyle yapılan başvuru üzerine davacı adına "…satışı" faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlendiği, davacının işyerinde köpek, kedi barındırılıp, satışının yapıldığı, işyerindeki gürültü ve kötü koku şikayetleri nedeniyle ruhsata aykırı şekilde faaliyette bulunulduğu tespitiyle …günlü, …sayılı Encümen kararıyla işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline karar verildiği,

ancak davacının 23/01/2013 günlü dilekçesine istinaden işyerinde tekrar yapılan kontrol ve incelemede işyerinde kedi ve köpek beslenmediğinin tespit edilmesiyle davacıdan ruhsat dışı faaliyette bulunulmayacağına dair taahhütname alınması kaydıyla …günlü, …sayılı Encümen kararı ile …günlü, …sayılı Encümen kararının iptaline karar verildiği, apartman yönetiminin 03/03/2013 günlü kararıyla işyerinde aynı şikayetlerin devam etmesi nedeniyle apartmanda kedi ve köpek beslenmemesi yönünde ortak karar alındığı,

alınan işbu karar sonrası apartman sakinleri tarafından işyerinde beslenen köpekler nedeniyle oluşan koku ve gürültü nedeniyle belediyeye verilen şikayet dilekçeleri üzerine Malatya Belediye Başkanlığı Ruhsat Denetim Müdürlüğünün 20/03/2013 günlü yazısıyla davacıya muvafakatnameye uyulmaması nedeniyle 15 gün içinde işyerindeki kedi ve köpeklerin kaldırılması, aksi halde ruhsatın iptal edileceği yönünde ihtarda bulunulduğu,

verilen süre sonunda 08/04/2013 günlü denetimde işyerinde köpek bulundurulduğu fotoğraflarla sabit olacak şekilde yapılan tespit neticesinde davacı adına düzenlenen …günlü, …sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının …günlü, …sayılı Malatya Belediye Encümeni kararı ile iptaline karar verildiği,

davacı tarafından işyerinde kedi ve köpek besleyip, bulundurmayacağı, aksi sabit olduğu takdirde sorumlulukların tarafına ait olduğu yönünde noter kanalıyla düzenlenen 12/09/2013 günlü taahhütname uyarınca davacının talebi doğrultusunda idare tarafından davacı adına "…ve aksesuarları satışı" faaliyet konulu …günlü, …sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının düzenlendiği, ruhsatın kesinleşmesine esas 1 aylık denetim süresi içinde 09/10/2013 günü Ruhsat Denetim Komisyonu tarafından yapılan kontrolde, işyerinde iki adet köpek bulunduğunun tespiti üzerine ruhsatın geçersiz sayılmasına ilişkin …günlü, …sayılı işlemin tesis edilmesi üzerine,

işbu işlemin iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanunun 3. maddesinde, işyeri açma ve çalışma ruhsatını vermeye yetkili merciler belirtildikten sonra 4. maddesinde bu mercilerin; iznin verilmesi için yapılacak beyan ve incelemelerde, insan sağlığına zarar vermemek, çevre kirliliğine yol açmamak, yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemelere aykırı davranmamak şeklinde öngörülen genel kriterlere göre düzenlenecek yönetmeliği esas alacağı hükme bağlanmıştır.

10/08/2005 günlü, 25902 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin, "Ruhsatın düzenlenmesi" başlıklı 12. maddesinde "Sıhhî işyeri açmak isteyen gerçek ve tüzel kişiler, işyerlerini bu Yönetmeliğe uygun olarak tanzim ettikten sonra Örnek 1’de yer alan başvuru ve beyan formuyla yetkili idareye müracaat eder.

Başvurunun Yönetmelikte öngörülen kriterlere uygun olduğunun tespiti halinde başkaca bir işleme gerek kalmaksızın işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenerek ilgiliye aynı gün içinde verilir...

İlgilinin beyanına göre tanzim edilen ruhsat müktesep hak doğurmaz." düzenlemesine ve "İşyeri açma ve çalışma ruhsatının kesinleşmesi" başlıklı 13. maddesinde, işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerlerinin, yetkili idareler tarafından ruhsatın verildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde kontrol edileceği ve bu süre içinde işyerinin kontrol edilmemesi halinde ruhsat kesinleşeceği, ruhsatın verilmesinden sonra yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde, işyerine bu noksanlık ve hatalarını gidermesi için bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verileceği,

verilen süre içinde tespit edilen noksanlık ve aykırılıklar giderilmediği takdirde ise, ruhsatın iptal edilerek işyerinin kapatılacağı düzenlemesine yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen Yönetmelik hükmünde; yetkili idareler tarafından ruhsat verildiği tarihten itibaren en geç 1 ay içinde yapılacak kontrolle işyerlerinin ruhsata uygunluğunun denetlenerek ruhsatın kesinleşeceği hükme bağlanmıştır.

Bu durumda; davacının ruhsat başvurusu öncesi idareye sunmuş olduğu "işyerinde kedi ve köpek besleyip bulundurmayacağı, aksi sabit olduğu takdirde sorumlulukların tarafına ait olduğu" yönünde 12/09/2013 günlü taahhütnameye ve …günlü, …sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatında faaliyet konusunun "kuş, akvaryum ve aksesuarları satışı" olarak belirtilmesine karşın, ruhsatın kesinleşmesine esas 1 aylık denetim süresi içinde yetkililerce yapılan kontrol neticesinde 09/10/2013 tarihinde üç Ruhsat Denetim Komisyonu Üyesi imzasıyla tutulan tutanak ile işyerinde iki adet köpek bulunduğunun tespit edildiği,

işbu tutanaktaki tespit dolayısıyla davacının vermiş olduğu taahhütname hilafına ve ruhsattaki faaliyet konusuna aykırı şekilde faaliyet gösterdiğinin sabit olduğu, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik 13. maddesinde işyerinde yetkili idareler tarafından gerek ruhsat verildikten sonra 1 aylık kesinleşme süresi içinde,

gerekse de ruhsat kesinleştikten sonra yapılacak diğer tüm denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde düzenlenecek tutanakta işyeri sahibinin veya yetkilisinin imzasının bulunması gerektiğine ilişkin herhangi bir şekil şartı getirilmediği hususları birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.