Danıştay 2. Daire E.2021/6883 K.2024/392

Dava Konusu İstem

Dava, Iğdır Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapan davacı tarafından; Hakkari Emniyet Müdürlüğü emrinde görev yaptığı dönemde işlemiş olduğu disiplin suçu nedeniyle Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün 8. maddesinin 16. fıkrası uyarınca meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılması gerekmekte ise de, aynı Tüzük'ün 15. maddesi uyarınca "24 Ay Uzun Süreli Durdurma Cezası" ile cezalandırılmasına ilişkin Hakkari Valiliği İl Disiplin Kurulunun …günlü, …sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti: … İdare Mahkemesince verilen temyize konu kararla; Anayasa’nın 20. maddesinde, herkesin özel hayatına saygı gösterilmesi hakkına sahip olduğu ve özel hayatın gizliliğine dokunulamayacağı kuralına yer verildiği; davacının disipline konu davranışların esasen meslekî faaliyet ile ilgisi olmayan, mahremiyet alanına dâhil özel yaşam eylemleri olduğu sonucuna varıldığı, davacının sırf bu eylemleri nedeniyle disiplin cezası ile cezalandırılmasına yönelik işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, Hakkari ilinde kısa sürede büyük ve geniş toplumsal olayların yaşanabildiği, özellikle polis memurları ve aileleri ile diğer kamu görevlerine yönelik eylemlerin sıklıkla yaşandığı, davacının polislik mesleğine ve toplumsal etik ilkelerine uygun olmayan meslek disiplinine yakışmayan davranış sergilediği; Kamu güvenliğini, kişilerin can ve mal emniyetini ve mesken masuniyetini korumak, halkın ırz, can ve malını muhafaza ve kamunun istirahatini temin etmekle görevli olan polisin, bu görevlerini yerine getirirken, çevresinde iffetsizlikle tanınan kadın ya da erkeklerle karı-koca gibi yaşamaması ya da ilişki kurmaması gerektiği belirtilerek, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Davacı tarafından, istemin reddi gerektiği ileri sürülmektedir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Beşinci Dairesinin esasında kayıtlı iken, Danıştay Başkanlık Kurulunun, Danıştay dava daireleri arasındaki iş bölümünün belirlenmesine ilişkin 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" başlıklı kısmının 6. fıkrası uyarınca gönderme kararı verilmeksizin Dairemize devredilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava, Iğdır Emniyet Müdürlüğü emrinde polis memuru olarak görev yapan davacının. Hakkari İl Emniyet Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yaptığı dönemde “Suç İşlemek Amacıyla Örgüt Kurma, Örgüte Üye Olma, Örgüt Faaliyetleri Kapsamında Fuhuş, Fuhuşa Yer Temini, Fuhuş Yapmaya Teşvik, Fuhuş Yapmaya Aracılık” ettiği iddiası ile ilgili olarak yapılan soruşturma sonucu düzenlenen soruşturma raporunda.

B.D. ile cinsel ilişkiye girdiği, H.A. ile de bir defa cinsel ilişkiye girmiş olabileceği şeklindeki ifadesi üzerine "Çevresinde iffetsizlikle tanınan kadın veya erkeklerle karı koca gibi yaşamak ya da ilişki kurmak" disiplin suçunu işlediğinden bahisle Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün 8. maddesinin 16. fıkrası uyarınca meslekten çıkarma cezası ile cezalandırılması gerekmekte ise de, aynı Tüzük'ün 15. maddesi uygulanarak "24 Ay Uzun Süreli Durdurma Cezası" ile cezalandırılmasına ilişkin Hakkâri Valiliği İl Disiplin Kurulunun …günlü, …sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

Uyuşmazlığa konu disiplin cezasının tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükte bulunan Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün ''Meslekten çıkarma'' başlıklı 8. maddesinin 16. fıkrasında; "Genelev ya da tek başına fuhuş yapılan yerlerde, bar, pavyon, gazino vb. yerlerde çalışan kadınlarla ya da çevresinde iffetsizlikle tanınan kadın ya da erkeklerle karı - koca gibi yaşamak ya da ilişki kurmak," fiili meslekten çıkarma cezasını gerektiren işlem, tutum ve davranışlar arasında düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Disiplin cezaları, kamu görevlilerinin mevzuata, çalışma düzenine, hizmetin gereklerine aykırı fiillerine karşı düzenlenen idari yaptırımlardır. Kamu hizmetlerinden sürekli uzaklaştırılabilmek gibi ağır sonuçlara neden olabilen disiplin cezaları, ağırlığı ve önemi sebebiyle Anayasa'nın 38. maddesindeki suç ve cezalara ilişkin kurallara tabi tutulmuşlardır.

"Kanunsuz suç ve ceza olmaz" ilkesi uyarınca, ceza yaptırımına bağlanan her bir fiilin tanımının yapılması ve kanunun ne tür fiilleri suç sayarak yasakladığının hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirtilmesi gerekmektedir. Sözü edilen suç tanımlaması yapıldıktan sonra, suçun karşılığı olan cezanın ve suç sayılan fiili gerçekleştiren kamu görevlisinin hangi disiplin kuralını ihlal ettiğinin açık bir şekilde ortaya konulması da zorunludur. Söz konusu fiil, mevzuatta öngörülen tanıma uymuyorsa verilen disiplin cezası hukuka aykırı olacaktır.

Uyuşmazlıkta; soruşturma raporu ve eki belgelerin incelenmesinden, davacının B.D. isimli kadınla ilişkisinin bulunduğu tartışmasız olmakla birlikte, B.D.'nin çevresinde iffetsizlikle tanındığına ilişkin somut bir bilgi veya beyanın mevcut olmadığı,

soruşturma raporunda ve dava konusu işlemde bildirilen yine B.D.'nin ahlak büro amirliğinde fuhuşla ilgili bir kaydının bulunduğuna ilişkin bilgi ve belgelerin dosyaya sunulamadığı dikkate alındığında, davacının eyleminin, Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün 8/16 maddesinde yer alan ''bar, pavyon, gazino vb. yerlerde çalışan kadınlarla ya da çevresinde iffetsizlikle tanınan kadınla karı koca gibi yaşamak ya da ilişki kurmak" suç tanımına uymadığı; diğer bir ifadeyle Tüzük'ün 8/16 maddesiyle örtüşmediği ve disiplin hukukunda yer alan "tipiklik" şartının gerçekleşmediği anlaşıldığından,

davacının bu madde uyarınca meslekten çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına yönelik olarak tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare mahkemesi kararında ise sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.